# ku/asan.xml.gz
# ug/saleh.xml.gz


(src)="s1.1"> به ناوی خوای به ‌ خشنده ‌ ی میهره ‌ بان ( به ناوی ئه ‌ و خوایه ‌ ی كانگای ڕه ‌ حمه ‌ ت و سۆزو به ‌ زه ‌ ییه ‌ ) .
(trg)="s1.1"> ناھايىتى شەپقەتلىك ۋە مېھرىبان اﷲ نىڭ ئىسمى بىلەن باشلايمەن

(src)="s1.2"> ‌ سوپاس و ستایش هه ‌ ر شایسته ‌ ی خوایه و بۆ خوایه ‌ ، که خاوه ‌ ن و په ‌ روه ‌ ردگاری هه ‌ موو جیهانیان و هه ‌ موو بوونه ‌ وه ‌ ره .
(trg)="s1.2"> جىمى ھەمدۇسانا ئالەملەرنىڭ پەرۋەردىگارى اﷲ قا خاستۇر

(src)="s1.3"> به ‌ خشنده ‌ ی میهره ‌ بان ‌ ، کانگای ڕه ‌ حمه ‌ ت و میهره ‌ بانیه ( ڕه ‌ حمه ‌ تی له دنیادا هه ‌ موو شتێکی گرتۆته ‌ وه ‌ ، به ‌ ڵام له قیامه ‌ تدا ته ‌ نها بۆ ئیماندارانه ‌ ) .
(trg)="s1.3"> اﷲ ناھايىتى شەپقەتلىك ۋە مېھرىباندۇر

(src)="s1.4"> خاوه ‌ ن و سه ‌ رداری ڕۆژی پاداشت و سزایه ( پادشای ڕۆژی قیامه ‌ ته که دادپه ‌ روه ‌ ری ڕه ‌ هاو بێ سنووری تێدا به ‌ رپا ده ‌ کات ) .
(trg)="s1.4"> قىيامەت كۈنىنىڭ ئىگىسىدۇر

(src)="s1.5"> خوایه ‌ ، ته ‌ نها هه ‌ ر تۆ ده ‌ په ‌ رستین و هه ‌ ر له ‌ تۆش داوای یارمه ‌ تی و پشتیوانی ده ‌ که ‌ ین ( له کاروباری دین و دنیاماندا ، به ‌ که ‌ سی تر له به ‌ ده ‌ کانت ناکرێت ) .
(trg)="s1.5"> ( رەببىمىز ) ساڭىلا ئىبادەت قىلىمىز ۋە سەندىنلا ياردەم تىلەيمىز

(src)="s1.6"> خوایه به ‌ رده ‌ وام ڕێنمووییمان بفه ‌ رموو بۆ ئه ‌ م ڕێبازی ڕاست و دروستی ئیسلامه ‌ .
(trg)="s1.6"> بىزنى توغرا يولغا باشلىغىن

(src)="s1.7"> که به ‌ رنامه و ڕێبازی ئه ‌ وانه ‌ یه له نازو نیعمه ‌ تی خۆت به ‌ هره ‌ وه ‌ رت کردوون ، نه ‌ مانخه ‌ یته سه ‌ ر ڕێبازی ئه ‌ وانه ‌ ی خه ‌ شم و قینیان لێگیراوه ( به ‌ هۆی ئه ‌ وه ‌ وه ده ‌ یزانن و لایانداوه ‌ ) ، هه ‌ روه ‌ ها نه ‌ مانخاته سه ‌ ر ڕێبازی ئه ‌ وانه ‌ ش ، که سه ‌ رگه ‌ ردان و گومڕان ( به ‌ هۆی لاساری و یاخی بوون و نه ‌ زانینیانه ‌ وه ‌ )
(trg)="s1.7"> غەزىپىڭگە يولۇققانلارنىڭ ۋە ئازغانلارنىڭ يولىغا ئەمەس ، سەن ئىنئام قىلغانلارنىڭ يولىغا ( باشلىغىن )

(src)="s2.1"> ‌ چه ‌ ند پیتێك له سه ‌ ره ‌ تای هه ‌ ندێ له سووره ‌ ته ‌ كانی قورئاندا هاتوون ژماره ‌ یان ( 14 ) پیته ‌ ، نیوه ‌ ی كۆی پیته ‌ كانی زمانی عه ‌ ره ‌ بین ، بۆ سه ‌ لماندنی ( اعجاز ) و مه ‌ زنی و گرنگی قورئان كه له توانای هیچ كه ‌ سدا نیه به ‌ و پیتانه كتێبێكی ئاوا بێ وێنه دابنێت ، به ‌ راده ‌ یه ‌ ك هه ‌ تا ئه ‌ گه ‌ ر هه ‌ موو گرۆی ئاده ‌ میزاد و په ‌ ری كۆببنه ‌ وه بۆ ئه ‌ و مه ‌ به ‌ سته بێگومان ناتوانن ، هه ‌ روه ‌ ها چه ‌ نده ‌ ها نهێنی تریشی تێدایه ‌ ، زاناكان له هه ‌ ندێكی دواون ، هه ‌ ندێكیشیان وتوویانه ‌ : هه ‌ ر خوا خۆی زانایه به نهێنی ئه ‌ و پیتانه ‌ .
(trg)="s2.1"> ئەلىف ، لام ، مىم

(src)="s2.2"> ‌ ئه ‌ و قورئانه كتێبێكه هیچ گومانێكی تێدا نیه ‌ ، ( كه له لایه ‌ ن خوای په ‌ روه ‌ ردگاره ‌ وه ڕه ‌ وانه كراوه به جبره ‌ ئیلدا بۆ پێغه ‌ مبه ‌ ر ( صلی الله علیه وسلم ) كه مایه ‌ ی ڕێنمووی و سه ‌ رچاوه ‌ ی هیدایه ‌ ته بۆ خواناسان و پارێزكاران ( كه ئه ‌ وانه ‌ ن فه ‌ رزه ‌ كان جێبه ‌ جێ ده ‌ كه ‌ ن و له حه ‌ رام خۆیان ده ‌ پارێزن ، له ڕووی بیروباوه ‌ ڕو كردارو گوفتره ‌ وه ‌ ) .
(trg)="s2.2"> بۇ كىتابتا ( يەنى قۇرئاندا ) ھېچ شەك يوق ، ( ئۇ ) تەقۋادارلارغا يېتەكچىدۇر

(src)="s2.3"> ئه ‌ وانه ‌ ی باوه ‌ ڕ به نه ‌ بینراوه ‌ كان ده ‌ هێنن ( وه ‌ ك خوا و فریشته و ئه ‌ وانه ‌ ی خوا باسی كردوون و ئێمه نایانبینین ) ، هه ‌ روه ‌ ها نوێژه ‌ كانیان به ‌ چاكی ئه ‌ نجام ده ‌ ده ‌ ن و له ‌ و ڕزق و ڕۆزییه ( حه ‌ ڵاڵه ‌ ی ) پێمان به ‌ خشیوون ، ده ‌ به ‌ خشن .
(trg)="s2.3"> ئۇلار غەيبكە ئىشىنىدۇ ، نامازنى ئادا قىلىدۇ ، ئۇلار بىز بەرگەن مال - مۈلۈكتىن ( خۇدا يولىغا ) سەرپ قىلىدۇ

(src)="s2.4"> ( له هه ‌ مان كاتدا ) ئه ‌ وانه باوه ‌ ڕ ده ‌ هێنن به ‌ و ( په ‌ یامه ‌ ی ) كه بۆ تۆ ( ئه ‌ ی محمد ( ‎ ‎ ‎ ‎ صلی الله علیه وسلم ) دابه ‌ زێنراوه و به ‌ و په ‌ یامانه ‌ ش كه بۆ ( پێغه ‌ مبه ‌ رانی ‎ ( سه ‌ لامی خوایان لێ بێت ) پێش تۆ دابه ‌ زێنراوه ‌ ، دڵنیاش ده ‌ بن كه ڕۆژی دوایی پێش دێت و قیامه ‌ ت هه ‌ ر به ‌ رپا ده ‌ بێت .
(trg)="s2.4"> ئۇلار ساڭا نازىل قىلىنغان كىتابقا ، سەندىن ئىلگىرىكى ( پەيغەمبەرلەرگە ) نازىل قىلىنغان كىتابلارغا ئىشىنىدۇ ۋە ئاخىرەتكە شەكسىز ئىشىنىدۇ

(src)="s2.5"> ئه ‌ وانه له سه ‌ ر شا ڕێگه ‌ ی هیدایه ‌ تی په ‌ روه ‌ ردگاریانن و هه ‌ ر ئه ‌ وانیش سه ‌ رفراز و سه ‌ رکه ‌ وتوو ( ئه ‌ مانه بنه ‌ ما سه ‌ ره ‌ کیه ‌ کانی ئیمان و ئیسلامن ) .
(trg)="s2.5"> ئەنە شۇلار پەرۋەردىگارىنىڭ توغرا يولىدا بولغۇچىلاردۇر ، ئەنە شۇلار بەختكە ئېرىشكۈچىلەردۇر

(src)="s2.6"> به ‌ ڕاستی ئه ‌ وانه ‌ ی که بێ باوه ‌ ڕ بوون ئاگاداریان بکه ‌ یت یان ئاگاداریان نه ‌ که ‌ یت یه ‌ کسانه بۆیان ، باوه ‌ ڕ و ئیمان ناهێنن ...
(trg)="s2.6"> شۈبھىسىزكى ، كاپىرلارنى ئاگاھلاندۇرامسەن ، ئاگاھلاندۇرمامسەن ، بەرىبىر ، ئۇلار ئىمان ئېيتمايدۇ

(src)="s2.7"> ( چونکه ‌ ) خوا مۆری ناوه به ‌ سه ‌ ر دڵ و گوێیاندا و په ‌ رده ‌ ی به ‌ سه ‌ ر چاویاندا هێناوه ‌ ، ( نه بیرده ‌ که ‌ نه ‌ وه ‌ ، نه ئاماده ‌ ن حه ‌ ق ببیستن و ڕاستییه ‌ کان نابینن ) ، هه ‌ ر بۆیه سزایه ‌ کی سه ‌ خت چاوه ‌ ڕێیانه ‎ ‎ ‎ ( ئه ‌ مانه ‌ ش ده ‌ سته ‌ یه ‌ کن له بێ باوه ‌ ڕان که هه ‌ ر خوا خۆی ده ‌ یانناسێت ) .
(trg)="s2.7"> اﷲ ئۇلارنىڭ دىللىرىنى ۋە قۇلاقلىرىنى پېچەتلىۋەتكەن ( ئىماننىڭ نۇرى كىرمەيدۇ ) ، ئۇلارنىڭ كۆزلىرى پەردىلەنگەن ( ھەقىقەتنى كۆرمەيدۇ ) ، ئۇلار ( ئاخىرەتتە ) قاتتىق ئازابقا دۇچار بولىدۇ

(src)="s2.8"> له ناو خه ‌ ڵکیدا که ‌ سانێک هه ‌ ن که ده ‌ ڵێن : ئیمان و باوه ‌ ڕمان به خوا و به ڕۆژی قیامه ‌ ت هێناوه ( له ‌ ڕاستیدا ئه ‌ وانه درۆ ده ‌ که ‌ ن ) ئه ‌ وانه هه ‌ میشه باوه ‌ ڕدار نین ) .
(trg)="s2.8"> كىشىلەر ئارىسىدا اﷲ قا ۋە ئاخىرەت كۈنىگە ئىشەندۇق دېگۈچىلەر بار ، ھەقىقەتتە ئۇلار ئىشەنمەيدۇ ( يەنى ئاغزىدا ئىشەندۇق دېگىنى بىلەن ، كۆڭلىدە ئىشەنمەيدۇ )

(src)="s2.9"> ئه ‌ وانه ( به ‌ خه ‌ یاڵی خۆیان وا ده ‌ زانن ) خوا و ئه ‌ و که ‌ سانه ده ‌ خه ‌ ڵه ‌ تێنن که باوه ‌ ڕداری ڕاسته ‌ قینه ‌ ن ! ! که ‌ چی جگه له خۆیان که ‌ سیان پێ ناخه ‌ ڵه ‌ تێنرێ ، به ‌ ڵام هه ‌ ست ناکه ‌ ن و تێناگه ‌ ن و بیرناکه ‌ نه ‌ وه ‌ .
(trg)="s2.9"> ئۇلار اﷲ نى ۋە مۆمىنلەرنى ئالدىماقچى بولىدۇ ، ھەقىقەتتە ئۇلار تۇيماستىن ئۆزلىرىنىلا ئالدايدۇ

(src)="s2.10"> ئه ‌ وانه له دڵ و ده ‌ روونیاندا نه ‌ خۆشی بێ باوه ‌ ڕی و حه ‌ سوودی و کینه هه ‌ یه ‌ ، خوایش ده ‌ ردیان گران و کاریگه ‌ ر ده ‌ کات و سزایه ‌ کی سه ‌ ختیش ( له دینا و قیامه ‌ تدا ) چاوه ‌ ڕێنانه به هۆی درۆکردن و ( دژایه ‌ تییان بۆ ئیسلام ) .
(trg)="s2.10"> ئۇلارنىڭ دىللىرىدا كېسەل ( يەنى مۇناپىقلىق ۋە شەكلىنىش ) بار ، اﷲ ئۇلارنىڭ كېسىلىنى كۈچەيتىۋەتتى ؛ يالغان سۆزلىگەنلىكلىرى ( يەنى يالغاندىن ئىماننى دەۋا قىلغانلىقلىرى ۋە اﷲ نىڭ ئايەتلىرىنى مەسخىرە قىلغانلىقلىرى ) ئۈچۈن ئۇلار قاتتىق ئازابقا دۇچار بولىدۇ

(src)="s2.11"> ئه ‌ وانه کاتێک پێیان ده ‌ وترێت تۆوی گوناهو تاوان و خراپه ‌ کاری مه ‌ چێنن له زه ‌ ویدا ، ده ‌ ڵێن : به ‌ ڕاستی ئێمه ته ‌ نها چاکسازی ده ‌ که ‌ ین ! !
(trg)="s2.11"> ئۇلارغا : « يەر يۈزىدە بۇزغۇنچىلىق قىلماڭلار » دېيىلسە ، « بىز ئىسلاھ قىلغۇچىلارمىز » دەيدۇ

(src)="s2.12"> ئاگادار بن ، که ڕاستی هه ‌ ر ئه ‌ وانه تۆوی خراپه ده ‌ چێنن ، به ‌ ڵام ( به ‌ هۆی لووت به ‌ رزی و ده ‌ رده ‌ دارییانه ‌ وه ‌ ) هه ‌ ستی پێ ناکه ‌ ن و ( خۆیانی لێ گێل ده ‌ که ‌ ن ) .
(trg)="s2.12"> بىلىڭلاركى ، ئۇلار ھەقىقەتەن بۇزغۇنچىلاردۇر ، لېكىن بۇنى ئۆزلىرى تۇيمايدۇ

(src)="s2.13"> کاتێک پێیان ده ‌ وترێت ئیمان و باوه ‌ ڕ بهێنن وه ‌ کو ئه ‌ وه هه ‌ موو خه ‌ ڵکه ( بێ فێڵ و ڕاستگۆیانه ‌ ) که باوه ‌ ڕیان هێناوه ‌ ، ده ‌ ڵێن : چۆن ئێمه وه ‌ کو ئه ‌ و خه ‌ ڵکه عه ‌ قڵ و گێلانه باوه ‌ ڕ ده ‌ هێنین ، ( خه ‌ ڵکینه ‌ ) چاک بزانن و ئاگاداربن که هه ‌ ر ئه ‌ وانه خۆیان که ‌ م عه ‌ قڵ و گێل و نه ‌ فامن ، به ‌ ڵام بۆ خۆیان نازانن .
(trg)="s2.13"> ئۇلارغا ( يەنى مۇناپىقلارغا ) : « ئىمان ئېيتقان كىشىلەردەك ( يەنى ساھابىلەردەك چىن كۆڭلۈڭلار بىلەن ) ئىمان ئېيتىڭلار » دېيىلسە ، « بىز ئىمان ئېيتقان ئەخمەقلەرگە ئوخشاش ئىمان ئېيتامدۇق ؟ » دەيدۇ . بىلىڭلاركى ئۇلارنىڭ ئۆزلىرىلا ئەخمەقلەر ، لېكىن ( بۇنى ) ئۇلار تۇيمايدۇ

(src)="s2.14"> كاتێكیش ( دووڕووه ‌ كان ) ده ‌ گه ‌ ن به ‌ وانه ‌ ی باوه ‌ ڕیان هێناوه ده ‌ ڵێن : ئێمه ئیماندارین و باوه ‌ ڕمان هێناوه ‌ ! ! ، كه ‌ چی كاتێك به ته ‌ نها ده ‌ مێننه ‌ وه له لای شه ‌ یتانه گه ‌ وره و فێڵبازه ‌ كانیان ده ‌ ڵێن : به ‌ ڕاستی ئێمه له ‌ گه ‌ ڵ ئێوه ‌ ین ، بێگومان ئێمه ته ‌ نها گاڵته ‌ یان پێده ‌ كه ‌ ین و پێیان ڕاده ‌ بوێرین ! !
(trg)="s2.14"> ئۇلار مۆمىنلەر بىلەن ئۇچراشقىنىدا : « بىز ئىمان ئېيتتۇق » دېيىشىدۇ ، شاياتۇنلىرى ( يەنى مۇناپىق كاتتىباشلىرى ) بىلەن يالغۇز جايدا تېپىشقاندا بولسا « بىز ھەقىقەتەن سىلەر بىلەن بىللىمىز ، پەقەت ( تىلىمىزنىڭ ئۇچىدىلا ئىمان ئېيتىپ قويۇپ ) مۆمىنلەرنى مەسخىرە قىلىمىز » دەيدۇ

(src)="s2.15"> ( به ‌ ڵام خه ‌ یاڵیان خاوه چونكه ‌ ) خوا سزای گاڵته ‌ جارییه ‌ كه ‌ یان لێده ‌ ستێنێت و ( ده ‌ یانكاته په ‌ ندو گاڵته ‌ جاڕ ) ، ئه ‌ وه جارێ به ‌ ره ‌ ڵای كردوون تا كوێرانه مل بنێن و درێژه به ‌ گومڕایی خۆیان بده ‌ ن .
(trg)="s2.15"> مەسخىرە قىلغانلىقلىرى ئۈچۈن اﷲ ئۇلارنى جازالايدۇ ، ئۇلارنى گۇمراھلىقلىرىدا قويۇپ بېرىدۇكى ، ئۇلار تېڭىرقىغان ھالدا يۈرۈشىدۇ

(src)="s2.16"> ئه ‌ وانه گومڕاییان كڕی به ‌ ڕێنموویی و هیدایه ‌ ت ، بازرگانیه ‌ كه ‌ یان قازانجی نه ‌ كرد ، سه ‌ رمایه ‌ كه ‌ شیان كه هیدایه ‌ ته له ده ‌ ستیانداو مایه ‌ پووچ بوون و وه ‌ رگری ڕێبازی هیدایه ‌ ت نه ‌ بوون ...
(trg)="s2.16"> ئەنە شۇلار ھىدايەتنى بېرىپ گۇمراھلىقنى ئالدى . شۇڭا سودىسى پايدا كەلتۈرمىدى ، ئۇلار ھىدايەت تاپقۇچى بولمىدى

(src)="s2.17"> نموونه و وێنه ‌ ی ئه ‌ وانه وه ‌ ك كه ‌ سێك وایه ‌ : ئاگرێك دابگیرسێنێت ( بۆ سوودی خۆی و هاوڕێكانی ) كه ‌ چی كاتێك هه ‌ ڵگیرساو ده ‌ وروبه ‌ ری خۆی ڕووناك كرده ‌ وه ‌ ، خوا ڕووناكیه ‌ كه ‌ یان لێ بكوژێنێته ‌ وه و له چه ‌ نده ‌ ها تاریكیدا جێیان بهێڵێت و هیچ تروسكاییه ‌ ك نابینین و ڕێ ده ‌ رناكه ‌ ن .
(trg)="s2.17"> ئۇلار گوياكى ( كېچىدە ئىسسىنىش ۋە يورۇقلۇق ئېلىش ئۈچۈن ) ئوت ياققان كىشىلەرگە ئوخشايدۇ ، ئوت ئۇلارنىڭ ئەتراپىنى يورۇتقاندا ، اﷲ ئۇلارنىڭ ( ئوتىنىڭ ) يورۇقىنى ئۆچۈرۈۋەتتى ، ئۇلارنى ( ئەتراپىدىكى ھېچ نەرسىنى ) كۆرەلمەيدىغان قاراڭغۇلۇقتا قالدۇردى

(src)="s2.18"> ئه ‌ وانه كه ‌ ڕو لاڵ و كوێرن ( له ئاستی حه ‌ ق و ڕاستیداو ) ، ناشگه ‌ ڕێنه ‌ وه ( بۆ سه ‌ ر هیدایه ‌ ت ) .
(trg)="s2.18"> ئۇلار گاستۇر ( يەنى گاس ئاڭلىمىغاندەك ، ياخشىلىقنى ئاڭلىمايدۇ ) ، گاچىدۇر ( يەنى گاچا سۆزلىيەلمىگەندەك ، ياخشى ئىشنى سۆزلىيەلمەيدۇ ) ، كوردۇر ( يەنى كور بولۇپ قالغاندەك ، توغرا يولنى كۆرمەيدۇ ) ، شۇڭا ئۇلار ( گۇمراھلىقتىن ) قايتمايدۇ

(src)="s2.19"> یاخود وێنه ‌ یان وه ‌ ك كه ‌ سانێك وایه به ده ‌ ست بارانێكی لێزمه ‌ وه گیریان خواردبێت ، كه په ‌ ڵه هه ‌ وری تاریك و هه ‌ وره تریشقه و بروسكه ‌ ی هه ‌ بێت ، له تاو ده ‌ نگی بروسكه ‌ كه په ‌ نجه ‌ یان ده ‌ ئاخنن به ‌ گوێچكه ‌ یاندا له ترسی مردن ، خوایش گه ‌ مارۆی كافرانی داوه ( بارانه ‌ كه قورئانه و بروسكه ‌ كان ، ترساندنی دووڕووه ‌ كانه كه حه ‌ ز به ‌ بیستنی ناكه ‌ ن ) .
(trg)="s2.19"> ياكى ئۇلار زۇلمەتلىك ، گۈلدۈرمامىلىق ۋە چاقماقلىق قاتتىق يامغۇردا قالغان ، گويا چاقماق سوقۇۋېتىپ ئۆلۈپ كېتىشتىن قورقۇپ ، قۇلاقلىرىنى بارماقلىرى بىلەن ئېتىۋالغان كىشىلەرگە ئوخشايدۇ . اﷲ كاپىرلارنى ( يەنى ئۇلارنىڭ ھەممە ئەھۋالىنى ) بىلىپ تۇرغۇچىدۇر

(src)="s2.20"> خه ‌ ریكه تیشكی بروسكه ‌ كه بینایی چاویان به ‌ رێت ، هه ‌ ر كاتێك به ‌ ر پێیان ڕۆشن ده ‌ كاته ‌ وه ‌ ، ده ‌ ڕۆن ، هه ‌ ر كه تیشكه ‌ كه نه ‌ ماو تاریك بوو لێیان ، ( ده ‌ سڵه ‌ مێنه ‌ وه و ) هه ‌ ڵوێسته ده ‌ كه ‌ ن ، خۆ ئه ‌ گه ‌ ر خوا بیویستایه بیستن و بینینیانی له ‌ ناو ده ‌ برد ، به ‌ ڕاستی خوا ده ‌ سه ‌ ڵاتی به ‌ سه ‌ ر هه ‌ موو شتێكدا هه ‌ یه ‌ .
(trg)="s2.20"> چاقماق چاققاندا ئۇلار كۆز نۇرىدىن ئايرىلىپ قالغىلى تاس قالىدۇ . ئۇلار چاقماق يورۇقىدا مېڭىۋالىدۇ ؛ قاراڭغۇلۇق قاپلىغاندا تۇرۇپ قالىدۇ ، اﷲ خالىسا ئىدى ، ئۇلارنى ئاڭلاش ۋە كۆرۈش قۇۋۋىتىدىن ئەلۋەتتە مەھرۇم قىلاتتى . اﷲ ھەقىقەتەن ھەر نەرسىگە قادىردۇر

(src)="s2.21"> ئه ‌ ی خه ‌ ڵكینه په ‌ روه ‌ ردگاری خۆتان بپه ‌ رستن ، ئه ‌ و زاته ‌ ی كه ئێوه و پێشینانی ئێوه ‌ شی به ‌ دی هێناوه ‌ ، بۆ ئه ‌ وه ‌ ی ڕێبازی خواناسی و ته ‌ قوا و پارێزكاری بگرنه به ‌ ر .
(trg)="s2.21"> ئى ئىنسانلار ! تەقۋادارلاردىن بولۇشۇڭلار ئۈچۈن ، سىلەرنى ۋە سىلەردىن بۇرۇنقىلار ( يەنى ئۆتكەنكى ئۈممەتلەر ) نى ياراتقان پەرۋەردىگارىڭلارغا ئىبادەت قىلىڭلار

(src)="s2.22"> هه ‌ ر ئه ‌ وزاته زه ‌ وی كردووه به فه ‌ رش و جێگای نیشته ‌ جێ بوون و ژیان بۆتان ، ئاسمانی وه ‌ كو سه ‌ قفێك به ‌ سه ‌ رتانه ‌ وه ڕاگیر كردووه ‌ ، له ئاسمانه ‌ وه ئاوی بۆ باراندوون ، جا به ‌ هۆیه ‌ وه جۆره ‌ ها به ‌ رهه ‌ می ( دره ‌ خت و گژوگیای ) به ‌ ده ‌ رهێناوه تا ببێته ڕزق و ڕۆزی بۆتان ، كه ‌ واته شه ‌ ریك و هاوتا بۆ خوا بڕیار مه ‌ ده ‌ ن ، كه خۆشتان ده ‌ زانن په ‌ رستراو ده ‌ بێت به ‌ دیهێنه ‌ ر بێت .
(trg)="s2.22"> اﷲ سىلەرگە زېمىننى تۆشەك ۋە ئاسماننى بىنا ( يەنى يۇلتۇزلارنىڭ زىچلىقىدا بىناغا ئوخشاش ) قىلىپ بەردى ، بۇلۇتتىن يامغۇر ياغدۇرۇپ بەردى ، سىلەرگە رىزىق بولۇش ئۈچۈن يامغۇر ئارقىلىق تۈرلۈك مېۋىلەرنى ئۆستۈرۈپ بەردى . ئەمدى اﷲ قا شېرىك كەلتۈرمەڭلار ، ھالبۇكى ، سىلەر ( اﷲ نىڭ شېرىكى يوقلۇقىنى ) بىلىپ تۇرىسىلەر

(src)="s2.23"> جا ئه ‌ گه ‌ ر ئێوه له دوو دڵیدان و گومانتان له ‌ م ( قورئانه پیرۆزه ‌ ) هه ‌ یه كه دامانبه ‌ زاندووه بۆ به ‌ نده ‌ ی خۆمان محمد ( صلی الله علیه وسلم ) ئه ‌ گه ‌ ر بۆتان ده ‌ كرێت ئێوه ‌ ش هه ‌ وڵ بده ‌ ن سووره ‌ تێكی وه ‌ ك ئه ‌ و بهێنن ، هاوپه ‌ یمان و هاوكاره ‌ كانیشتان جگه له خوا ( بۆ ئه ‌ و مه ‌ به ‌ سته ‌ ) بانگ بكه ‌ ن ئه ‌ گه ‌ ر ئێوه ڕاست ده ‌ كه ‌ ن .
(trg)="s2.23"> بەندىمىز ( مۇھەممەد ) گە بىز نازىل قىلغان قۇرئاندىن شەكلەنسەڭلار ، قۇرئانغا ئوخشاش بىرەر سۈرىنى مەيدانغا چىقىرىپ بېقىڭلار ( قۇرئانغا تەئەررۇز قىلىشتا ) اﷲ تىن باشقا ياردەمچىڭلارنىڭ ھەممىسىنى ( ياردەمگە ) چاقىرىڭلار ، ( قۇرئان ئىنساننىڭ سۆزى دېگەن گېپىڭلاردا ) راستچىل بولساڭلار

(src)="s2.24"> خۆ ئه ‌ گه ‌ ر نه ‌ تانتوانی و هه ‌ رگیز نایشتوانن ( كه ‌ واته باوه ‌ ڕبهێنن و ) خۆتان بپارێزن له ‌ و ئاگره ‌ ی : سووته ‌ مه ‌ نیه ‌ كه ‌ ی خڵكی و به ‌ رده ‌ ، كه بۆ بێ باوه ‌ ڕ و خوانه ‌ ناسان ئاماده كراوه ‌ .
(trg)="s2.24"> ئەگەر مۇنداق قىلالمىساڭلار - ھەرگىزغۇ قىلالمايسىلەر - كاپىرلار ئۈچۈن تەييارلانغان ، ئىنسان ۋە تاشلار يېقىلغۇ بولغان دوزاختىن ساقلىنىڭلار

(src)="s2.25"> ( ئه ‌ ی پێغه ‌ مبه ‌ ر ( صلی الله علیه وسلم ) مژده بده به ‌ وانه ‌ ی كه باوه ‌ ڕیان هێناوه و كارو كرده ‌ وه چاكه ‌ كانیان ئه ‌ نجامداوه به ‌ وه ‌ ی باخه ‌ كانی به ‌ هه ‌ شت كه چه ‌ نده ‌ ها ڕوبار به ‌ ژێردره ‌ خت و به ‌ ناو باخه ‌ كانیدا ده ‌ ڕوات ، به ‌ ڕاستی بۆیان ئاماده ‌ یه ‌ ، هه ‌ ركاتێك له میوه ‌ و به ‌ رهه ‌ مێكی ئه ‌ و باخانه ‌ یان بۆ ده ‌ هێنن ، ده ‌ ڵێن : ئێستا له ‌ وه ‌ تان هێنا ، تاوێك له ‌ مه ‌ و پێش خواردمان ، هه ‌ ر ده ‌ یهێنین و له ‌ یه ‌ كتریش ده ‌ چن ، ( له ڕه ‌ نگ و ڕواڵه ‌ تدا ، به ‌ ڵام له ‌ تام و بۆندا زۆر جیاوازن ) ، هه ‌ روه ‌ ها له ‌ وێدا هاوسه ‌ رانی پاك و بێ گه ‌ ردیان بۆ ئاماده ‌ كراوه ( ئه ‌ و به ‌ خته ‌ وه ‌ رانه ‌ ) ژیانی هه ‌ میشه ‌ یی و نه ‌ بڕاوه له ‌ و به ‌ هه ‌ شته ‌ دا ده ‌ به ‌ نه سه ‌ ر .
(trg)="s2.25"> ( ئى مۇھەممەد ! ) ئىمان ئېيتقان ۋە ياخشى ئەمەللەرنى قىلغانلارغا ئۇلارنىڭ ئاستىدىن ئۆستەڭلەر ئېقىپ تۇرىدىغان جەننەتلەرگە كىرىدىغانلىقى بىلەن خۇش خەۋەر بەرگىن . ئۇلار جەننەتنىڭ بىرەر مېۋىسىدىن رىزىقلاندۇرۇلغان چاغدا : « بۇنىڭ بىلەن بۇرۇن ( دۇنيادىمۇ ) رىزىقلاندۇرۇلغان ئىدۇق » دەيدۇ . ئۇلارغا كۆرۈنۈشى دۇنيانىڭ مېۋىلىرىگە ئوخشايدىغان ، تەمى ئوخشىمايدىغان مېۋىلەر بېرىلىدۇ . جەننەتلەردە ئۇلارغا پاك جۈپتىلەر ( يەنى ھۆرلەر ) بېرىلىدۇ ، ئۇلار جەننەتلەردە مەڭگۈ قالىدۇ

(src)="s2.26"> به ‌ ڕاستی خوا باكی نیه ‌ و نه ‌ نگ نیه به ‌ لایه ‌ وه هه ‌ ر نموونه ‌ یه ‌ ك بهێنێته ‌ وه به مێشوله ‌ یه ‌ ك ، له ‌ ویش بچووكتر بێت یان گه ‌ وره ‌ تر ، جا ئه ‌ وانه ‌ ی ئیمان و باوه ‌ ڕیان هێناوه ‌ ، ئه ‌ وه چاك ده ‌ زانن ئه ‌ م نمونه ‌ یه ڕاسته و له لایه ‌ ن په ‌ روه ‌ ردگاریانه ‌ وه ‌ یه ‌ ، ئه ‌ وانه ‌ ش كافرو بێ باوه ‌ ڕن ده ‌ ڵێن : خوا مه ‌ به ‌ ستی چی بوو له ‌ م نموونه ‌ یه ‌ دا ؟ ( خوای گه ‌ وره ‌ ش ده ‌ فه ‌ رموێت ) زۆرێكی پێ گومڕا ده ‌ كات و زۆرێكی تریشی پێ هیدایه ‌ ت و ڕێنمووی ده ‌ كات ، به ‌ ڵام دیاره جگه له لارو وێرو یاخی و تاوانباران كه ‌ سی تر گومڕا ناكات ...
(trg)="s2.26"> اﷲ ھەقىقەتەن پاشا ۋە ئۇنىڭدىنمۇ كىچىك نەرسىلەرنى مىسال قىلىپ كەلتۈرۈشتىن تارتىنىپ قالمايدۇ ، مۆمىنلەر بولسا ئۇنى پەرۋەردىگارى تەرىپىدىن نازىل بولغان ھەقىقەت دەپ بىلىدۇ ؛ كاپىرلار بولسا : « اﷲ بۇ نەرسىلەرنى مىسال قىلىپ كەلتۈرۈشتىن نېمىنى ئىرادە قىلىدۇ ؟ » دەيدۇ . اﷲ بۇ مىسال بىلەن نۇرغۇن كىشىلەرنى ( ئۇنى ئىنكار قىلغانلىقتىن ) ئازدۇرىدۇ ۋە نۇرغۇن كىشىلەرنى ( ئۇنى تەستىقلىغانلىقتىن ) ھىدايەت قىلىدۇ ؛ شۇ ئارقىلىق پەقەت پاسىقلارنىلا ئازدۇرىدۇ

(src)="s2.27"> ئه ‌ وانه ‌ ی په ‌ یمانی خوا ( كه له ڕووی فیتره ‌ ت و سروشت و په ‌ یامه ‌ كانی خواوه ‌ ) هه ‌ یانه ‌ ، ( كه ده ‌ بێت خواناس بن ) هه ‌ ڵده ‌ وه ‌ شێننه ‌ وه و په ‌ یڕه ‌ وی ناكه ‌ ن له ‌ دوای به ‌ هێزو پته ‌ و بوونی ، ئه ‌ و په ‌ یوه ‌ ندییانه ‌ ش ده ‌ پسێنن كه خوا فه ‌ رمانی گه ‌ یاندنی داوه ‌ ، له ‌ زه ‌ ویشدا تاوان و خراپه ده ‌ چێنن ، ئا ئه ‌ وانه خۆیان زه ‌ ره ‌ رمه ‌ ند و خه ‌ ساره ‌ تمه ‌ ندن .
(trg)="s2.27"> پاسىقلار اﷲ ۋەدە ئالغاندىن كېيىن بەرگەن ۋەدىسىنى بۇزىدۇ . اﷲ ئۇلاشقا بۇيرۇغان شەيئىنى ئۈزۈپ قويىدۇ ( يەنى سىلە - رەھىم قىلمايدۇ ) ، يەر يۈزىدە بۇزۇقچىلىق قىلىدۇ ؛ ئەنە شۇلار زىيان تارتقۇچىلاردۇر

(src)="s2.28"> ( خه ‌ ڵكینه ‌ ) ، چۆن بێ بڕوا ده ‌ بن به خوا له ‌ كاتێكدا ئێوه بێ گیان بوون ( له توێی خاكدا ) خوا ( دروستی كردوون ) و گیانی به ‌ به ‌ ردا كردن ، پاشان ده ‌ تانمرێنێت و دوایی زیندووتان ده ‌ كاته ‌ وه ‌ ، ئه ‌ وسا هه ‌ ر بۆ لای ئه ‌ ویش ده ‌ برێنه ‌ وه ‌ .
(trg)="s2.28"> اﷲ نى قانداقمۇ ئىنكار قىلىسىلەركى ، جانسىز ئىدىڭلار ، سىلەرگە جان بەردى ( يەنى ئاتاڭلارنىڭ پۇشتىدا ، ئاناڭلارنىڭ قارنىدا ئابىمەنىي ئىدىڭلار ) ، كېيىن ( ئەجىلىڭلار توشقاندا ) اﷲ جېنىڭلارنى ئالىدۇ ، ئاندىن كېيىن تىرىلدۈرىدۇ ، ئاندىن كېيىن اﷲ نىڭ دەرگاھىغا ( ھېساب بېرىش ئۈچۈن ) قايتۇرۇلىسىلەر

(src)="s2.29"> هه ‌ ر ئه ‌ وزاته هه ‌ موو شتێكی له زه ‌ ویدا بۆ ئێوه دروست كردووه ‌ ، پاشان ویستی ئاسمان دروست بكات ، بۆیه به حه ‌ وت چین به ‌ دی هێناو ڕێكی خستن ، هه ‌ ر خۆیشی به هه ‌ موو شتێك زاناو ئاگاداره ‌ .
(trg)="s2.29"> اﷲ يەر يۈزىدىكى ھەممە نەرسىنى سىلەر ( نىڭ پايدىلىنىشىڭلار ) ئۈچۈن ياراتتى ، ئاندىن ئاسماننى يارىتىشقا يۈزلىنىپ ، ئۇنى قۇسۇرسىز يەتتە ئاسمان قىلىپ تاماملىدى . اﷲ ھەرنەرسىنى بىلگۈچىدۇر

(src)="s2.30"> ( ئه ‌ ی محمد ( صلی الله علیه وسلم ) باسی ئه ‌ وه بكه له دێرین زه ‌ ماندا ) په ‌ روه ‌ ردگارت به فریشته ‌ كانی وت : به ‌ ڕاستی من ده ‌ مه ‌ وێت له زه ‌ ویدا جێنشینێك دابنێم ( بۆ ئاوه ‌ دانی و دینداری ) ، فریشته ‌ كان وتیان : ئایا كه ‌ سێكی تیادا ده ‌ كه ‌ یته جێنشین كه خراپه ‌ و تاوانی تیادا بچێنێت و خوێنرێژی تێدا ئه ‌ نجام بدات ؟ ! له ‌ كاتێكدا ئێمه ته ‌ سبیحات و سوپاس و ستایشت ده ‌ كه ‌ ین و قه ‌ درو ڕێزی تۆ چاك ده ‌ زانین و به ‌ دوورت ده ‌ گرین له ‌ و شتانه ‌ ی شایسته ‌ ی تۆ نین ، ( له ‌ وه ‌ ڵامیاندا ) خوا فه ‌ رمووی : بێگومان ئه ‌ وه ‌ ی ئێوه نایزانن من ده ‌ یزانم .
(trg)="s2.30"> ئۆز ۋاقتىدا پەرۋەردىگارىڭ پەرىشتىلەرگە : « مەن يەر يۈزىدە خەلىپە ( يەنى ئورۇنباسار ) يارىتىمەن » دېدى . پەرىشتىلەر : « يەر يۈزىدە بۇزۇقچىلىق قىلىدىغان ، قان تۆكىدىغان ( شەخسنى ) خەلىپە قىلامسەن ؟ ھالبۇكى بىز سىنى پاك دەپ مەدھىيىلەيمىز ، مۇقەددەس دەپ مەدھىيىلەيمىز » دېدى . اﷲ : « مەن ھەقىقەتەن سىلەر بىلمەيدىغان نەرسىلەرنى بىلىمەن » دېدى

(src)="s2.31"> ( ئینجا ئاده ‌ می درووست كرد ، ویستی توانایی و لێهاتووی بۆ فریشته ‌ كان ڕوون بكاته ‌ وه ‌ ) ناوی هه ‌ رچی پێویستی ده ‌ وروبه ‌ ر هه ‌ یه فێری كرد ، له ‌ وه ‌ ودوا به فریشته ‌ كانی ڕانواند و پێی فه ‌ رموون : ئاده ‌ ی ئێوه ناوی ئه ‌ و شتانه ‌ م پێ بڵێن ئه ‌ گه ‌ ر ڕاست ده ‌ كه ‌ ن و ( توانای ئاوه ‌ دانكردنه ‌ وه ‌ ی زه ‌ ویتان هه ‌ یه ‌ ؟ ) .
(trg)="s2.31"> اﷲ پۈتۈن شەيئىلەرنىڭ ناملىرىنى ئادەمگە ئۆگەتتى ، ئاندىن ئۇلارنى پەرىشتىلەرگە كۆرسىتىپ : « ( خەلىپە بولۇشقا ئادەمگە قارىغاندا بىز ھەقلىق دەيدىغان قارشىڭلاردا ) راستچىل بولساڭلار ، بۇ شەيئىلەرنىڭ ناملىرىنى ماڭا ئېيتىپ بېرىڭلار » دېدى

(src)="s2.32"> فریشته ‌ كان وتیان : پاكی و بێگه ‌ ردی و ستایش هه ‌ ر شایسته ‌ ی تۆیه ‌ ، ئێمه هیچ زانستێكمان نیه ‌ ، ته ‌ نها ئه ‌ وه ده ‌ زانین كه تۆ فێرت كردووین ، به ‌ ڕاستی تۆ په ‌ روه ‌ ردگارێكی زاناو دانایت .
(trg)="s2.32"> پەرىشتىلەر : « سېنى ( پۈتۈن كەمچىلىكلەردىن ) پاك دەپ تونۇيمىز . بىز سەن بىلدۈرگەندىن باشقىنى بىلمەيمىز ، ھەقىقەتەن سەن ھەممىنى بىلگۈچىدۇرسەن ، ھېكمەت بىلەن ئىش قىلغۇچىدۇرسەن » دېدى

(src)="s2.33"> ئه ‌ وسا خوا فه ‌ رمووی ئه ‌ ی ئاده ‌ م ئاده ‌ ی تۆ ئاگاداریان بكه به ناوه ‌ كانیان ، جا كاتێك ئاده ‌ م هه ‌ واڵی ناوه ‌ كانی پێدان .. خوا فه ‌ رمووی : ئه ‌ ی پێم نه ‌ وتن به ‌ ڕاستی من خۆم ئاگادارم به نهێنی ئاسمانه ‌ كان و زه ‌ وی ، ده ‌ شزانم ئێوه چی ده ‌ رده ‌ خه ‌ ن و چی ده ‌ شارنه ‌ وه ‌ ؟ !
(trg)="s2.33"> اﷲ : « ئى ئادەم ! ئۇلارغا بۇ نەرسىلەرنىڭ ناملىرىنى ئېيتىپ بەرگىن » دېدى . ئادەم ئۇلارغا بۇ نەرسىلەرنىڭ ناملىرىنى ئېيتىپ بەرگەن چاغدا ، اﷲ : « مەن سىلەرگە ، ئاسمانلاردىكى ۋە زېمىندىكى غەيبلەرنى ھەقىقەتەن بىلىپ تۇرىمەن ، ئاشكارا ۋە يوشۇرۇن ئىشىڭلارنى بىلىپ تۇرىمەن ، دېمىگەنمىدىم » دېدى

(src)="s2.34"> كاتێكیش به ‌ فریشته ‌ كانمان وت : سوژده به ‌ رن بۆ ئاده ‌ م ( سوژده ‌ ی ڕێزو به ‌ فه ‌ رمانی خوا ، وه ‌ كو ڕووگه ‌ یه ‌ ك ) سوژده ‌ یان برد ، جگه ئیبلیس نه ‌ بێت كه سه ‌ رپێچی كردو خۆی به گه ‌ وره ‌ زانی و خۆی خسته ڕیزی كافره ‌ كانه ‌ وه ‌ .
(trg)="s2.34"> ئۆز ۋاقتىدا پەرىشتىلەرگە : « ئادەمگە سەجدە قىلىڭلار » دېدۇق ، ئىبلىستىن باشقا ھەممىسى سەجدە قىلدى ، ئىبلىس ( سەجدە قىلىشتىن ) باش تارتتى ، تەكەببۇرلۇق قىلدى ، ئۇ كاپىرلاردىن بولۇپ كەتتى

(src)="s2.35"> ئینجا وتمان : ئه ‌ ی ئاده ‌ م خۆت و هاوسه ‌ رت له ‌ م به ‌ هه ‌ شته ‌ دا ژیان به ‌ رنه ‌ سه ‌ رو نیشته ‌ جێ بن له ‌ هه ‌ ر كوێ حه ‌ زده ‌ كه ‌ ن بخۆن و بخۆنه ‌ وه به ‌ تێرو ته ‌ سه ‌ لی ، به ‌ ڵام نزیكی ئه ‌ م دره ‌ خته مه ‌ كه ‌ ون ( دره ‌ ختێكی دیاری كراو بۆ تاقی كردنه ‌ وه لێیان قه ‌ ده ‌ غه كرا ) ئه ‌ گینا ده ‌ چنه ڕیزی سته ‌ مكارانه ‌ وه ‌ .
(trg)="s2.35"> بىز ( ئادەمگە ) : « ئى ئادەم ! سەن خوتۇنۇڭ ( يەنى ھەۋۋا ) بىلەن جەننەتتە تۇرۇڭلار ! جەننەتتىكى نەرسىلەردىن خالىغىنىڭلارچە كەڭتاشا يەپ - ئىچىڭلار ، بۇ دەرەخكە يېقىنلاشماڭلار ( يەنى مېۋىسىدىن يېمەڭلار ) ، بولمىسا ( ئۆزۈڭلارغا ) زۇلۇم قىلغۇچىلاردىن بولۇپ قالىسىلەر » دېدۇق

(src)="s2.36"> شه ‌ یتان ( فرسه ‌ تی لێهێنان ) و له خشته ‌ ی بردن ( وای لێكردن له به ‌ رو بوومی دره ‌ خته قه ‌ ده ‌ غه كراوه ‌ كه بخۆن ) و له ‌ و شوێنه ( خۆش و پڕ له نازو نیعمه ‌ ته ‌ ) به ‌ ده ‌ ركردنی دان ، ئه ‌ وسا پێمان وتن : ( ماده ‌ م سه ‌ رپێچیتان كرد ئیتر لێره جێتان نابێته ‌ وه ‌ ) ، ده ‌ بێت دابه ‌ زنه خواره ‌ وه بۆ سه ‌ ر زه ‌ وی ، جا ( له ‌ وێ ) هه ‌ نێدكتان دوژمنی هه ‌ ندێكتانن ( شه ‌ یتان دوژمنی ئێوه ‌ یه و به ‌ رده ‌ وام هه ‌ وڵ ده ‌ دات دوژمنایه ‌ تی له نێوانتاندا به ‌ رپا بكات ) ، تاماوه ‌ یه ‌ كی دیاری كراو نیشته ‌ جێ ده ‌ بن له ‌ زه ‌ ویداو له نازو نیعمه ‌ ته ‌ كان سوود وه ‌ رده ‌ گرن و به ‌ هره ‌ وه ‌ ر ده ‌ بن .
(trg)="s2.36"> شەيتان ئۇ ئىككىسىنى تېيىلدۇردى ( يەنى مەنئى قىلىنغان دەرەخنىڭ مېۋىسىنى يېگۈزۈپ خاتالاشتۇردى ) ، تۇرۇۋاتقان جەننەتتىن چىقاردى . ( ئادەمگە ، ھەۋۋاغا ، ئىبلىسقا ) « بىر - بېرىڭلار بىلەن ئۆچەكەشكەن ھالدا ( جەننەتتىن يەر يۈزىگە ) چۈشۈڭلار ، يەر يۈزىدە ۋاقىتلىق ( ئەجىلىڭلار توشقۇچە ) يەرلىشىڭلار ۋە ( نېمەتلەردىن ) بەھرىمەن بولۇڭلار » دېدۇق

(src)="s2.37"> پاشان ئاده ‌ م له ‌ لایه ‌ ن په ‌ روه ‌ ردگاریه ‌ وه چه ‌ ند وشه ‌ و نزایه ‌ كی وه ‌ رگرت ( به ‌ دڵ و به ‌ كوڵ پاڕایه ‌ وه خوای میهره ‌ بانیش ) نزاكه ‌ ی وه ‌ رگرت و لێی خۆش بوو ، چونكه به ‌ ڕاستی ته ‌ نها ئه ‌ و ، زاتێكی ئێجگار میهره ‌ بان و تۆبه وه ‌ رگره ‌ . ( نزاكه ‌ ش له ئایه ‌ تی 23 ی سووره ‌ تی ئه ‌ عراف دا هاتووه ‌ ) .
(trg)="s2.37"> ئادەم پەرۋەردىگارىدىن بىرقانچە سۆز تەلىم ئالدى ( يەنى گۇناھىنىڭ كەچۈرۈلۈشى ئۈچۈن ئوقۇيدىغان دۇئا ئۇنىڭغا ئىلھام ئارقىلىق بىلدۈرۈلدى ) ، اﷲ ئۇنىڭ تەۋبىسىنى قوبۇل قىلدى . اﷲ ھەقىقەتەن تەۋبىنى بەكمۇ قوبۇل قىلغۇچىدۇر ( بەندىلىرىگە ) ناھايىتى مېھرىباندۇر

(src)="s2.38"> ئنجا وتمان : هه ‌ مووتان ده ‌ بێ دابه ‌ زن ( بۆ سه ‌ ر زه ‌ وی ) جا ئه ‌ گه ‌ ر هه ‌ ركاتێك له لایه ‌ ن منه ‌ وه ڕێنوماییتان بۆهات ، هه ‌ ركه ‌ س شوێن ڕێنوومایی من بكه ‌ وێت ، ئه ‌ وه نه ترس و بیمیان له ‌ سه ‌ ر ده ‌ بێت ، نه غه ‌ مگین و دڵته ‌ نگ ده ‌ بن .
(trg)="s2.38"> ( ئۇلارغا ) « ھەممىڭلار بۇ يەردىن چۈشۈڭلار ، سىلەرگە مەن تەرەپتىن بىر يول كۆرسەتكۈچى ( يەنى پەيغەمبەر ) كېلىدۇ ، يولۇمغا ئەگەشكەنلەرگە ( ئاخىرەتتە ) قورقۇنچ ۋە غەم - قايغۇ بولمايدۇ » دېدۇق

(src)="s2.39"> ئه ‌ وانه ‌ ش بێ باوه ‌ ڕ بوون و باوه ‌ ڕیان به ئایه ‌ ته ‌ كانی ئێمه نه ‌ بوو ، ئه ‌ وانه نیشته ‌ جێی دۆزه ‌ خن و بۆ هه ‌ تا هه ‌ تایی تیایدا ده ‌ مێننه ‌ وه ‌ .
(trg)="s2.39"> كاپىرلار ۋە بىزنىڭ ئايەتلىرىمىزنى ئىنكار قىلغانلار ئەھلى دوزاختۇر ، ئۇلار دوزاختا مەڭگۈ قالىدۇ

(src)="s2.40"> ئه ‌ ی نه ‌ وه ‌ ی ئیسرائیل ( نه ‌ وه ‌ ی حه ‌ زره ‌ تی یه ‌ عقوب ( سه ‌ لامی خوای له ‌ سه ‌ ر بێت ) یادی نازو نیعمه ‌ تی من بكه ‌ نه ‌ وه كه به ‌ سه ‌ رتاندا ڕژاندومه ‌ و به ‌ وه ‌ فاو به ‌ ئه ‌ مه ‌ ك بن و په ‌ یمانه ‌ كه ‌ م جێبه ‌ جێ بكه ‌ ن ( كه ئیمان و كرده ‌ وه ‌ ی چاك و باوه ‌ ڕكردنه به ‌ هه ‌ موو پێغه ‌ مبه ‌ ران به ‌ بێ جیاوازی ) ئه ‌ وسا منیش په ‌ یمانی خۆم به ‌ جێ ده ‌ هێنم ( كه جێنشین كردنتانه له دنیاداو ، به ‌ هه ‌ شتی به ‌ رینه له قیامه ‌ تدا ) باترس و بیمتان ته ‌ نها له من هه ‌ بێت ( تا ئاسووده ‌ یی ڕه ‌ هاتان پێ ببه ‌ خشم ) ...
(trg)="s2.40"> ئى ئسرائىل ئەۋلادى ! مېنىڭ سىلەرگە بەرگەن نېمىتىمنى ياد ئېتىڭلار ، ماڭا بەرگەن ( ئىمان ئېيتىش ۋە تائەت - ئىبادەت قىلىش ھەققىدىكى ) ۋەدەڭلارغا ۋاپا قىلىڭلار ، مەنمۇ سىلەرگە قىلغان ( ساۋاب بېرىش ھەققىدىكى ) ۋەدەمگە ۋاپا قىلىمەن ، مەندىنلا قورقۇڭلار

(src)="s2.41"> هه ‌ روه ‌ ها ئیمان بهێنن به ‌ و قورئانه ‌ ی كه ناردومه ‌ ته خواره كه پاڵپشتی په ‌ یامه ‌ كه ‌ ی لای ئێوه ‌ یه ( ته ‌ ورات و ئینجیلی ده ‌ ستكاری نه ‌ كراو ) مه ‌ بنه یه ‌ كه ‌ م بێ بڕوا پێی ( له جیاتی یه ‌ كه ‌ م باوه ‌ ڕدار ) و ئایه ‌ ته ‌ كانم به نرخێكی كه ‌ م مه ‌ گۆڕنه ‌ وه ( له پێناوی به ‌ ده ‌ ستهێنانی هه ‌ ندێ مه ‌ رامی كه ‌ م نرخی دنیادا ) ، ته ‌ نها له من بترسن و خۆتان له خه ‌ شمی من بپارێزن .
(trg)="s2.41"> مەن نازىل قىلغان تەۋراتنى تەستىق قىلغۇچى قۇرئانغا ئىمان كەلتۈرۈڭلار ، قۇرئاننى بىرىنچى بولۇپ ئىنكار قىلغۇچى بولماڭلار ، ئايەتلىرىمنى ئەرزان باھادا سېتىۋەتمەڭلار ، ماڭىلا تەقۋادارلىق قىلىڭلار

(src)="s2.42"> نه ‌ كه ‌ ن ڕاستی و به ‌ تاڵ ، حه ‌ ق و ناحه ‌ ق به ‌ یه ‌ كه ‌ وه بئاڵێنن و حه ‌ ق مه ‌ شارنه ‌ وه ‌ ، درۆ دامه ‌ پۆشن به ‌ ڕاست له ‌ كاتێكدا خۆشتان حه ‌ ق و ڕاستی ده ‌ زانن كامه ‌ یه ‌ .
(trg)="s2.42"> ھەقنى باتىلغا ( يەنى اﷲ نازىل قىلغان ھەقىقەتنى ئۆزۈڭلار ئويدۇرۇپ چىققان نەرسىگە ) ئارىلاشتۇرماڭلار ، ھەقنى بىلىپ تۇرۇپ يوشۇرماڭلار

(src)="s2.43"> نوێژه ‌ كانتان به ‌ چاكی ئه ‌ نجام بده ‌ ن به دروشمه ‌ كانیه ‌ وه ‌ و زه ‌ كاتیش بده ‌ ن ، له ‌ گه ‌ ڵ كڕنووش به ‌ راندا كڕنووش ببه ‌ ن ( بۆ په ‌ روه ‌ ردگارتان ) .
(trg)="s2.43"> نامازنى ئادا قىلىڭلار ، زاكاتنى بېرىڭلار ، رۇكۇ قىلغۇچىلار بىلەن بىللە رۇكۇ قىلىڭلار

(src)="s2.44"> ( كه ‌ ی ئه ‌ وه ڕاسته ‌ ) فه ‌ رمانی چاكه به ‌ خه ‌ ڵكی بده ‌ ن و خۆتان فه ‌ رامۆش بكه ‌ ن ؟ ! له ‌ كاتێكدا خۆ ئێوه كتێبی خوا ـ ته ‌ ورات ـ ده ‌ خوێننه ‌ وه ‌ ، ( ده ‌ زانن سزای گوفتاری بێ ڕه ‌ فتار چۆنه ‌ ) جا ئایا ژیریتان ڕێتان لێناگرێت له ‌ و هه ‌ ڵوێسته ناشرینه ‌ ؟ !
(trg)="s2.44"> كىشىلەرنى ياخشى ئىشقا بۇيرۇپ ئۆزۈڭلارنى ئۇنتۇمسىلەر ؟ ھالبۇكى ، سىلەر كىتاب ( يەنى تەۋرات ) نى ئوقۇپ تۇرىسىلەر ، چۈشەنمەمسىلەر

(src)="s2.45"> ( ئێوه هه ‌ وڵ بده ‌ ن ) پشت ببه ‌ ستن به ‌ ئارامگرتن و نوێژكردن ( بۆ گه ‌ یشتن به ئامانج ) به ‌ ڕاستی نوێژ ئه ‌ ركێكی گه ‌ وره ‌ و گرانه ‌ ، مه ‌ گه ‌ ر له ‌ سه ‌ ر ئه ‌ و كه ‌ سانه ‌ ی كه به خۆشه ‌ ویستی و سۆزه ‌ وه خواپه ‌ رستی ئه ‌ نجام ده ‌ ده ‌ ن و ( باوه ‌ ڕی دامه ‌ زراویان هه ‌ یه ‌ ) ...
(trg)="s2.45"> سەۋر قىلىش ، ناماز ئوقۇش ئارقىلىق ( اﷲ تىن ) ياردەم تىلەڭلار . ناماز اﷲ تىن قورققۇچىلار ( يەنى كەمتەرلىك بىلەن اﷲ قا بويسۇنغۇچىلار ) دىن باشقىلارغا ھەقىقەتەن مۇشەققەتلىك ئىشتۇر

(src)="s2.46"> ئه ‌ وانه ‌ ی ده ‌ زانن بێگومان به دیداری په ‌ روه ‌ ردگاریان شاد ده ‌ بن و باوه ‌ ڕی پته ‌ ویان هه ‌ یه و كه بۆ لای ئه ‌ و ده ‌ گه ‌ ڕێنه ‌ وه ‌ .
(trg)="s2.46"> اﷲ تىن قورققۇچىلار پەرۋەردىگارىغا چوقۇم مۇلاقات بولىدىغانلىقىغا ۋە اﷲ نىڭ دەرگاھىغا چوقۇم قايتىپ بارىدىغانلىقىغا جەزمەن ئىشىنىدۇ

(src)="s2.47"> ئه ‌ ی نه ‌ وه ‌ ی ئیسرائیل : یادی نازو نیعمه ‌ ته ‌ كانم بكه ‌ نه ‌ وه كه ڕشتومه به ‌ سه ‌ رتاندا بێگومان من گرنگی زۆرم پێداون و نازونیعمه ‌ تی زۆرم پێبه ‌ خشیوون ( له ‌ خواردن و خواردنه ‌ وه له موعجیزه ‌ ی جۆراوجۆر ، له ‌ چاره ‌ سه ‌ ركردنی كێشه ‌ كانیان ، ... هتد ) من زیاده ڕێزی ئێوه ‌ م داوه به ‌ سه ‌ ر هه ‌ موو خه ‌ ڵكیدا ( ئه ‌ ڵبه ‌ ته له ‌ سه ‌ رده ‌ می خۆیاندا و ئه ‌ وانه ‌ ی كه پابه ‌ ندی ئاینی خوا بوون ، به تایبه ‌ تی پێغه ‌ مبه ‌ ران و پیاوچاكان ) ...
(trg)="s2.47"> ئى ئىسرائىل ئەۋلادى ! سىلەرگە بەرگەن نېمىتىمنى ۋە سىلەرنى ( بىر زامانلاردا ) تامام جاھان ئەھلىدىن ئۈستۈن قىلغانلىقىمنى ياد ئېتىڭلار

(src)="s2.48"> خۆتان بپارێزن له ڕۆژێك كه كه ‌ س فریای كه ‌ س ناكه ‌ وێت و كه ‌ س هیچی له ‌ ده ‌ ست نایه ‌ ت و تكاكاری كه ‌ سیش وه ‌ رناگیرێت و بارمته ‌ و گۆڕانكاری تیادا ئه ‌ نجام نادرێت و ئه ‌ و كه ‌ سانه ‌ ی خوانه ‌ ناسن یارمه ‌ تی نادرێن و سه ‌ رناخرێن .
(trg)="s2.48"> كىشى كىشىگە ئەسقاتمايدىغان ، ھېچ كىشىنىڭ شاپائىتى قوبۇل قىلىنمايدىغان ، ھېچ كىشىدىن فىدىيە ئېلىنمايدىغان ، ئۇلار ( يەنى كاپىرلار ۋە گۇناھكار بەندىلەر ) ياردەمگە ئېرىشەلمەيدىغان كۈندىن قورقۇڭلار

(src)="s2.49"> بیری نیعمه ‌ تی ڕزگاربونیشتان بكه ‌ نه ‌ وه كاتێك ڕزگارمان كردن و له ‌ ده ‌ ست دارو ده ‌ سته ‌ ی فیرعه ‌ ون كه خراپترین سزاو ئازاریان ده ‌ دان ، كوڕه ‌ كانتانیان سه ‌ رده ‌ بڕین و ئافره ‌ ته ‌ كانتانیان ده ‌ هێشتنه ‌ وه ( بۆ كاره ‌ كه ‌ ری و خزمه ‌ ت ) ئه ‌ وه ‌ ش بۆ ئێوه توشهات و تاقیكردنه ‌ وه ‌ یه ‌ كی گه ‌ وره بوو بۆتان له ‌ لایه ‌ ن په ‌ روه ‌ ردگارتانه ‌ وه ( تا پشت به ‌ و زاته ببه ‌ ستن و بڕوای ته ‌ واوتان پێی هه ‌ بێت ) .
(trg)="s2.49"> ئۆز ۋاقتىدا سىلەرنى قاتتىق قىينىغان ، ئوغۇللىرىڭلارنى بوغۇزلاپ ، قىزلىرىڭلارنى ( ئىشقا سېلىش ئۈچۈن ) تىرىك قالدۇرغان پىرئەۋن گۇرۇھىدىن سىلەرنى قۇتقۇزدۇق . بۇ ، پەرۋەردىگارىڭلارنىڭ ( ياخشى ئادەم بىلەن يامان ئادەمنى ئاجرىتىدىغان ) چوڭ سىنىقى ئىدى

(src)="s2.50"> یادی ئه ‌ و نیعمه ‌ ته بكه ‌ نه ‌ وه كه له ‌ به ‌ ر خاتری ئێوه ده ‌ ریاكه ‌ مان له ‌ ت كرد ، ئینجا ڕزگارمان كردن ، دارو ده ‌ سته ‌ ی فیرعه ‌ ونمان نغرۆ كرد ، له ‌ كاتێكدا ئێوه به ‌ چاوی خۆتان بینیتان و ته ‌ ماشاتان ده ‌ كردن .
(trg)="s2.50"> ئۆز ۋاقتىدا دېڭىزنى يېرىپ سىلەرنى قۇتقۇزدۇق ( يەنى دېڭىزنىڭ سۈيىنى ئوتتۇرىدىن بۆلۈپ ، قۇرۇق يول ھاسىل قىلىپ ، شۇ يەردىن سىلەرنى سالامەت ئۆتكۈزدۇق ) ۋە پىرئەۋن گۇرۇھىنى كۆز ئالدىڭلاردا غەرق قىلدۇق

(src)="s2.51"> یادی ئه ‌ و ( نیعمه ‌ ته ‌ ) بكه ‌ نه ‌ وه كاتێك چل شه ‌ و واده ‌ مان دانا بۆ موسا ( بۆ پاڕانه ‌ وه ‌ و نزا ) پاشان گوێره ‌ كه ‌ كه ‌ تان كرده خواتان ، بێگومان ئێوه سته ‌ مكار بوون .
(trg)="s2.51"> ئۆز ۋاقتىدا مۇساغا 40 كېچە ( كۈتكەندىن كېيىن تەۋراتنى نازىل قىلىشنى ) ۋەدە قىلدۇق . ئۇ سىلەردىن ئايرىلغاندىن كېيىن ، ئۆزۈڭلارغا زۇلۇم قىلىپ ، موزاينى مەبۇد قىلىۋالدىڭلار

(src)="s2.52"> پاشان ( له ‌ و هه ‌ موو هه ‌ ڵانه ‌ تان ) خۆشبووین بۆ ئه ‌ وه ‌ ی سوپاسگوزاریی بكه ‌ ن .
(trg)="s2.52"> شۇنىڭدىن كېيىن ، شۈكۈر قىلسۇن دەپ ، سىلەرنى ئەپۇ قىلدۇق

(src)="s2.53"> یادی ئه ‌ ونیعمه ‌ ته بكه ‌ نه ‌ وه كاتێك كتێبی ( ته ‌ ورات ) و جیاكه ‌ ره ‌ وه ‌ ی ( ره ‌ واو ، ناڕه ‌ وامان ) به ‌ خشی به موسا بۆ ئه ‌ وه ‌ ی ڕێبازی هیدایه ‌ ت بگرنه ‌ به ‌ ر ( له گومڕایی ڕزگارتان ببێت ) .
(trg)="s2.53"> ئۆز ۋاقتىدا سىلەرنى ھىدايەت تاپسۇن دەپ ، مۇساغا ھەقنى باتىلدىن ئايرىغۇچى كىتابنى ( يەنى تەۋراتنى ) بەردۇق

(src)="s2.54"> یادی ئه ‌ و نیعمه ‌ ته بكه ‌ نه ‌ وه كاتێك موسا به قه ‌ وم و هۆزی خۆی وت : ئه ‌ ی قه ‌ وم و هۆزه ‌ كه ‌ م به ‌ ڕاستی ئێوه به ‌ و گوێره ‌ كه په ‌ رستی یه سته ‌ متان له خۆتان كردووه ‌ ، ده ‌ ی بگه ‌ ڕێنه ‌ وه بۆ لای به ‌ دیهێنه ‌ رتان و ته ‌ وبه بكه ‌ ن و ئینجا خۆتان بكوژن ( بێ تاوان تاوانبان بكوژێت ) ، ئه ‌ وه باشتره بۆتان ( چونكه تاوانه ‌ كه ‌ تان زۆر گه ‌ وره ‌ یه ‌ ) پاشان ئه ‌ ویش ( واته خوا دوای له ‌ ناوبردنی هه ‌ ندێك له تاوانباران ) تۆبه ‌ ی وه ‌ رگرت ( له ‌ وانه ‌ ی مابوون ) ، له ڕاستیدا ته ‌ نها ئه ‌ و زاته هێجگار ته ‌ وبه وه ‌ رگرو به ڕه ‌ حم و دلۆڤانه ‌ .
(trg)="s2.54"> ئۆز ۋاقتىدا مۇسا ئۆز قەۋمىگە : « ئى قەۋمىم ! سىلەر موزاينى مەبۇد قىلىپ ، ھەقىقەتەن ئۆزۈڭلارغا زۇلۇم قىلدىڭلار ، ياراتقۇچىڭلارغا تەۋبە قىلىڭلار ، موزايغا چوقۇنمىغانلار چوقۇنغانلارنى ئۆلتۈرسۇن » دېدى . مۇنداق قىلىش ياراتقۇچىڭلارنىڭ دەرگاھىدا سىلەر ئۈچۈن ياخشىدۇر . اﷲ تەۋبەڭلارنى قوبۇل قىلدى . اﷲ تەۋبىنى ھەقىقەتەن بەكمۇ قوبۇل قىلغۇچىدۇر ، ناھايىتى مېھرىباندۇر

(src)="s2.55"> یادی ئه ‌ و نیعمه ‌ ته بكه ‌ نه ‌ وه كه وتتان : ئه ‌ ی موسا هه ‌ رگیز باوه ‌ ڕت پێناهێنین تاوه ‌ كو به ئاشكراو به چاوی خۆمان خوا نه ‌ بینین ، ئیتر یه ‌ كسه ‌ ر هه ‌ وره ‌ بروسكه ‌ كه لێی دان ، له كاتێكدا كه ته ‌ ماشاتان ده ‌ كرد و به ‌ ده ‌ ورو به ‌ ری خۆتاندا ده ‌ تانڕوانی ( به ‌ سه ‌ رسامیه ‌ وه بیرتان ده ‌ كرده ‌ وه ‌ ) .
(trg)="s2.55"> ئۆز ۋاقتىدا : « ئى مۇسا ! اﷲ نى ئوپئوچۇق كۆرمىگىچە ساڭا ھەرگىز ئىشەنمەيمىز » دېدىڭلار - دە ، ( سىلەرگە نازىل بولغان ئازابنى ) كۆرۈپ تۇرغىنىڭلار ھالدا سىلەرنى چاقماق سوقتى

(src)="s2.56"> پاشان زیندوومان كردنه ‌ وه ‌ و ژیانمان پێبه ‌ خشینه ‌ وه له ‌ دوای ئه ‌ و مه ‌ رگه ‌ تان بۆ ئه ‌ وه ‌ ی سوپاسگوزاریی بكه ‌ ن .
(trg)="s2.56"> ئاندىن كېيىن ، سىلەرنى شۈكۈر قىلسۇن ، دەپ ئۆلگىنىڭلاردىن كېيىن قايتا تىرىلدۈردۇق

(src)="s2.57"> ( هه ‌ روه ‌ ها ) له نازو نیعمه ‌ ته ‌ كانی خوا بۆتان ئه ‌ وه ‌ یه ‌ : ئێمه هه ‌ ورمان بۆ كردن به سێبه ‌ رو گه ‌ زۆمان بۆ باراندن و په ‌ له ‌ وه ‌ ری شه ‌ لاقه ‌ مان بۆ ناردن ، ده بخۆن له ‌ و ڕزق و ڕۆزییه چاكانه ‌ ی كه پێمان به ‌ خشیوون ( به ‌ ڵام له ‌ به ‌ ر بێ دینی و سته ‌ میان تۆڵه ‌ مان لێسه ‌ ندن ) ، جا وه ‌ نه ‌ بێت ئه ‌ وانه سته ‌ میان له ئێمه كرد بێت به ‌ ڵكو هه ‌ ر سته ‌ میان له خۆیان ده ‌ كرد .
(trg)="s2.57"> سىلەرگە بۇلۇتنى سايىۋەن قىلىپ بەردۇق ، سىلەرگە تەرەنجىبىن بىلەن بۆدۈنىنى چۈشۈرۈپ بەردۇق . ( بىز سىلەرگە ) « رىزىق قىلىپ بەرگەن پاك ، شېرىن نەرسىلەردىن يەپ - ئىچىڭلار » ( دېدۇق ) . ئۇلار ( نېمەتلىرىمىزگە نانكورلۇق قىلىش بىلەن ) بىزگە ئەمەس ، پەقەت ئۆزلىرىگىلا زۇلۇم قىلدى

(src)="s2.58"> یادی ئه ‌ و نیعمه ‌ ته بكه ‌ نه ‌ وه كاتێك وتمان : بچنه ئه ‌ م شاره ‌ وه ( كه قودسه ‌ ) ، جا هه ‌ رچی حه ‌ زی لێده ‌ كه ‌ ن له ‌ وێ له هه ‌ ر جێییه ‌ كی به ‌ فراوانی و خۆشی بیخۆن ، له ده ‌ روازه ‌ ی شاره ‌ كه به ‌ رێزو كڕنووشی ( پێزانینیه ‌ وه ‌ ) بچه ‌ نه ژوره ‌ وه و بڵێن : خوایه له تاوانه ‌ كانمان ببووره ‌ ، ئه ‌ و كاته ئێمه ‌ ش له هه ‌ ڵه و تاوانه ‌ كانتان ده ‌ بوورین ، ئێمه پاداشتی چاكه ‌ كاران له ئاینده ‌ دا زۆر به زیاده ‌ وه ده ‌ ده ‌ ینه ‌ وه ‌ .
(trg)="s2.58"> ئۆز ۋاقتىدا ( مۇسا ئارقىلىق ئەجدادلىرىڭلارغا ) : « بۇ شەھەرگە ( يەنى بەيتۇلمۇقەددەسكە ) كىرىڭلار ، ئۇ يەردە خالىغىنىڭلارچە كەڭتاشا يەپ - ئىچىڭلار ، ( بەيتۇلمۇقەددەس ) دەرۋازىسىدىن ( شۈكۈر قىلىش يۈزىسىدىن ) سەجدە قىلغان ھالدا كىرىڭلار ، ( پەرۋەردىگارىمىز ) گۇناھلىرىمىزنى كەچۈرگىن دەڭلار ، گۇناھىڭلارنى مەغپىرەت قىلىمىز ، ياخشىلارغا تېخىمۇ ئارتۇق ساۋاب بېرىمىز » دېدۇق

(src)="s2.59"> كه ‌ چی ئه ‌ وانه ‌ ی سته ‌ میان كردبوو یه ‌ كسه ‌ ر گوفتاره ‌ كه ‌ یان گۆڕی به ‌ شتێك بێجگه له ‌ وه ‌ ی پێیان وترا بوو ( واته به لووت به ‌ رزیه ‌ وه چوونه ژووره ‌ وه ‌ ) ، جا ئێمه ‌ ش له ئاسمانه ‌ وه سزایه ‌ كمان دابه ‌ زانده سه ‌ ر ئه ‌ وانه ‌ ی سته ‌ میان كرد به ‌ هۆی ئه ‌ وه ‌ ی له فه ‌ رمانی خوا ده ‌ رده ‌ چوون .
(trg)="s2.59"> زۇلۇم قىلغۇچىلار ئۆزلىرىگە سۆزلەنگەن سۆزنى باشقا سۆزگە ئۆزگەرتىۋەتتى ، زۇلۇم قىلغۇچىلار يولدىن چىققانلىقلىرى ( يەنى اﷲ قا ئاسىيلىق قىلغانلىقلىرى ) ئۈچۈن ، ئۇلارغا ئاسماندىن ئازاب چۈشۈردۇق

(src)="s2.60"> یادی ئه ‌ و نیعمه ‌ ته بكه ‌ نه ‌ وه كاتێك موسا بۆ قه ‌ وم و گه ‌ له ‌ كه ‌ ی خۆی داوای بارینی بارانی كرد ، ئێمه ‌ ش پێمان وت : به گۆچانه ‌ كه ‌ ت بده به ( تاشه ‌ ) به ‌ رده ‌ كه ‌ دا ( جا هه ‌ ر ئه ‌ و كاره ‌ ی ئه ‌ نجامدا ) به ‌ رده ‌ كه دوانزه كانی لێ هه ‌ ڵقوڵا ، بێگومان هه ‌ ر هۆزێك چاوگه ‌ ی خۆی ناسی ( ئینجا پێمان وتن ) ده بخۆن و بخۆنه ‌ وه له ڕزق و ڕۆزی و به ‌ خششی خواو تاوان و خراپه مه ‌ كه ‌ ن له ‌ سه ‌ ر زه ‌ ویدا له كاتێكدا كه به ‌ چاندنی تۆوی خراپه ‌ وه خه ‌ ریكن .
(trg)="s2.60"> ئۆز ۋاقتىدا ، مۇسا ئۆز قەۋمى ئۈچۈن سۇ تەلەپ قىلغان ئىدى ، بىز ئۇنىڭغا : « ھاساڭ بىلەن تاشنى ئۇرغىن » دېدۇق . تاشتىن 12 بۇلاق ئېتىلىپ چىقتى ، ھەممە ئادەم ( يەنى قەبىلە ) ئۆزىنىڭ سۇ ئىچىدىغان ئورنىنى بىلدى ، ( ئۇلارغا ) « اﷲ بەرگەن رىزىقتىن يەڭلار ۋە ئىچىڭلار ، يەر يۈزىدە بۇزغۇنچىلىق قىلماڭلار » ( دېدۇق )

(src)="s2.61"> یادی ئه ‌ و نیعمه ‌ ته بكه ‌ نه ‌ وه كاتێك به موساتان وت : ئێمه هه ‌ رگیز له ‌ سه ‌ ر یه ‌ ك جۆر خۆراك ئۆقره ناگرین و به ‌ ته ‌ نها جۆرێك خوارده ‌ مه ‌ نی ڕازی نین ، له ‌ به ‌ رئه ‌ وه داوا له په ‌ روه ‌ ردگارت بكه له ڕزق و ڕۆزی و به ‌ رو بوومی زه ‌ ویمان بۆ به ‌ رهه ‌ م بهێنێت له ڕوه ‌ كی پاقله ‌ یی وخه ‌ یارو سیرو نیسك و پیاز ، موسا پێی وتن : باشه چۆن ئێوه شتی كه ‌ م و ئایه ‌ خ و ناته ‌ واو وه ‌ رده ‌ گرن له ‌ جیاتی شتی له ‌ و چاكترو باشتر ؟ ده دابه ‌ زن بۆ شارێك ( بیابانی سینا ، به ‌ جێبهێڵن ) ئینجا به ‌ ڕاستی ئه ‌ وه ‌ ی داوای ده ‌ كه ‌ ن ده ‌ ستتان ده ‌ كه ‌ وێت . ( جا به ‌ هۆی ئه ‌ و بیروباوه ‌ ڕو بیانوو گرتن و لاسارییه ‌ یانه ‌ وه ‌ ) سوكیی و ڕیسوایی و لاتی و زه ‌ بوونی درا به ‌ سه ‌ ریاندا و شایانی خه ‌ شم و قینی خوایش بوون ، چونكه ئه ‌ وان به ‌ ڕاستی باوه ‌ ڕیان نه ‌ ده ‌ كرد به ‌ ئایه ‌ ته ‌ كانی خواو ، پێغه ‌ مبه ‌ ره ‌ كانیان به ‌ ناحه ‌ ق ده ‌ كوشت ، ئه ‌ وه ‌ ش به ‌ هۆی ڕۆچوونیانه ‌ وه له ‌ یاخی بوون و نافه ‌ رمانیدا ، هه ‌ میشه ده ‌ ستدرێژیان ده ‌ كرد ( ئێسته ‌ ش به ‌ رده ‌ وامن له ‌ سه ‌ ر به ‌ رنامه ‌ ی باوو باپیرانی خوانه ‌ ناسیان ) .
(trg)="s2.61"> ئۆز ۋاقتىدا ( سىنا چۆلىدە تەرەنجىبىن ۋە بۆدۈنە بىلەنلا ئوزۇقلىنىۋاتقىنىڭلاردا ) سىلەر : « ئى مۇسا ! بىز بىر خىل يېمەكلىككە چىداپ تۇرالمايمىز ، بىز ئۈچۈن پەرۋەردىگارىڭغا دۇئا قىلغىن ، بىزگە زېمىننىڭ كۆكتاتلىرىدىن تەرخەمەك ، سامساق ، يېسىمۇق ۋە پىيازلارنى ئۆستۈرۈپ بەرسۇن » دېدىڭلار ، مۇسا : « سىلەر ياخشىنى ناچارغا تېگىشەمسىلەر ؟ ( يەنى پىياز ، سامساق ، كۆكتاتنى تەرەنجىبىن بىلەن بۆدۈنىدىن ئارتۇق كۆرەمسىلەر ؟ ) بىرەر شەھەرگە كىرىڭلار ، ( شۇ يەردە ) تىلىگىنىڭلار بار » دېدى . ئۇلار خارلىقتا ، موھتاجلىقتا قالدى . اﷲ نىڭ غەزىپىگە تېگىشلىك بولدى . بۇ ئۇلارنىڭ اﷲ نىڭ ئايەتلىرىنى ئىنكار قىلغانلىقلىرى ، پەيغەمبەرلەرنى ناھەق ئۆلتۈرگەنلىكلىرى تۈپەيلىدىن بولدى . بۇ اﷲ قا ئاسىيلىق قىلغانلىقلىرى ۋە ھەددىدىن ئاشقانلىقلىرى تۈپەيلىدىن بولدى

(src)="s2.62"> بێگومان ئه ‌ وانه ‌ ی باوه ‌ ڕیان هێناوه ( له ئوممه ‌ تی محمد ( صلی الله علیه وسلم ) ، ئه ‌ وانه ‌ ش كه بوونه جووله ‌ كه ( شوێنكه ‌ وته ‌ ی ڕاسته ‌ قینه ‌ ی موسان ) ، گاوره ‌ كانیش ( كه شوێنكه ‌ وته ‌ ی ڕاسته ‌ قینه ‌ ی عیسان ) ، ( ێابئه ) ش كه شوێنكه ‌ وته ‌ ی ڕاسته ‌ قینه ‌ ی داودن ) ، ئه ‌ وانه هه ‌ ر ده ‌ سته ‌ یه ‌ كیان باوه ‌ ڕی دامه ‌ زراوی هێنا بێت به خواو ڕۆژی دوایی و كارو كرده ‌ وه ‌ ی چاكه ‌ ی ئه ‌ نجام دابێت ، جا ئه ‌ وانه پاداشتیان لای په ‌ روه ‌ ردگاریانه ‌ ، نه ترس و بیمیان ده ‌ بێت ، نه غه ‌ م و په ‌ ژاره ‌ ش ڕوویان تێده ‌ كات .
(trg)="s2.62"> شۈبھىسىزكى ، مۆمىنلەر ، يەھۇدىيلار ، ناسارالار ( ئارىسىدىن ) ۋە پەرىشتىلەرگە ، يۇلتۇزلارغا چوقۇنغۇچىلار ئارىسىدىن اﷲ قا ، ئاخىرەت كۈنىگە ئىمان كەلتۈرگەن ۋە ياخشى ئەمەللەرنى قىلغانلار پەرۋەردىگارىنىڭ قېشىدا ئەجرىدىن بەھرىمەن بولىدۇ . ئۇلارغا ( ئاخىرەتتە ) قورقۇنچ ۋە غەم - قايغۇ يوقتۇر

(src)="s2.63"> یادی ئه ‌ و نیعمه ‌ ته ‌ ش بكه ‌ نه ‌ وه كاتێك په ‌ یمانمان لێوه ‌ رگرتن ( كه په ‌ یڕه ‌ وی ته ‌ ورات بكه ‌ ن ) و كێوی گورمان به ‌ ڕاسه ‌ رتانه ‌ وه ڕاگرت و پێمان وتن : ئه ‌ و به ‌ رنامه ‌ یه ‌ ی پێمانداون به توندی بیگرن ( ئه ‌ گینا ئه ‌ م چیایه ده ‌ ده ‌ ین به ‌ سه ‌ رتاندا ) ، هه ‌ میشه ‌ ش با له بیرتان بێت چی تێدایه ‌ و چیتان لێده ‌ خوازێت ، بۆ ئه ‌ وه ‌ ی له خوا ترس و پارێزكاربن
(trg)="s2.63"> ئۆز ۋاقتىدا ، بىز سىلەردىن چىن ۋەدە ئالغان ۋە تۇر تېغىنى ئۈستۈڭلارغا تىكلەپ قويغان ، سىلەرگە : « ( دۇنيادا ھالاك بولۇشتىن ، ئاخىرەتتە ئازابقا قېلىشتىن ) ساقلىنىشىڭلار ئۈچۈن بىز بەرگەن كىتابنى مەھكەم تۇتۇڭلار ( يەنى تەۋراتقا ئەمەل قىلىڭلار ) ، ئۇنىڭدىكى ئەھكاملارنى ئېسىڭلاردا ساقلاڭلار » ( دېگەن ئىدۇق )

(src)="s2.64"> كه ‌ چی پاش ئه ‌ وانه هه ‌ مووی ڕووتان وه ‌ رچه ‌ رخاند له ڕێبازی خوا ، ( په ‌ یمانه ‌ كه ‌ تان شكاند ) ، ئه ‌ وكاته ئه ‌ گه ‌ ر به ‌ زه ‌ یی و یارمه ‌ تی و فه ‌ زڵی خوا نه ‌ بوایه له سه ‌ رتان ، ئه ‌ وه ده ‌ چوونه ڕیزی خه ‌ ساره ‌ تمه ‌ ندانه ‌ وه ‌ .
(trg)="s2.64"> شۇنىڭدىن كېيىن ( بەرگەن ۋەدەڭلاردىن ) يۈز ئۆرۈدۈڭلار ، سىلەرگە اﷲ نىڭ پەزلى - مەرھەمىتى بولمىسا ئىدى ، چوقۇم زىيان تارتقۇچىلاردىن بولاتتىڭلار

(src)="s2.65"> سوێند به خوا بێگومان زانیووتانه و ئاگادارن چیمان به ‌ سه ‌ ر ئه ‌ وانه ‌ تاندا هێنا ڕۆژانی شه ‌ ممه ده ‌ ستدرێژییان ده ‌ كردو له سنوور ده ‌ رده ‌ چوون ، ( له ‌ به ‌ ر ئه ‌ وه بڕیارمانداو ) وتمان : ببنه مه ‌ یموونی دوورخراوه له ڕه ‌ حمه ‌ تی خوا ( بڕیار بوو جووله ‌ كه ‌ كانی شاره ‌ كه ‌ ی قه ‌ راغ ده ‌ ریا ـ ئیلیه ـ ڕۆژانی شه ‌ ممه ته ‌ رخان بكه ‌ ن بۆ خواپه ‌ رستی و ڕاوه ‌ ماسی تیادانه ‌ كه ‌ ن ، دیاره ماسییه ‌ كانیش هه ‌ ستیان به ‌ وه كردووه ‌ ، بۆیه له ‌ و ڕۆژه ‌ دا خۆیان نواندووه ‌ ، جوله ‌ كه ‌ ش به ‌ سروشت زۆر به ‌ ته ‌ ماعن ، بیریان كرده ‌ وه له ته ‌ گبیرو فێڵێك ، ئه ‌ ویش به ‌ وه ‌ ی كه له ڕۆژی هه ‌ ینیدا داوو تۆڕیان بۆ بنێنه ‌ وه تا له شه ‌ ممه ‌ دا تێی بكه ‌ ون ، ڕۆژی یه ‌ ك شه ‌ ممه چی كه ‌ وتۆته داوو تۆڕه ‌ كانه ‌ وه ده ‌ ری بهێنن ( له ته ‌ فسیری ئایه ‌ تی ١٦٣ تا ١٦٦ ، له سووره ‌ تی ـ الأعراف ـ دا ئه ‌ م ڕووداوه باسكراوه ‌ ) .
(trg)="s2.65"> ئاراڭلاردىكى شەنبە كۈنى ( بېلىق تۇتماسلىق ) توغرىسىدىكى شەرىئەت چەكلىمىسىدىن چىقىپ كەتكۈچىلەرنى ( قانداق قىلغانلىقىمىزنى ) ، ئەلۋەتتە بىلىسىلەر ، بىز ئۇلارغا : « خار مايمۇن بولۇپ كېتىڭلار » دېدۇق

(src)="s2.66"> ئینجا ئه ‌ و به مه ‌ یموون كردنه ‌ مان گێڕا به په ‌ ندو عیبره ‌ ت بۆ ئه ‌ وانه ‌ ی كه ‌ : هاوچه ‌ رخی ڕووداوه ‌ كه بوون و بۆ ئه ‌ وانه ‌ ش له دوای ئه ‌ وان دێن ، هه ‌ روه ‌ ها كردمانه ئامۆژگاری بۆ خواناس و پارێزكاران .
(trg)="s2.66"> ئۇنى ( يەنى ئۇلارغا بېرىلگەن بۇ جازانى ) زامانداشلىرى ۋە كېيىنكىلەر ئۈچۈن ئىبرەت ، تەقۋادارلار ئۈچۈن ۋەز - نەسىھەت قىلدۇق

(src)="s2.67"> یادی ئه ‌ و نیعمه ‌ ته بكه ‌ نه ‌ وه كاتێك موسا به قه ‌ ومه ‌ كه ‌ ی وت : بێگومان خوا فه ‌ رمانتان پێده ‌ دات كه مانگایه ‌ ك سه ‌ ر ببڕن ( كاتێك یه ‌ كێكیان لێ كوژرا بوو ، بكوژه ‌ كه ‌ ش لای زۆربه ‌ یان نادیاربوو ، هاناو هاواریان برد بۆموسا ) وتیان : ئایا ده ‌ مانكه ‌ یته گاڵته جاڕی خۆت ؟ موسا وتی : په ‌ نا ده ‌ گرم به ‌ خوا بچمه ڕیزی نه ‌ فامانه ‌ وه ( گاڵته به خه ‌ ڵكی بكه ‌ م ) .
(trg)="s2.67"> ئۆز ۋاقتىدا ، مۇسا ئۆز قەۋمىگە : « اﷲ ھەقىقەتەن سىلەرنى بىر كالا بوغۇزلاشقا بۇيرۇيدۇ » دېگەن ئىدى . ئۇلار : « بىزنى مەسخىرە قىلىۋاتامسەن ؟ » دېدى . مۇسا : « جاھىللاردىن ( يەنى مەسخىرە قىلغۇچىلاردىن ) بولۇپ قېلىشتىن اﷲ قا سېغىنىپ پاناھ تىلەيمەن » دېدى

(src)="s2.68"> ئینجا وتیان : ( جا كه ‌ وایه ‌ ) له په ‌ روه ‌ ردگارت داوا بكه بۆمان ڕوون بكاته ‌ وه ئه ‌ و مانگایه كامه ‌ یه ‌ ؟ موسا وتی : به ‌ ڕاستی خوا ده ‌ فه ‌ رموێت : ئه ‌ و مانگایه نه پیره ‌ و نه پارێنه به ‌ ڵكو میانه ساڵه ‌ ، ( ئیتر ئه ‌ وه ‌ نده قووڵی مه ‌ كه ‌ نه ‌ وه ‌ و له ‌ سه ‌ ری مه ‌ رۆن ) چ فه ‌ رمانێكتان پێدراوه جێ به ‌ جێی بكه ‌ ن .
(trg)="s2.68"> ئۇلار : « بىز ئۈچۈن پەرۋەردىگارىڭغا ئىلتىجا قىلغىنكى ، بىزگە قانداق كالا ئىكەنلىكىنى بايان قىلسۇن » دېدى . مۇسا : « اﷲ ئۇنى قېرىمۇ ئەمەس ، ياشمۇ ئەمەس ، ئوتتۇرا ياش بولسۇن دەپ ئېيتتى ، سىلەر بۇيرۇلغاننى قىلىڭلار » دېدى

(src)="s2.69"> كه ‌ چی وتیان : له په ‌ روه ‌ ردگارت داوا بكه بزانین ڕه ‌ نگی چۆنه ‌ ؟ موسا وتی : بێگومان خوا ده ‌ فه ‌ رموێت : ئه ‌ و مانگایه مانگایه ‌ كی ڕه ‌ نگ زه ‌ ردی تۆخه ‌ ، ته ‌ ماشاكارانی دڵخۆش ده ‌ كات .
(trg)="s2.69"> ئۇلار : « بىز ئۈچۈن پەرۋەردىگارىڭغا ئىلتىجا قىلغىنكى ، بىزگە ئۇنىڭ رەڭگىنى بايان قىلسۇن » دېدى . مۇسا ئېيتتىكى ، « اﷲ ھەقىقەتەن ئۇنىڭ رەڭگى قارىغۇچىلارنى زوقلاندۇرىدىغان ساپسېرىق بولسۇن دېدى »

(src)="s2.70"> كه ‌ چی هه ‌ ر وتیان : له په ‌ روه ‌ ردگارت داوا بكه تا به ‌ ته ‌ واوی بۆمان ڕوون بكاته ‌ وه بزانین كامه ‌ یه ‌ ؟ ! چونكه به ‌ ڕاستی ئه ‌ م گا گه ‌ له سه ‌ ری لێ تێك داوین و ڕه ‌ نگی زۆربه ‌ یان له یه ‌ ك ده ‌ چێت ، ئه ‌ و مانگایه ‌ مان بۆ نادۆزیرێته ‌ وه ‌ ، به ‌ ڕاستی ئێمه ـ ئه ‌ گه ‌ ر خوا ویستی له ‌ سه ‌ ر بێت ـ ڕێنموویی وه ‌ رده ‌ گرین .
(trg)="s2.70"> ئۇلار : « پەرۋەردىگارىڭغا ئىلتىجا قىلغىن ، ئۇنىڭ قانداق ئىكەنلىكىنى بىزگە بايان قىلسۇن ، ( يەنى دېھقانچىلىققا ئىشلىتىلگەن كالىمۇ ، ياكى سەمرىتىش ئۈچۈن بېقىلغان كالىمۇ ؟ ) بۇ بىزگە مۈجمەل بولۇپ قالدى ( بۇ ئېنىق بولىدىغان بولسا ) خۇدا خالىسا ( ئۇنى ) بىز چوقۇم تاپىمىز » دېدى

(src)="s2.71"> موسا وتی : به ‌ ڕاستی خوا ده ‌ فه ‌ رموێت : ئه ‌ وه مانگایه ‌ كه هێشتا ڕانه ‌ هێنراوه زه ‌ وی بكێڵێت و جووت بكات ، ئاودێری كشتوكاڵیش ناكات ، بێ عه ‌ یبه ‌ و یه ‌ ك ڕه ‌ نگه ‌ و هیچ په ‌ ڵه ‌ یه ‌ كی تێدانی یه ‌ ، ئه ‌ وسا وتیان : ئا ئێسته ئیتر هه ‌ واڵی ڕاسته ‌ قینه ‌ ت پێداین ( ئیتر دوای هه ‌ وڵ و كۆششێكی زۆر به ‌ ده ‌ ستیان هێنا ) و سه ‌ ریان بڕی ، هه ‌ رچه ‌ نده خه ‌ ریك بوو ئه ‌ و كاره ‌ ش نه ‌ كه ‌ ن .
(trg)="s2.71"> مۇسا : « اﷲ ئۇنىڭ يەر ھەيدەپ ، ئېكىن سۇغۇرۇپ كۆندۈرۈلگەن بولماسلىقىنى ، بېجىرىم ، ئالىسى يوق ( يەنى رەڭگىدە سېرىقلىقتىن باشقا رەڭ يوق ) بولۇشىنى ئېيتتى » دېدى . ئۇلار : « ئەمدى تولۇق بايان قىلدىڭ » دېدى ئۇلار ( كالىنى ) تېپىپ كېلىپ بوغۇزلىدى ، ( ئۇلار سوئال سوراۋەرگەنلىكتىن ) بۇنى ئورۇنلىيالمىغىلى تاس قالدى

(src)="s2.72"> ( یادی نیعمه ‌ تی ئاشكرا بوونی بكوژه ‌ كه بكه ‌ نه ‌ وه ‌ ) چۆن كاتێك كه ‌ سێكتان كوشت و یه ‌ كسه ‌ ر ئاژاوه له نێوانتاندا به ‌ رپابوو ، خوایش ئه ‌ وه ‌ ی ده ‌ تانشارده ‌ وه ده ‌ ریخست و ئاشكرای كرد ( كه بكوژ كێیه ‌ ) .
(trg)="s2.72"> ئۆز ۋاقتىدا سىلەر بىر كىشىنى ئۆلتۈرگەن ۋە ( قاتىلنىڭ كىملىكى ) توغرىسىدا دەتالاش قىلىشقان ئىدىڭلار . سىلەر يوشۇرماقچى بولغان نەرسىنى ( يەنى قاتىلنىڭ ئىشىنى ) اﷲ ئاشكارىلىغۇچىدۇر

(src)="s2.73"> ئینجا وتمان : به پارچه ‌ یه ‌ ك له ‌ و مانگا سه ‌ ربڕاوه بده ‌ ن به لاشه ‌ ی كوژراوه ‌ كه ‌ دا ( دیاره به ‌ ویستی خوا وه ‌ ك موعجیزه ‌ یه ‌ ك كوژراوه ‌ كه زیندوو بۆته ‌ وه ‌ و ڕاستی بكوژه ‌ كه ‌ ی خۆی وتووه ‌ ) ، جا ئا به ‌ و شێوه ‌ یه ‌ و به ئاسانی ، خوا مردوان زیندوو ده ‌ كاته ‌ وه ‌ و ده ‌ سه ‌ ڵاتی خۆیتان نیشان ده ‌ دات بۆ ئه ‌ وه ‌ ی تێبگه ‌ ن و ژیر بن .
(trg)="s2.73"> ( سىلەرگە مۇسا ئارقىلىق ) دېدۇقكى ، كالىنىڭ بىر پارچىسى بىلەن ئۆلۈكنى ئۇرۇڭلار ( ئۇ تىرىلىپ قاتىلنى ئېيتىپ بېرىدۇ ) ، اﷲ ئۆلۈكلەرنى شۇنداق ( يەنى كۆز ئالدىڭلاردا بۇ ئۆلۈكنى تىرىلدۈرگەندەك ) تىرىلدۈرىدۇ ، سىلەرنى چۈشەنسۇن دپ قۇدرىتىنىڭ ئالامەتلىرىنى سىلەرگە كۆرسىتىدۇ

(src)="s2.74"> پاشان له ‌ وه ‌ ودوا دڵه ‌ كانتان ڕه ‌ ق بوو ، ( ئه ‌ ی جوله ‌ كه ‌ كان ) هه ‌ ر وه ‌ ك به ‌ رد ، به ‌ لچكو ڕه ‌ قتریش ( چونكه ‌ ) به ‌ ڕاستی به ‌ رد هه ‌ یه ڕووباری لێ هه ‌ ڵده ‌ قوڵێت ، هه ‌ شیانه له ‌ ت له ‌ ت ده ‌ بێت و ئاوی لێ دێته ده ‌ ره ‌ وه ‌ ، هه ‌ شیانه له ترسی خوا له لوطكه ‌ ی شاخه ‌ كان به ‌ ر ده ‌ بێته ‌ وه ‌ ، خوایش بێئاگا نیه له ‌ و كارو كرده ‌ وانه ‌ ی ئه ‌ نجامی ده ‌ ده ‌ ن .
(trg)="s2.74"> ( ئى يەھۇدىيلار جامائەسى ! ) شۇنىڭدىن كېيىن ( يەنى شانلىق مۆجىزىلەرنى كۆرگەندىن كېيىن ) دىلىڭلار قېتىپ كەتتى ، تاشتەك ياكى تاشتىنمۇ قاتتىق قېتىپ كەتتى . تاشلار ئارىسىدا ئىچىدىن ( سۇ ئېتىلىپ چىقىپ ) ئېرىقلار ھاسىل بولىدىغانلىرى بار ، يېرىلىپ ئارىسىدىن سۇ چىقىدىغانلىرىمۇ بار ؛ اﷲ تىن قورقۇپ ( تاغ چوققىلىرىدىن ) دومىلاپ چۈشىدىغانلىرىمۇ بار ( دېمەك ، تاش يۇمشايدۇ ، سىلەرنىڭ دىلىڭلار بولسا يۇمشىمايدۇ ۋە تەسىرلەنمەيدۇ ) ، اﷲ قىلمىشىڭلاردىن غاپىل ئەمەستۇر

(src)="s2.75"> ئایا ئێوه ( ئه ‌ ی گرۆی ئیمانداران ) به ته ‌ مان و ئومێده ‌ وارن كه جوله ‌ كه ئیمان و باوه ‌ ڕ بهێنن به ئاینه ‌ كه ‌ ی ئێوه ‌ ، له كاتێكدا بێگومان ده ‌ سته ‌ یه ‌ ك له شاره ‌ زاكانیان گوفتاری خوایان ده ‌ بیست له ( ته ‌ ورات ) دا ، له ‌ وه ‌ ودوا ده ‌ ستكاریان ده ‌ كرد دوای ئه ‌ وه ‌ ی كه تێی گه ‌ یشتبوون و ده ‌ یانزانی ڕاستیه ‌ كه ‌ ی كامه ‌ یه ‌ .
(trg)="s2.75"> ( ئى مۆمىنلەر جامائەسى ! دەۋىتىڭلار ئارقىلىق ) يەھۇدىيلارنىڭ ئىمان ئېيتىشىنى ئۈمىد قىلامسىلەر ؟ ھالبۇكى ، ئۇلاردىن بىر گۇرۇھ ئادەم ، اﷲ نىڭ كالامىنى ئاڭلاپ چۈشەنگەندىن كېيىن ، ئۇنى بىلىپ تۇرۇپ ( قەستەن ) ئۆزگەرتىۋەتتى

(src)="s2.76"> ( له مه ‌ دینه ‌ دا جووه ‌ كان ) هه ‌ ر كاتێك تووشی ئیمانداران ده ‌ هاتن ده ‌ یانوت : ئێمه ‌ ش ئیمانمان هێناوه ‌ و ( موسوڵمان بووین ) ، به ‌ ڵام كاتێك پێكه ‌ وه كۆ ده ‌ بوونه ‌ وه له ‌ گه ‌ ڵ ( به ‌ ناو زاناو دڵره ‌ قه ‌ كانیان ) به یه ‌ كتریان ده ‌ وت : ئه ‌ وه بۆ ئێوه ئه ‌ و شتانه ‌ یان بۆ باس ده ‌ كه ‌ ن كه خوا بۆ ئێوه ‌ ی له ( ته ‌ ورات ) دا باسكردووه ( ده ‌ رباره ‌ ی پێغه ‌ مبه ‌ رایه ‌ تی محمد ( صلی الله علیه وسلم ) تاوه ‌ كو بیكه ‌ نه به ‌ ڵگه به ‌ سه ‌ رتانه ‌ وه لای په ‌ روه ‌ ردگارتان ! ! ئایا ئێوه عه ‌ قڵتان به ‌ و شتانه ناشكێت و ژیریتان ناخه ‌ نه ‌ كار ؟ !
(trg)="s2.76"> ئۇلار مۆمىنلەر بىلەن ئۇچراشقانلىرىدا : « ئىمان ئېيتتۇق » دەيتتى . بىر - بىرى بىلەن يالغۇز جايدا تېپىشقانلىرىدا : « پەرۋەردىگارىڭلار قېشىدا مۆمىنلەر سىلەرگە قارشى پاكىت كۆرسەتسۇن دەپ اﷲ سىلەرگە بىلدۈرگەن ۋەھيىنى ( يەنى مۇھەممەد ئەلەيھسسالامنىڭ تەۋراتتىكى سۈپەتلىرىنى ) ئۇلارغا سۆزلەپ بېرەمسىلەر ؟ ( بۇنى ) چۈشەنمەمسىلەر ! » دەيتتى

(src)="s2.77"> ئایا ئه ‌ وانه نازانن كه به ‌ ڕاستی خوا ده ‌ زانێت چی په ‌ نهان ده ‌ كه ‌ ن و چیش ئاشكرا ده ‌ كه ‌ ن ؟ ( له گوفتارو كردارو نیه ‌ تیان ) .
(trg)="s2.77"> يەھۇدىيلار ئۆزلىرىنىڭ يوشۇرۇن ۋە ئاشكارا ئىشلىرىنى اﷲ نىڭ بىلىپ تۇرىدىغانلىقىنى ئۇقمامدۇ ؟

(src)="s2.78"> هه ‌ ندێ له ‌ و جووله ‌ كانه نه ‌ شاره ‌ زا و نه ‌ خوێنده ‌ وارن ، واده ‌ زانن كتێبی ( ته ‌ ورات ) بێجگه له چه ‌ ند ئاوات و هیوایه ‌ ك هیچی تر نیه ‌ ، ئه ‌ وانه هه ‌ ر گومانیان كردۆته پیشه ‌ ی خۆیان ( وا ده ‌ زانن به ‌ هه ‌ شتیان بۆ خۆیان مسۆگه ‌ ر كردووه ‌ ) .
(trg)="s2.78"> ئۇلارنىڭ ساۋاتسىزلىرى كىتابنى ( يەنى تەۋراتنى ) ئۇقمايدۇ ، ( ئەھبارلىرى ئويدۇرۇپ چىققان ) ئويدۇرمىلارنىلا بىلىدۇ ، گۇمان بىلەنلا ئىش قىلىدۇ

(src)="s2.79"> سا واوه ‌ یلا بۆ ئه ‌ و كه ‌ سانه ‌ ی كتێب ده ‌ نووسن به ‌ ده ‌ ستی خۆیان و پاشان ده ‌ ڵێن : ئا ئه ‌ مه له ‌ لایه ‌ ن خواوه ‌ یه ‌ ، تا كه ‌ مێك له ماڵی دنیا به ‌ ده ‌ ست بهێنن ، جا وه ‌ یل بۆ ئه ‌ و ده ‌ ست و ( قه ‌ ڵه ‌ مانه ‌ ی ) كه شتی وا ده ‌ نووسن و وه ‌ یل بۆ ئه ‌ و كه ‌ سانه ‌ ی كه كه ‌ سابه ‌ تی ئاوا ئه ‌ نجام ده ‌ ده ‌ ن .
(trg)="s2.79"> كىتابنى ئۆز قوللىرى بىلەن يېزىپ ئۇنى ئاز پۇلغا سېتىش ( يەنى دۇنيانىڭ ئازغىنا مەنپەئىتى ) ئۈچۈن ، بۇ اﷲ تەرىپىدىن نازىل بولغان دېگۈچىلەرگە ۋاي ! قولى بىلەن يازغانلىرى ( يەنى تەۋراتنى ئۆزگەرتكەنلىكلىرى ) ئۈچۈن ئۇلارغا ۋاي ! ( بۇنىڭ بىلەن ) ئېرىشكەن ( ھارام ) نەرسىلىرى ئۈچۈن ئۇلارغا ۋاي

(src)="s2.80"> جووله ‌ كه ‌ كان ده ‌ ڵێن : ( چه ‌ نده گوناهباربین ) ته ‌ نها چه ‌ ند ڕۆژیكی كه ‌ م له دۆزه ‌ خدا ده ‌ مێنینه ‌ وه ‌ ! ! پێیان بڵێ : باشه ‌ ، ئێوه په ‌ یمانتان له خوا وه ‌ رگرتووه ‌ ، تا هه ‌ رگیز خوای گه ‌ وره په ‌ یمان شكێنی نه ‌ كات ؟ ! یان هه ‌ ر ده ‌ تانه ‌ وێت شتێك بڵێن به ‌ ده ‌ م خواوه كه هیچ بناغه ‌ یه ‌ كی نیه ‌ و هه ‌ ر نازانن ( چی ده ‌ ڵێن ) ! !
(trg)="s2.80"> ئۇلار : « بىزنى دوزاخ ئوتى ساناقلىق كۈنلەرلا كۆيدۈرىدۇ » دەيدۇ . ( ئۇلارغا ) « سىلەرگە اﷲ شۇنداق قىلىشقا ۋەدە بەرگەنمۇ ، ( ۋەدە بەرگەن بولسا ) اﷲ ۋەدىسىگە ھەرگىزمۇ خىلاپلىق قىلمايدۇ ، ياكى ئۆزۈڭلار بىلمەيدىغاننى اﷲ نامىدىن دەۋاتامسىلەر ؟ » دېگىن

(src)="s2.81"> نه ‌ خێر وانییه ‌ ، ئه ‌ و كه ‌ سه ‌ ی گوناهو تاوان ئه ‌ نجام بدات و تاوانه ‌ كانی هه ‌ موولایه ‌ كی دابگرێت ( ئاشكراو نادیاری ) ئه ‌ و جۆره كه ‌ سانه نیشته ‌ جێی ئاگری دۆزه ‌ خن و بۆ هه ‌ میشه ‌ یی تیایدا ده ‌ مێننه ‌ وه ( له هه ‌ ر نه ‌ ته ‌ وه ‌ و هۆزو تیره ‌ و تایه ‌ فه ‌ یه ‌ ك بن ) .
(trg)="s2.81"> ئۇنداق ئەمەس ( سىلەرنى دوزاخ ئوتى كۆيدۈرىدۇ ) ، گۇناھ قىلغان ۋە گۇناھقا چۆمۈپ كەتكەنلەر ئەھلى دوزاختۇر ، ئۇلار دوزاختا مەڭگۈ قالىدۇ

(src)="s2.82"> ئه ‌ و كه ‌ سانه ‌ ش باوه ‌ ڕیان هێناوه ‌ و كرده ‌ وه چاكه ‌ كان ئه ‌ نجام ده ‌ ده ‌ ن ، هه ‌ ر ئه ‌ وانن نیشته ‌ جێی به ‌ هه ‌ شتن و تیایدا ژیانی هه ‌ تا هه ‌ تایی ده ‌ به ‌ نه سه ‌ ر ( له هه ‌ ر چین و توێژو ڕه ‌ گه ‌ زێك بن ) .
(trg)="s2.82"> ئىمان ئېيتقان ۋە ياخشى ئەمەللەرنى قىلغانلار ئەھلى جەننەتتۇر . ئۇلار جەننەتتە مەڭگۈ قالىدۇ

(src)="s2.83"> یادی ئه ‌ و نیعمه ‌ ته بكه ‌ نه ‌ وه كاتێك په ‌ یمانمان وه ‌ رگرت له ‌ نه ‌ وه ‌ ی ئیسرائیل كه ‌ جگه له ‌ خوا كه ‌ سی تر نه ‌ په ‌ رستن و له ‌ گه ‌ ڵ دایك و باوكدا چاكه ‌ كار بن ، هه ‌ روه ‌ ها له ‌ گه ‌ ڵ خزمان و هه ‌ تیوان و هه ‌ ژارانیشداو گوفتاری چاك و جوان ڕوو به خه ‌ ڵكی بڵێن ، هه ‌ روه ‌ ها نوێژه ‌ كانتان به ‌ چاكی ئه ‌ نجام بده ‌ ن و زه ‌ كاتیش بده ‌ ن ، پاشان ئێوه ( له ‌ جیاتی گوێڕایه ‌ ڵی ) پشتتان تێكرد ، جگه له ‌ كه ‌ مێكتان نه ‌ بێت ، له ‌ كاتێكدا زۆربه ‌ تان ( له ‌ و هه ‌ موو ئامۆژگارییه به ‌ سوودانه ‌ ) ڕوو وه ‌ رده ‌ چه ‌ رخێنن و پشتی تێده ‌ كه ‌ ن .
(trg)="s2.83"> ئۆز ۋاقتىدا بىز ئىسرائىل ئەۋلادىدىن اﷲ تىن باشقىغا ئىبادەت قىلماسلىققا ، ئاتا - ئانىغا ، خىش - ئەقرىبالارغا ، يېتىملەرگە ، مىسكىنلەرگە ياخشىلىق قىلىشقا ، كىشىلەرگە ياخشى سۆز قىلىشقا ، ناماز ئۆتەشكە ، زاكات بېرىشكە ئەھدە ئالدۇق . ئاراڭلاردىكى ئازغىنا كىشىدىن باشقىڭلار ئەھدىدىن يېنىۋالدىڭلار ، سىلەر ھەمىشە ( ئەھدەڭلاردىن ) يېنىۋالىسىلەر

(src)="s2.84"> یادیئه ‌ و نیعمه ‌ ته بكه ‌ نه ‌ وه كاتێك په ‌ یمانمان له ئێوه وه ‌ رگرت كه ئیتر خوێنی یه ‌ كتر ( به ناحه ‌ ق ) نه ‌ ڕێژن و یه ‌ كتر له ماڵ و حاڵی خۆتان ده ‌ ربه ‌ ده ‌ ر نه ‌ كه ‌ ن ، پاشان بڕیاریشتان له ‌ سه ‌ ر ئه ‌ وه ‌ داو له ‌ كاتێكدا خۆیشتان شایه ‌ تی له ‌ سه ‌ ر ئه ‌ مه ده ‌ ده ‌ ن .
(trg)="s2.84"> ئۆز ۋاقتىدا بىر - بىرىڭلارنىڭ قېنىنى تۆكمەسلىككە ، بىر - بىرىڭلارنى يۇرتلىرىڭلاردىن ھەيدەپ چىقارماسلىققا ، سىلەردىن چىن ئەھدە ئالغان ئىدۇق . كېيىن بۇنى ( يەنى ئەھدىنى ) ئېتىراپ قىلغان ئىدىڭلار ، بۇنىڭغا ئۆزۈڭلار گۇۋاھسىلەر

(src)="s2.85"> له ‌ وه ‌ ودوا ئێوه هه ‌ ر ئه ‌ وانه ‌ ن ( ئاماژه ‌ یه بۆ جووله ‌ كه ‌ كانی سه ‌ رده ‌ می پێغه ‌ مبه ‌ ر ( صلی الله علیه وسلم ) خه ‌ ریكی یه ‌ كتركوشتنن ، ده ‌ سته ‌ یه ‌ ك له ( خزمانی ) خۆتان له ماڵ و حاڵی خۆیان ده ‌ ربه ‌ ده ‌ ر ده ‌ كه ‌ ن پشتی یه ‌ كتر ده ‌ گرن دژ به ده ‌ سته ‌ یه ‌ كتان به تاوان و دوژمنایه ‌ تی ، كه ‌ چی ئه ‌ گه ‌ ر به ‌ دیلی ده ‌ ستی دوژمن بكه ‌ وتنایه ئه ‌ وا ئێوه فیدیه ‌ تان بۆ ده ‌ دان و ئازادتان ده ‌ كردن ، له حاڵێكدا ده ‌ ربه ‌ ده ‌ ركردنه ‌ كه ‌ یان له ‌ سه ‌ رتان حه ‌ رامه ‌ ، كه ‌ وابوو چۆن ده ‌ بێت باوه ‌ ڕتان به به ‌ شێكی ( ته ‌ ورات ) هه ‌ بێت و به ‌ شێكی تری باوه ‌ ڕتان نه ‌ بێت ؟ ئایا پاداشتی ئه ‌ وه ‌ تان كه ئه ‌ وكاره ده ‌ كات جگه له ‌ سه ‌ ر شۆڕیی و سووكی نه ‌ بێت له ژیانی دنیادا هیچی تر هه ‌ یه ‌ ؟ له ڕۆژی قیامه ‌ تیشدا ده ‌ گه ‌ ڕێنرێنه ‌ وه بۆ ناو سه ‌ ختترین سزا ، خوایش بێ ئاگانیه له ‌ و كارانه ‌ ی كه ئێوه ئه ‌ نجامی ده ‌ ده ‌ ن .
(trg)="s2.85"> كېيىن سىلەر ( ئەھدىنى بۇزۇپ ) بىر - بىرىڭلارنى ئۆلتۈردۈڭلار ، ئىچىڭلاردىن بىر تۈركۈم كىشىلەرنى يۇرتىدىن ھەيدەپ چىقاردىڭلار ، گۇناھ ۋە دۈشمەنلىك قىلىش بىلەن ، ئۇلارنىڭ قارشى تەرىپىدىكىلەرگە ياردەم بەردىڭلار ، ئۇلار ئەسىر چۈشۈپ كەلسە ، فىدىيە بېرىپ قۇتقۇزۇۋالىسىلەر ، ھالبۇكى ، ئۇلارنى يۇرتلىرىدىن ھەيدەپ چىقىرىش سىلەرگە ھارام قىلىنغان ئىدى ( يەنى بىر - بىرىڭلارنى ئۆلتۈرۈش ۋە يۇرتىدىن ھەيدەپ چىقىرىشنى راۋا كۆرۈسىلەرۇ ، ئۇلارنىڭ ئەسىرگە چۈشۈپ دۈشمەنلىرىڭلارنىڭ قولىدا بولۇپ قېلىشىنى راۋا كۆرمەيسىلەر ) . سىلەر كىتابنىڭ ( يەنى تەۋراتنىڭ ) بىر قىسىم ئەھكاملىرىغا ئىشىنىپ ، بىر قىسىم ئەھكاملىرىنى ئىنكار قىلامسىلەر ؟ سىلەردىن شۇنداق قىلغانلارنىڭ جازاسى پەقەت ھاياتىي دۇنيادا خارلىققا قېلىش ، قىيامەت كۈنى قاتتىق ئازابقا دۇچار بولۇشتۇر . اﷲ قىلمىشىڭلاردىن غاپىل ئەمەستۇر

(src)="s2.86"> ئه ‌ وانه ‌ ، ئه ‌ وانه ‌ ن كه ژیانی دنیایان كڕی و گۆڕیویانه ‌ ته ‌ وه به ژیانی ( به ‌ هه ‌ شت ) و دوارۆژ ، له ‌ به ‌ ر ئه ‌ وه سزایان له ‌ سه ‌ ر كه ‌ م ناكرێته ‌ وه ‌ و ئه ‌ وانه هه ‌ رگیز یارمه ‌ تی نادرێن و سه ‌ رناخرێن .
(trg)="s2.86"> ئەنە شۇلار ئاخىرەتنى بېرىپ ، دۇنيا تىرىكچىلىكىنى سېتىۋالغان كىشىلەردۇر . شۇنىڭ ئۈچۈن ، ئۇلاردىن ئازاب يېنىكلىتىلمەيدۇ ، ئۇلارغا ياردەممۇ قىلىنمايدۇ

(src)="s2.87"> سوێند بێت بێگومان ئێمه ته ‌ وراتمان به ‌ خشی به موساو به ‌ رده ‌ وام دوای ئه ‌ ویش پێغه ‌ مبه ‌ رانمان ڕه ‌ وانه كردو به عیسای كوری مه ‌ ریه ‌ م به ‌ ڵگه ‌ و نیشانه ‌ و موعجیزه ‌ ی جۆراو جۆرمان به ‌ خشی هه ‌ روه ‌ ها پشتگیریمان كرد به فریشته ( جبرئیل ) ، ئایا چۆن ده ‌ بێت هه ‌ ر كاتێك پێغه ‌ مبه ‌ رێكمان ڕه ‌ وانه كردبێت ، به ‌ ڵام له ‌ گه ‌ ڵ ئاره ‌ زووه ‌ كانی ئێوه ‌ دا نه ‌ گونجا بێت ، خۆتان به ‌ زل زانیوه ‌ و لووتتان به ‌ رز كردۆته ‌ وه ‌ و بڕواتان نه ‌ هێناوه ‌ ، ئه ‌ وسا ده ‌ سته ‌ یه ‌ كتان ( به ‌ رنامه ‌ ی خواتان ) به درۆ زانیووه ‌ و هه ‌ ندێكیشتان پێغه ‌ مبه ‌ رانتان ده ‌ كوشت .
(trg)="s2.87"> شەك - شۈبھىسىزكى ، بىز مۇساغا كىتاب ( يەنى تەۋرات ) بەردۇق . ئۇنىڭدىن كېيىن ئارقىمۇئارقا پەيغەمبەرلەر ئەۋەتتۇق ، مەريەم ئوغلى ئىساغا مۆجىزىلەر بەردۇق ، ھەمدە ئۇنى روھۇلقۇددۇس ( يەنى جىبرىئىل ) بىلەن يۆلىدۇق . ھەرقاچان بىرەر پەيغەمبەر كۆڭلۈڭلارغا ياقمايدىغان بىرنەرسە ئېلىپ كەلسە ، تەكەببۇرلۇق قىلىۋېرەمسىلەر ؟ بىر قىسىم پەيغەمبەرلەرنى ئىنكار قىلدىڭلار ، يەنە بىر قىسىم پەيغەمبەرلەرنى ئۆلتۈردۈڭلار

(src)="s2.88"> هه ‌ روه ‌ ها ( جوله ‌ كه ‌ كانی سه ‌ رده ‌ می پێغه ‌ مبه ‌ ر ( صلی الله علیه وسلم ) وتیان : دڵه ‌ كانمان داخراوه ( له گوفتاری تۆ ، تێناگه ‌ ین ) نه ‌ خێر وانی یه ‌ ، ئه ‌ وانه خوا نفرینی لێكردوون به ‌ هۆی كوفرو خوانه ‌ ناسیانه ‌ وه ‌ ، كه ‌ وابوو به كه ‌ م شت بڕوا ده ‌ كه ‌ ن .
(trg)="s2.88"> ئۇلار : « دىللىرىمىز پەردىلەنگەن » دېدى . ئۇنداق ئەمەس ، ئۇلارنىڭ كۇفرى سەۋەبلىك اﷲ ئۇلارغا لەنەت قىلدى ، ئۇلاردىن ئىمان ئېيتىدىغانلار ناھايىتى ئاز

(src)="s2.89"> كاتێك له لایه ‌ ن خواوه كتێبێك ( قورئان ) هات بۆیان ، كه ‌ : ئه ‌ و كتێبانه ‌ ی ئه ‌ وانیش په ‌ سه ‌ ند ده ‌ كات و به ‌ ڕاستی ده ‌ زانێت ، ئه ‌ وان پێشتر داوای سه ‌ ركه ‌ وتن و زاڵ بونیان به ‌ سه ‌ ر ئه ‌ وانه ‌ ی بێ باوه ‌ ڕ بوون له خوا ده ‌ كرد به هۆی شوێنكه ‌ وتنیان بۆ پێغه ‌ مبه ‌ ر ( صلی الله علیه وسلم ) ، كه ‌ چی كاتێك ئه ‌ و پێغه ‌ مبه ‌ ره ‌ یان بۆ هات كه ده ‌ یانناسی ، بڕوایان پێ نه ‌ كرد ، كه ‌ واته با نه ‌ فرین و له ‌ عنه ‌ تی خوا له ‌ سه ‌ ر كافران بێت .
(trg)="s2.89"> ئۇلارغا اﷲ تەرىپىدىن ئۇلاردىكى كىتاب ( تەۋرات ) نى تەستىقلايدىغان كىتاب ( قۇرئان ) نازىل بولغان چاغدا ( ئۇنىڭغا ئىشەنمىدى ) . ئىلگىرى ئۇلار ( مۇھەممەد ئەلەيھىسسالامنى ۋاسىتە قىلىپ ) كاپىرلارغا قارشى ئۆزلىرىگە ياردەم كېلىشىنى تىلەيتتى ، ئۇلار بىلىدىغان ( يەنى تەۋراتتا سۈپىتى بايان قىلىنغان ) پەيغەمبەر كەلگەن چاغدا ئۇنى ئىنكار قىلدى . اﷲ كاپىرلارغا ( يەنى پەيغەمبەرلەرنىڭ تۈگەنچىسىنى ئىنكار قىلغان يەھۇدىيلارغا ) لەنەت قىلدى

(src)="s2.90"> ( ئه ‌ و جووله ‌ كانه ‌ ) خۆیان به ‌ شتێكی ناپه ‌ سه ‌ ند فرۆشت ( هه ‌ ڵوێستێكی نادروستیان نواند ) كاتێك كافر بوون به ‌ و قورئانه ‌ ی خوا ناردوویه ‌ تی ، ( له حه ‌ سوودی ) و سه ‌ ركه ‌ شیدا ( ره ‌ خنه ‌ یان گرت و وتیان ) : بۆچی خوای گه ‌ وره ده ‌ رگای فه ‌ زڵ و لای ڕه ‌ حمه ‌ ت ده ‌ كاته ‌ وه له هه ‌ ركه ‌ سێك بیه ‌ وێت له به ‌ نده ‌ كانی ! ! ئه ‌ وسا ئیتر دووچاری یه ‌ ك له دوای یه ‌ كی ڕق و خه ‌ شمی خوا بوون ( چونكه وه ‌ نه ‌ بێت ته ‌ نها كافر بوو بن به محمد ( صلی الله علیه وسلم ) و به ‌ قورئان ، به ‌ ڵكو كافربوون به موساو ته ‌ وراتیش كه داوای شوێنكه ‌ وتنی محمدیان لێده ‌ كات ) و بۆ كافرو خوانه ‌ ناسان سزایه ‌ كی ڕیسواكه ‌ ر ئاماده ‌ یه ‌ .
(trg)="s2.90"> يەھۇدىيلارنىڭ اﷲ نازىل قىلغان قۇرئاننى ئىنكار قىلىشى اﷲ نىڭ ئۆز پەزلىنى ( يەنى پەيغەمبەرلىكنى ) خالىغان بەندىسىگە چۈشۈرگەنلىكىگە ھەسەت قىلىش يۈزىسىدىندۇر . ئۇلارنىڭ ئۆزلىرىنى ( يەنى ئىمانىنى ) كۇفرىغا سېتىشى ئەجەب يامان ئىشتۇر . ئۇلار ئۈستى - ئۈستىگە غەزەپكە تېگىشلىك بولدى . كاپىرلار خارلىغۇچى ئازابقا دۇچار بولىدۇ

(src)="s2.91"> كاتێك پێیان ده ‌ وترێت باوه ‌ ڕ بهێنن به ‌ وه ‌ ی كه له لایه ‌ ن خواوه ڕه ‌ وانه ‌ كراوه ‌ ، ده ‌ ڵێن : ئێمه ته ‌ نها باوه ‌ ڕمان به ‌ وه هه ‌ یه كه بۆ ئێمه ڕه ‌ وانه ‌ كراوه و باوه ‌ ڕ ناهێنن به هه ‌ موو ئه ‌ وانه ‌ ی كه دوای ( ته ‌ ورات ) هاتووه وه ‌ كو ( ئینجیل و قورئان ) له ‌ كاتێكدا كه هه ‌ ر ئه ‌ و قورئانه حه ‌ ق و ڕاستی یه ‌ و به ‌ ڕاست دانه ‌ ری ( ته ‌ ورات ) ی ئه ‌ وانیشه ‌ ، پێیان بڵێ : ئه ‌ ی كه ‌ واته بۆچی پێشتر پێغه ‌ مبه ‌ ره ‌ كانی خواتان ده ‌ كوشت ئه ‌ گه ‌ ر ئێوه ئیماندارن به ته ‌ ورات ؟ !
(trg)="s2.91"> ئۇلارغا : « اﷲ نازىل قىلغان كىتابقا ( يەنى قۇرئانغا ) ئىمان كەلتۈرۈڭلار » دېيىلسە ، ئۇلار : « ئۆزىمىزگە نازىل قىلىنغان كىتابقا ( يەنى تەۋراتقا ) ئىمان كەلتۈرىمىز » دەيدۇ . ئۇنىڭدىن كېيىنكى كىتابقا ( يەنى قۇرئانغا ) ئىشەنمەيدۇ ، ھالبۇكى ، ئۇ ( يەنى قۇرئان ) ھەقتۇر ، ئۇلارنىڭ قولىدىكى كىتابنى تەستىق قىلغۇچىدۇر . ( ئۇلارغا ) « سىلەر ( تەۋراتقا ) ئىشىنىدىغان بولساڭلار ، ئىلگىرى نېمە ئۈچۈن اﷲ نىڭ پەيغەمبەرلىرىنى ئۆلتۈردۈڭلار ؟ » دېگىن

(src)="s2.92"> سوێند به خوا به ‌ ڕاستی موسا نیشانه ‌ ی فره ‌ و موعجیزه ‌ ی بۆ هێنان ، كه ‌ چی ( كاتێ كه ‌ چوو بۆ نزای په ‌ روه ‌ ردگار ، له كێوی گور ) ئێوه گوێره ‌ كه ‌ كه ‌ تان په ‌ رست ، به ‌ ڕاستی ئێوه سته ‌ مكارن .
(trg)="s2.92"> مۇسا سىلەرگە ھەقىقەتەن ئېنىق مۆجىزىلەرنى كەلتۈردى ، مۇسا ( تۇر تېغىغا كەتكەن ) دىن كېيىن ، ئۆزۈڭلارغا زۇلۇم قىلىپ موزاينى مەبۇد قىلىۋالدىڭلار

(src)="s2.93"> ( یادیان بێنه ‌ ره ‌ وه ئه ‌ و سه ‌ رده ‌ مه ‌ ی ) كه په ‌ یمانمان لێ وه ‌ رگرتن و كێوی گورمان به ‌ سه ‌ ردا به ‌ رزكردنه ‌ وه و ( فه ‌ رمانمان پێدان ) : ئه ‌ وه ‌ ی پێمان به ‌ خشیوون ( له ته ‌ ورات ) به توندی بیگرن و لێی لامه ‌ ده ‌ ن و گوێ بیستبن ، ( به ‌ ده ‌ م ) وتیان : گوێڕایه ‌ ڵین ، ( به ‌ ڵام به ‌ كرده ‌ وه ‌ ) پێچه ‌ وانه ‌ یان كردو یاخی بوون و گوێره ‌ كه په ‌ رستی له دڵ و ده ‌ روونیاندا ڕوابوو به هۆی بێ باوه ‌ ڕییانه ‌ وه ‌ ، پێیان بڵێ : ئیمانه ‌ كه ‌ تان شتی ناڕه ‌ واتان پێ ده ‌ كات ئه ‌ گه ‌ ر ئێوه ئیماندارن ؟ ! ( باوو باپیرانتان گوێره ‌ كه په ‌ رست و پێغه ‌ مبه ‌ ر كوژ ، ئێوه ‌ ش سه ‌ رسه ‌ خت و بێ باوه ‌ ڕ ) .
(trg)="s2.93"> ئۆز ۋاقتىدا بىز سىلەردىن ( تەۋراتقا ئەمەل قىلىشقا ) چىن ۋەدە ئالغان ئىدۇق ، سىلەرگە : « مەن نازىل قىلغان كىتابنى مەھكەم تۇتۇڭلار ( بولمىسا ئۈستۈڭلارغا تاغنى تاشلايمىز ) » دەپ تۇر تېغىنى ئۈستۈڭلارغا تىكلىدۇق ۋە ( تەۋراتقا ) قۇلاق سېلىڭلار ( دېدۇق ) . ئۇلار : « سۆزۈڭگە قۇلاق سالدۇق ئەمرىڭگە ئاسىيلىق قىلدۇق » دېيىشتى . ئۇلارنىڭ كۇفرى تۈپەيلىدىن دىللىرىغا موزاينىڭ مۇھەببىتى سىڭىپ كەتتى . ئۇلارغا : « ئەگەر سىلەر مۆمىن بولساڭلار ، ئىمانىڭلار سىلەرنى ئەجەب يامان ئىشقا بۇيرۇيدىكىنا ؟ ( سىلەر مۆمىن ئەمەس ، چۈنكى ئىمان موزايغا چوقۇنۇشقا بۇيرۇمايدۇ ) » دېگىن