# ug/ted2020-1183.xml.gz
# uz/ted2020-1183.xml.gz
(src)="1"> بىر قانچە يىل ئىلگىرى مەن تۇرمۇشۇمدىكى كونىلىقتىن زېرىكىشلىك ھېس قىلدىم شۇڭا مەن ئامېرىكىلىق داڭلىق پەيلاسوپ مورگىن سىپېرلوكنىڭ دېگىنى بويىچە قىلىشنى قارار قىلدىم ۋە 30 كۈن يېڭى بىرەر ئىش قىلىشقا تىرىشتىم
(trg)="1"> Bir necha yil avval Men o 'zimni , boshi berk ko 'chaga kirib qolgandek sezdim , va buyuk Amerkalik faylasuf Morgan Spurlok 'ning izidan borishga qaror qildim , va 30 kun ichida yangi narsalar qilib ko 'rdim .
(src)="2"> بۇ ئىدىيە ئەمەلىيەتتە ئىنتايىن ئاددىي ئىدى
(trg)="2"> G 'oya - juda oddiy edi .
(src)="3"> يەنى ، سىز ھەمىشە ھاياتىڭىزغا قوشۇشنى ئويلاۋاتقان بىرەر ئىشىنى ئويلاڭ ۋە ئۇنى 30 كۈن داۋاملاشتۇرۇڭ
(trg)="3"> Hayotingizda , bajarib ko 'rmoqchi bo 'lgan biror-narsani eslang va keyingi 30 kun davomida bajarib ko 'ring .
(src)="4"> ، شۇنداق دېيىشكە بولىدۇكى كۈن بىر يېڭى ئادەتنى يېتىلدۈرۈشكە 30 ياكى يوقىتىشقا دەل مۇۋاپىق ۋاقىت ھېسابلىنىدۇ مەسىلەن ، تۇرمۇشىڭىزدىكى ئۇچۇرلارغا .دىققەت قىلىش دېگەندەك
(trg)="4"> Vaholanki , yangi odat orttirish yoki eskisidan voz kechish uchun — 30 kun - aynan yetarli muddat , masalan , yangiliklarni ko 'rishdan — butunlay voz kechish kabi .
(src)="5"> .30 كۈنلۈك رىقابەتنى ئورۇنداش جەريانىدا ئۆگەنگەن بىر قانچە نەرسەم بار
(trg)="5"> Shu 30 kunlik sinovdan oz-moz o 'rnak o 'ldim .
(src)="6"> بىرىنچىسى نەچچە ئاي بۇرۇن ئۆتۈپ كەتكەن ، ئۇنتۇلغان ۋاقىتقا قارىغاندا .بۇ ۋاقىتلار تېخىمۇ ئۇنتۇلغۇسىز تۇيۇلدى
(trg)="6"> Birinchisi , oy mobaynida bekor yurgandan ko 'ra , vaqt ancha esda qolarlik bo 'ldi .
(src)="7"> .بۇ بىر ئاي ۋاقىتتا كۈندە رەسىم تارتىش ئۆزۈمگە ئېلان قىلغان رىقابەتنىڭ بىر قىسمى بولدى
(trg)="7"> Bu oyning har kunida rasmga olish odatim bo 'lgan sinovning bir qismi edi .
(src)="8"> ، مېنىڭ نەدە بولغانلىقىم .ۋە شۇ كۈنى نېمە ئىش قىلۋاتقانلىقىم ئېنىق ئېسىمدە
(trg)="8"> Va men aynan qayerda bo 'lganligimni va o 'sha kuni nima qilayotganimni eslayman .
(src)="9"> ، مەن ھەم شۇنى بايقىدىمكى 30 كۈن قىيىنراق رىقابەتكە جەڭ ئېلان قىلغان ۋە كۆپرەك ئىش قىلغان ۋاقتىمدا .مېنىڭ ئۆزۈمگە بولغان ئىشەنچىم تېخىمۇ ئاشتى
(trg)="9"> Shuningdek , 30 kunlik sinovlarim ko 'payib , qiyinlashib borganini va o 'zimga bo 'lgan ishonch kuchayganini sezdim .
(src)="10"> مەن كومپيۇتېر ئۈستىلىدىن باش كۆتۈرەلمەيدىغان كىتاب خالتىسىدىن -- خۇشاللىق ئۈچۈن ئىشقا ۋېلىسپىت بىلەن بارىدىغان
(trg)="10"> Man endi doim kompyuter yonida o 'tiradigan texnik odam emas , balki , ishga velosipedda boradigan odamga aylandim —
(src)="11"> .بىر ئادەمگە ئايلاندىم
(trg)="11"> bundan zavq olishni o 'rgandim .
(src)="12"> ھەتتا ئۆتكەن يىلى ئافرىقا قىئەسىدىكى ئەڭ ئېگىز تاغ كىلىمانجىرو تېغىغا .مۇۋەپپەقىيەتلىك يامىشىپ چىقتىم
(trg)="12"> Va mana o 'tgan yili men Kilimandjaro cho 'qqisiga chiqdim , u Afrikaning eng baland tog 'ida .
(src)="13"> 30 كۈنلۈك رىقابەتكە جەڭ ئېلان قىلىشتىن ئىلگىرى .مەن بۇنداق خەتەرگە تەۋەككۇل قىلىپ باقمىغان ئىدىم
(trg)="13"> Mana shu 30 kunlik sinovlardan avval , men hech qachon bunchalik sarguzashtli inson bo 'lmagan edim .
(src)="14"> ، مەن يەنە شۇنى بايقىدىمكى ئەگەر سىز بىر ئىش قىلىشنى ھەقىقەتەن خالىسىڭىز .30 كۈندە ھەر قانداق ئىشىنى قىلالايدىكەنسىز
(trg)="14"> Shuningdek men shuni angladimki , agar biror narsani juda qattiq xohlasangiz , bunga 30 kunda erishishingiz mumkin .
(src)="15"> سىلەر بۇرۇن رومان يېزىشنى ئويلاپ باققانمۇ ؟ ھەر يىلى نويابىردا
(trg)="15.1"> Siz biror marta roman yozishni xohlaganmisiz ?
(trg)="15.2"> Har yili Noyabrda ,
(src)="16"> ئونمىڭلىغان كىشىلەر ئۆزلىرىنىڭ 50000 خەتلىك رومانىنى يېزىپ چىقماقچى بولىدۇ .30 كۈندە
(trg)="16"> o 'n minglab kishilar o 'zlarining 50 000 so 'zlik romanini 30 kun ichida yozishga harakat qiladi .
(src)="17"> ئۇ رېئاللىققا ئايلىنىدۇ ، سىز پەقەت كۈنىگە 1667 خەت يېزىشنى .بىر ئايغىچە داۋاملاشتۇرسىڭىزلا بولىدۇ
(trg)="17"> Buni qarasak , bir oy mobaynida har kuni atigi 1667 so 'z yozishingiz kifoya .
(src)="18"> .شۇڭا مەن ئاشۇنداق قىلدىم
(trg)="18"> Men ham shunday qildim .
(src)="19"> ھە راست ، مەخپىيەتلىك شۇكى- بىر كۈنلۈك يازىدىغان ۋەزىپىڭىزنى .ئورۇنداپ بولمىغۇچە ئۇخلاشنى ئويلىماسلىقىڭىز كېرەك
(trg)="19"> Aytmoqchi , buni siri bir kunlik so 'zlarni yozib bo 'lguningizcha uhlab qolmaslik .
(src)="20"> ، بەلكىم ئۇيقۇڭىز كەم بولۇپ قېلىشى مۇمكىن .لېكىن سىز روماننى پۈتتۈرىسىز
(trg)="20"> Siz uyqusiz bo 'lishingiz mumkin , lekin romanni tugatasiz .
(src)="21"> مېنىڭ رومانىم كېيىنچە ئامېرىكىدىكى ئەڭ داڭلىق رومان بولۇپ قالامدۇ ؟
(trg)="21"> Ho 'sh , mening romanim Amerikaning keyingi mashhur romanimi ?
(src)="22"> .ياق ، چۈنكى مەن ئۇنى بىر ئايدىلا يېزىپ بولغان
(trg)="22.1"> Yo 'q albatta .
(trg)="22.2"> Men uni bir oydagina yozdim .
(src)="23"> ئۇ بەك ناچار
(trg)="23"> Bu juda hunuk roman .
(src)="24"> ، لېكىن ، كېيىنكى ھاياتىمدا ، ئەگەر مەن جون ھوگمەننى تەد يىغىلىشىدا ئۇچراتسام مېنىڭ مۇنداق دېيىشىمنىڭ ھاجىتى يوق « مەن بىر كومپيۇتېر ئالىمى »
(trg)="24"> Lekin bundan buyon hayotim davomida , agar John Hodgman 'ni TED bazmida uchratib qolsam , " Men kompyuter olimiman " deb aytishim shart emas .
(src)="25"> .ياق ، ياق ، ئەگەر دېيىشنى خالىسام ، « مەن رومان يازىمەن » دەيمەن
(trg)="25"> Yo 'q , yo 'q , xohlasam " Men romanlar yozuvchisiman " deyishim mumkin .
(src)="26"> ( كۈلكە ) .مەن ئاخىرىدا تىلغا ئالىدىغان يەنە بىر ئىش بار
(trg)="26"> ( Kulgilar ) Ha , sizga aytmoqchi bo 'lgan ohirgi narsam .
(src)="27"> ، ئۇ بولسىمۇ ، مەن ئۆزى كىچىك ، ئۈزلۈكسىز ئۆزگىرىش بولغاندا بىلدىمكى ، مەن قىلىشنى داۋاملاشتۇرغان ئىشلار .ئۇلارنى قىلىش تېخىمۇ ئاسان بولىدىكەن
(trg)="27"> Shuni bildimki , men bajarishni davom ettira oladigan , kichik va muntazam ravishda o 'zgarishlar qilganimda , ular ko 'proq mening odatiy ishimdek bo 'lib qolardi .
(src)="28"> .بۇنىڭ بۇ ئىشنىڭ چوڭلۇقى ، تەسلىكى بىلەن مۇناسىۋىتى يوقكەن
(trg)="28"> Katta va ahmoqona sinovlardan qo 'rqmang .
(src)="29"> .ئەمەلىيەتتە ئۇلار نۇرغۇن خوشاللىقتىن ئىبارەت ئىكەن
(trg)="29"> Ular juda zavqli bo 'lishi mumkin .
(src)="30"> .لېكىن بەزى ئىشلارنى داۋاملاشتۇرۇش سەل تەس كەپقالىدىكەن
(trg)="30"> Lekin ularning ko 'pchiligi odatga aylanib qolmaydi .
(src)="31"> ، مەسىلەن ، مەن 30 كۈن تاتلىق نەرسە يېمىدىم .نەتىجىدە 31-كۈنى مۇنداق بولدى
(trg)="31"> Men 30 kun shirinlik yemaganimda , 31-kun mana bunday edi .
(src)="32"> ( كۈلكە ) : شۇڭا مېنىڭ سىلەرگە قويىدىغان سوئالىم سىز نېمىنى ساقلاۋاتىسىز ؟
(trg)="32"> ( Kulgilar ) Va mening sizga savolim shunday : Siz nimani kutyapsiz ?
(src)="33"> مەن سىزگە كاپالەت بېرەلەيمەنكى ، كېيىنكى 30 كۈن .ئۆتۈپ كېتىدۇ ، سىز خالامسىز ياكى خالىمامسىز ئۆتۈپ كېتىۋېرىدۇ شۇڭا نېمىشقا بىرەر نەرسە توغرىلىق ئويلانمايسىز ؟ سىز ھەمىشە قىلىپ بېقىشنى خالايدىغان ئاشۇ ئىشلارنى كېيىنكى
(trg)="33"> Ishoning , keyingi 30kun xohlaysizmi yo 'qmi o 'tib ketadi , shunday ekan , biror yangi narsani , bir umr bajarib ko 'rishni xohlagan narsangizni keyingi 30 kun mobaynida harakat qilib ,
(src)="34"> 30 كۈندە قىلىپ سىناپ بېقىڭ
(trg)="34"> bajarib ko 'ring .
(src)="35"> رەھمەت
(trg)="35"> Rahmat .
(src)="36"> ( ئالقىش )
(trg)="36"> ( Qarsaklar )
# ug/ted2020-1469.xml.gz
# uz/ted2020-1469.xml.gz
(src)="1"> .مەندە ھەممىمىز سوراپ باققان بىر سوئالنىڭ جاۋابى بار
(trg)="1"> Menda hammamizni o 'ylantiradigan savolga javob bor .
(src)="2"> : بۇ سوئال شۇكى ھەرپى نېمىشقا X نامەلۇم ( ئۇقۇم ) غا ۋەكىللىك قىلىدۇ ؟
(trg)="2"> Savol shunday , nega X harfi noaniqlikni anglatadi ?
(src)="3"> ، مەلۇمكى ، بىز بۇنى ماتېماتىكا دەرسىدە ئۆگەنگەن -- لېكىن ھازىر ئۇنى مەدەنىيەتنىڭ ھەممە قاتلاملىرىدا ئۇچرىتىمىز ئارخىپى X ، مۇكاپاتى X دېگەندەك TEDx ، تۈر لايىھىسى X
(trg)="3"> Bilaman , biz uni matematika darslarida o 'rganganmiz , lekin hozir u hamma joyda uchraydi — X mukofoti , X-Files , Loyiha X , TEDx .
(src)="4"> ئۇ زادى نەدىن كەلگەن ؟
(trg)="4"> Bular qayerdan paydo bo 'lgan ?
(src)="5"> تەخمىنەن ئالتە يىل ئىلگىرى مەن ئەرەبچىدىن ئىبارەت لوگىكىلىقى ئىنتايىن كۈچلۈك بولغان بىر تىلنى ئۆگىنىشىنى قارار قىلدىم
(trg)="5.1"> Olti yilcha oldin men arab tilini o 'rganishga qaror qildim .
(trg)="5.2"> Juda mantiqiy til bo 'lib chiqdi .
(src)="6"> ئەرەبچىدە بىر سۆز ياكى سۆز بىرىكمىسى ۋە ياكى بىرەر جۈملە يېزىش ، خۇددى ماتېماتىكىدىكى بىر تەڭلىمىنى يەشكەنگە ئوخشايدۇ چۈنكى ، ( بۇ تىلدىكى ) ھەر بىر بۆلەك ئادەتتىن تاشقىرى دەرىجىدە ئېنىق .ۋە شۇنداقلا نۇرغۇن ئۇچۇرلار بىلەن تەمىنلەيدۇ
(trg)="6"> Arab tilida so 'z , ibora yoki gap yozish bu xuddi formula tuzgandek , chunki har bir qismi juda aniq va ko 'p ma 'lumotga ega .
(src)="7"> مانا بۇ بىزنىڭ كۆپىنچىمىزنىڭ كاللىمىزغا دائىم غەربلىكلەرنىڭ پەن-تېخنىكا ، ماتېماتىكا ۋە ئىنژېنېرلىقى ئەسلى راستتىنلا مىلادىيەنىڭ دەسلەپكى مەزگىللىرىدە پارسلار ، ئەرەبلەر ۋە تۈركلەر تەرىپىدىن ئىجاد قىلىنغان ئىكەن دەپ كېلىشىنىڭ سەۋەبى
(trg)="7"> Bu biz g 'arb ilm-fani deb biladigan ko 'pchilik bilimlar , matematika va injeneriya deb ataydiganimiz aslida eramizning dastlabki asrlarida forslar , arablar va turklar tomonidan ishlab chiqilgan .
(src)="8"> بۇ ئەرەبلەردىكى .دەپ ئاتالغان بىر كىچىك سىستېمىنى ئۆز ئىچىگە ئالىدۇ al-jebr
(trg)="8"> Bu arab tilida bir katta bo 'lmagan sistemani , " al-jabr " ni o 'z ichiga oladi .
(src)="9"> نىڭ ئاساسىي مەنىسى al-jebr « مۇناسىۋەتسىز نەرسىنى مۇناسىۋەتلىككە ئايلاندۇرىدىغان سىستېما »
(trg)="9"> Uni shunday tarjima qilish mumkin : " ajratish qismlarini tasdiqlash tizimi " .
(src)="10"> كېيىنچە ئىنگلىزچىدىكى « ئالگېبرا » غا ئايلاندى Al-jebr
(trg)="10"> " Al-jabr " bizning tilimizga algebra ko 'rinishida kirib keldi .
(src)="11"> بۇ ( ئەرەبچىگە مۇناسىۋەتلىك ) نۇرغۇن مىساللاردىن بىرى
(trg)="11"> Bu ko 'pchilik misollardan biri .
(src)="12"> ماتېماتېكىلىق ئەقىل-پاراسەتنى ئۆز ئىچىگە ئالغان ئەرەبچە يازمىلار -- ئاخىرى ياۋروپاغا تارقالدى -- مۇنداقچە ئېيتقاندا ، ئىسپانىيىگە ئون بىرىنچى ۋە ئون ئىككىنچى ئەسىرلەردە يېتىپ كەلدى
(trg)="12"> Ushbu matematik donolini o 'z ichiga oladigan arab matnlari nihoyat Yevropa kirib kelgan — aniqrog 'i Ispaniyaga — XI va XII asrlarda .
(src)="13"> بۇ ئەسەرلەر يېتىپ كەلگەندە زور قىزىقىش قوزغىغان ئىدى بۇ ئەقىل-پاراسەتلەرنى ياۋروپادىكى مەلۇم تىلغا تەرجىمە قىلىشقا كۈچلۈك قىزىقىش قوزغالغان ئىدى
(trg)="13"> Kirib kelganida , juda katta qiziqish bilan bu bilimlarni Yevropa tillariga tarjima qilish boshlangan .
(src)="14"> لېكىن ، بۇ يەردە مەسىلىلەرمۇ يۈز بەرگەن ئىدى
(trg)="14"> Lekin bu ko 'p muammo tug 'dirgan .
(src)="15"> بىر مەسىلە شۇكى ئەرەبچىدىكى بەزى تاۋۇشلارنى ياۋروپالىقلار قايتا-قايتا مەشىق قىلمىسا تەلەپپۇز قىلىش ناھايىتى تەسكە توختايتتى
(trg)="15"> Shulardan bittasi arab tilida yevropaliklar uchun o 'rganmasdan turib talaffuz qilishda qiyinchilik tug 'diradigan tovushlarning mavjudligi edi .
(src)="16"> بۇ نۇقتىدا ماڭا ئىشىنىڭ
(trg)="16"> Ishoning .
(src)="17"> بۇندىن باشقا ، بۇ تاۋۇشلارنى دائىم ياۋروپا تىللىرىدىكى .ھەرپلەر بىلەن ئىپادىلىگىلى بولمايتتى
(trg)="17"> Bundan tashqari , nu tovushlar yevropa tillarida mavjud bo 'lmagan turli belgilarda berilgan edi .
(src)="18"> مۇنداق بىر مىسال بار
(trg)="18"> " Aybdor " lardan biri —
(src)="19"> بۇ ئەرەبچىدىكى « شين » ھەرپى غا توغرا كېلىدۇ " sh " ئۇ ئىنگلىزچىدىكى
(trg)="19"> ' sheen ' harfi , biz uchun ' sh ' bo 'lib eshitiladigan .
(src)="20"> ئۆز نۆۋىتىدە يەنە دېگەن سۆزنىڭ بىرىنچى ھەرپى shai-an مەنىسى « مەلۇم نەرسە » دېگەنلىك بولىدۇ غا ئوخشاش مەنىدە " something " دەل ئىنگلىز تىلىدىكى .ئېنىق بولمىغان ، نامەلۇم نەرسىلەرنى بىلدۈرىدۇ
(trg)="20.1"> U shuningdek ' shayun ' so 'zidagi birinchi harfdir .
(trg)="20.2"> Bu so 'z " nimadir " degan ma 'noni , xuddi biz tushunadigan so 'zni , qandaydir aniq bo 'lmagan narsani anglatadi .
(src)="21"> لېكىن ئەرەبچىدە بىز بۇنى ئېنىق ئارتىكىل بولغان نى قوشۇپ ئېنىقلاشتۇرالايمىز " al "
(trg)="21"> Arab tilida uni aniq qilish mumkin , ' al ' artiklini qo 'shish orqali .
(src)="22"> دەپ يېزىلىدۇ al-shai-an شۇڭا بۇ يەنى ، نامەلۇم نەرسە
(trg)="22"> Bu bilan ' al-shayun ' — " bu noaniq narsa " .
(src)="23"> ئەمەلىيەتتە بۇ سۆز ئەڭ بۇرۇنقى ماتېماتىكىدا پەيدا بولغان مەسىلەن : 10-ئەسىردىكى ئىسپاتلاش مىساللىرىدا ئۇچرايدۇ
(trg)="23"> Bu so 'z XX asrda , ildizni hisoblash kabi dastlabki matematik hisoblashlarda uchraydi .
(src)="24"> بۇ ماتېرىياللارنى تەرجىمە قىلىۋاتقان ئوتتۇرا ئەسىر ئىسپانىيە ئەدىبلىرى دۇچ كەلگەن مەسىلە دەل نى shai-an ۋە سۆز SHeen ھەرپ ئىسپانچىغا ئۆرۈگىلى بولمايدىغانلىقى ئىدى تاۋۇشى يوق ئىدى SH چۈنكى ئىسپانچىدا ھېلىقى تاۋۇشى " sh " ھېلىقى
(trg)="24"> O 'rta asrlarda bu materialni tarjima qilayotgan ispan olimlarining muammosi shunda ediki , sheen harfi va shayun so 'zini ispan tilida keltirib bo 'lmas edi , chunki ispan tilida ' sh ' tovushi ham , ' sh ' harfi ham yo 'q edi .
(src)="25"> شۇڭا ئادەت بويىچە ئۇلار بىر قائىدە بېكىتتى تاۋۇشىنى ئارىيەتكە ئالدى " ck " ئۇلار تاۋۇشى " ck " يۇنانچىدىكى ھەرپىنىڭ يېزىلىشى ئىدى Kai
(trg)="25"> Shuning uchun ular , bsohqacha yechim o 'ylab topishdi , qadimgi yunon tilidan " kai " ko 'rinishidagi " k " tovushini olishga qaror qilishdi .
(src)="26"> كېيىنچە بۇ ماتېرىيال تەرجىمە قىلىنغاندا يەنى ئورتاق ياۋروپا تىلىغا تەرجىمە قىلىنغاندا ئېنىق ئېيتىلغاندا لاتىن تىلىغا تەرجىمە قىلىنغاندا نى Kai ئۇلار ئاسانلا گىرىكچىدىكى بىلەن ئالماشتۇرىۋەتتى X لاتىنچىدىكى
(trg)="26"> Keyinchalik , bu material umumyevropa tiliga , aynan lotin tiliga tarjima qilingach — ular yunon tilidagi ' kai ' harfini oddiygina qilib lotin tilidagi X harfiga almashtirishdi .
(src)="27"> بۇ ئىش يۈز بېرىپ بۇ ماتېرىيال لاتىن تىلىغا تەرجىمە قىلىنغاندىن كېيىن ماتېماتېكا ئوقۇشلۇقىنىڭ ئاساسىنى شەكىللەندۈردى بۇنىڭغا ئالاھەزەل 600 يىلچە بولدى
(trg)="27"> Aynan shundan keyin bu materialni lotin tilida chiqara boshlashdi , va bu matematika darsliklarining asosiga aylandi , keyingi 600 yil davomida .
(src)="28"> ئەمدى بىز سوئالىمىزنىڭ جاۋابىغا ئېرىشتۇق
(trg)="28"> Endi biz savolimizga javob oldik .
(src)="29"> نامەلۇمغا ۋەكىللىك قىلىدۇ ؟ X نېمىشقا
(trg)="29"> Nega X — bu noaniqlik ?
(src)="30"> بولسا نامەلۇم X نى ئىسپانچىدا تەلەپپۇز قىلالمايسىز " sh " چۈنكى سىز
(trg)="30"> X — noaniqlik ekanligini sababi shuki , ispan tilida " sh " tovushi mavjud emas .
(src)="31"> ( كۈلكە ئاۋازى ) .مېنىڭچە بۇ ھەمبەھرلىنىشكە ئەرزىيدۇ
(trg)="31"> ( Kulgu ) Va men buni sizlarga ulashishga qaror qildim .
(src)="32"> ( ئالقىش ساداسى )
(trg)="32"> ( Qarsaklar )
# ug/ted2020-551.xml.gz
# uz/ted2020-551.xml.gz
(src)="1"> ئىككى يىل ئىلگىرى مۇشۇ يەردە ، تەد تە مەن بىزنىڭ كاسىنى ئەسۋابى ئارقىلىق ساتۇرنغا قارىتا تەكشۈرۈش ئېلىپ بارىدىغانلىقىمىزنى جاكارلىغانىدىم ، ساتۇرننىڭ نىسبەتەن كىچىكرەك بولغان ھەمراھىنىڭ جەنۇبىي ئۇچىدا بىر پارچە ئالاھىدە ئىسسىق بولغان گېئولوگىيىلىك ھەرىكەتچان رايوننى بايقىدۇق بۇ دەل ياۋروپا ( يۇپىتېرنىڭ 2-ھەمراھى ) ، بۇ يەرگە قاراڭلار
(trg)="1.1"> Ikki yil avval , shu TEDda Biz Saturnda , Kassini fazo kemasida , gayrioddiy iliq va geologik faol mintaqani topganligimzni aytgan edim .
(trg)="1.2"> U mintaqa Saturnning kichik Oyi , mana bu yerda ko 'rinib turgan , Enseladaning janubiy chekkasida topilgan edi .
(src)="2"> ، كاسىنىدا 2005-يىلى تارتىلغان بۇ رەسىمدە بىز بۇ رايوننى تۇنجى قېتىم كۆردۇق . بۇ ئۇنىڭ جەنۇبىي قۇتۇپ رايونى جەنۇبىي قۇتۇپ يولۋاس تېرىسىدەك كۆركەم سىزىقلار بىلەن قاپلانغان
(trg)="2.1"> Birinchi marta ko 'rinib turgan bu mintaqa 2005 yilda Kassinida suratga olingan .
(trg)="2.2"> Bu janubiy qutb mintaqasi .
(trg)="2.3"> Janubiy qutbdan o 'tayotgan mashhur yo 'lbars chiziqli singan parchalari bilan ko 'rinib turibdi .
(src)="3"> بۇ 2008-يىلىنىڭ ئاخىرلىرىدا تارتىلغان رەسىمدىن بۇ رايوننى يەنە كۆرەلەيمىز بۇ ۋاقىتتا بۇ رايوننىڭ يېرىمىنى قاراڭغۇلۇق قاپلىغان ، چۈنكى بۇ ۋاقىتتا جەنۇبىي يېرىم قۇتۇپ ئەمدىلا 8-ئايغا قەدەم باسقان بولۇپ قىشقا كىرىش باسقۇچىدا ئىدى
(trg)="3"> Yaqindagina , 2008 yilning oxirlarida ko 'ringan mana yana o 'sha mintaqa , hozir buning yarmi qorong 'i chunki janubiy yarim sharda Avgust oyi kirib kelyapdi va bor bora qish ham kiradi
(src)="4"> مەن يەنە بىزنىڭ بىر تۈرلۈك ئادەمنى خوشال قىلىدىغان بايقىشىمىزنى ئېلان قىلغانىدىم بۇ بايقاش ھەقىقەتەن بەكلا كەم ئۇچرايدۇ بۇ ئېگىز شارقىراتمىلار بىز بۇرۇن كۆرگەن جەنۇبىي قۇتۇپنىڭ يېرىق رايونلىرىدىن ئېتىلىپ چىققان ئاز مىقداردىكى مۇز كىرىستاللىرىنى ئۆز ئىچىگە ئالغان ، شۇنداقلا يەنە ھور ، كاربون تۆت ئوكسىد مېتان دېگەندەك ئاددىي ئورگانىك بىرىكمىلەرمۇ بىللە ئېتىلىپ چىقىدۇ
(trg)="4"> Shu jumladan , bizning hayratlanarli kashfiyotimiz haqida aytgandim -- hayotda bir marta bo 'ladigan kashfiyot - yani bu janubiy qutbdagi o 'sha yoriq parchalardan otib chiqayotgan - baland-baland suyuqliklardir. uning tarkibida juda kichkina suvli muz kristallaridan tashkil topgan , hamda u bilan birgan suv bug 'i va uglerod dioksid va metan kabi oddiy organik birikmalar ham mavjud .
(src)="5"> ئىككى يىل بۇرۇنقى شۇ ۋاقىتتا مەن بىزنىڭ بۇ شارقىراتمىلارنىڭ ئەمەلىيەتتە سۇيۇقلۇققا تولغان يەر ئاستىدىن ياكى يەر ئاستىدىكى بۇلاقلاردىن ئېتىلىپ چىققان بولۇشى ئېھتىمالغا ناھايىتى يېقىن ئىكەنلىكى توغرىسىدىكى پەرىزىمىزنى ئېيتقان ئىدىم لېكىن بىز بۇنىڭغا جەزىم قىلالمىغانىدۇق
(trg)="5.1"> Ikki yil avval o 'sha paytda biz bu suyuqliklarni tekislikning tagidagi suyuq suvlar joylashgan bo 'shliqdan oqib chiqayotgan geyzerlar deb taxmin qilganimizni aytib o 'tgandim .
(trg)="5.2"> Lekin , bunga ishonchimiz aniq emas edi .
(src)="6"> ھالبۇكى ، ئۇ نەتىجىلەر بۇ ھەمراھ يۇلتۇزدا ھاياتلىق پەيدا بولۇشنى قوللايدىغان خىمىيىلىك ماددا ياكى ھاياتلىقنىڭ ئۆزى بولۇش مۇمكىنچىلىكىنى كۆرسىتەتتى بىز بەكلا ھاياجانلاندۇق ، شۇڭا كېيىنكى ئىككى يىلدا بىز « ياۋروپا » غا ئالاھىدە دىققەت قىلدۇق
(trg)="6"> Ammo , bu oydagi prebiotik kimyo va , ehtimol , hayotni ham qo 'llab quvvatlaydigan , bu oyda mavjudligi ehtimol bo 'lgan muhitni topganligimizning oqibati juda hayajonli bo 'ldi va ikki yil mobaynida Enseladaga ko 'p e 'tibor berdik .
(src)="7"> بىز كاسىنى تەكسۈرگۈچىسىنى كونترول قىلىپ بۇ ھەمراھ يۇلتۇزدىن نۇرغۇن قېتىم ئۇچۇپ ئۆتتۇق بۇ شارقىراتمىلارنىڭ زىچلىقى تېخىمۇ يۇقىرى بولغان رايونلىرىغا كىرىش ئۈچۈن ھەر قېتىمدا دېگۈدەك شارقىراتمىغا تېخىمۇ يېقىن ۋە ئىچكىرىلەپ ئۇچتۇردۇق شۇنداق قىلىپ ، بىز بىر قىسىم ئىنتايىن توغرا بولغان تەركىپ ئۆلچەش ئۇچۇرلىرىغا ئىگە بولدۇق
(trg)="7.1"> Kassini fazo kemasida bu oy atrofidan bir necha marta uchdik .
(trg)="7.2"> Bu suyuqliklarga , hamda bu suyuqliklarning zich bo 'lgan mintaqalariga yaqinroq uchib , biz juda aniq tarkibiy o 'lchovlarni ishlab chiqdik .
(src)="8"> بىز يەنە شۇنى بايقىدۇقكى بۇ ھەمراھ يۇلتۇز ئېتىپ چىقارغانئورگانىك خىمىيىلىك بىرىكمىلەر ئەمەلىيەتتە بىز ئىلگىرى ئېلان قىلغاندىكىدىنمۇ مۇرەككەپ ئىكەن
(trg)="8"> Bu oydan kelayotgan organik birikmalar biz avval aytib o 'tganimizdan ham ko 'ra ancha murrakabroq ekanligini topdik .
(src)="9"> ئۇلار ئامىنو كىسلاتاسى ئەمەسكەن بىز ھازىر يەنە پروپان ۋە بېنزول گىدروسىيانىد ۋە فورمالىن دېگەندەك بىرىكمىلەرنى بايقىدۇق
(trg)="9"> Ular aminokislota bo 'lmasada , biz propan va benzol , sianid vodorod va formaldegid kabi narsalarni topyapmiz .
(src)="10"> شۇنداقلا ، بۇ مىكرو مۇز كىرىستاللىرى قارىماققا دۇنيانىڭ ھەر قايسى جايلىرىدىن ئىزدىلىۋاتقان مۇزلىغان تۇز سۈيى تامچىلىرىغا بەكلا ئوخشايدۇ بۇ بايقاشنىڭ كۆرسىتىدىغىنى بۇ شارقىراتمىلارنىڭ ، سۇيۇق سۇ بۇلاقلىرىدىن ئېتىلىپ چىققىنىلا بولماستىن بەلكى ، بۇ سۇيۇق ھالەتتىكى سۇنىڭ يەنە تاغ جىنىسلىرى بىلەنمۇ ئالاقىسى بارلىقى
(trg)="10.1"> Bu yerdagi kichkinagina suvli muz kristallari esa butun dunyoga huddi tuzli suvning muzlagan tomchilari kabi ko 'rinadi .
(trg)="10.2"> Bu kashfiyot shuni anglatadiki , suyuqliklar nafaqat suyuq suv joylashgan bo 'shliqlardan chiqadi , balki o 'sha suyuq suv qoya , tosh bilan ham birga munosabatda bo 'ladi .
(src)="11"> شۇنداقلا ، بۇ خىل ئەھۋال يەنە ھاياتلىقنى كاپالەتكە ئىگە قىلىدىغان خىمىيىلىك ئېنېرگىيە ۋە خىمىيىلىك بىرىكمىلەرنى تەمىنلەيدىغان جەرياندۇر
(trg)="11"> Bu kimyoviy energiyani va hayot uchun zarur bo 'lgan kimyoviy birikmalarni ta 'minlay oladigan holatdir .
(src)="12"> شۇنىڭ بىلەن ، بۇ نەتىجىلەر بىزنى بەكلا ئىلھاملاندۇردى
(trg)="12"> Bu natijalardan juda ham hursandmiz .
(src)="13"> بىز ھازىر ئىككى يىل بۇرۇنقىغا قارىغاندا تېخىمۇ ئىشەنچكە تولدۇق بەلكىم بىز راستتىنلا بۇ ھەمراھ يۇلتۇزنىڭ جەنۇبىي قۇتۇبىنىڭ ئاستىدا ھاياتلىق ئورگانىك تېنى ياشاشقا ماس كېلىدىغان مۇھىت ياكى رايوننى تاپالىشىمىز مۇمكىن
(trg)="13"> Bu oyda , janubiy qutbning tagida , tirik organizmlarning yashashi uchun qulay muhit borligiga ikki yil avvalgidagidan ko 'ra hozir ishonchimiz ancha komilroq .
(src)="14"> ئەلۋەتتە ، ئۇ يەردە راستتىنلا ھاياتلىق ئورگانىك ماددىسى بار-يوقلۇقى بۇ باشقا بىر مەسىلە
(trg)="14"> U yerda tirik organizmlarning mavjud yoki mavjud emasligi , albatta , butunlay boshqa masala .
(src)="15"> بۇ مەسىلىنىڭ جاۋابىنى پەقەت كەلگۈسىدە بىز قويۇپ بەرگەن تەكشۈرگۈچ « ياۋروپا » نى قايتا تەكشۈرگەندىلا جاۋابى چىقىدۇ بۇ تەكشۈرگۈچلەر بۇ مەسلىنى تەتقىق قىلىدىغان ئۈسكۈنىلەرنى ئېلىپ چىقىدۇ
(trg)="15"> Bu masala uchun , umid qilamizki , yaqin kelajakda , yana Enseladaga fazo kemalari ayni shu masalani o 'rganish uchun mos asboblar bilan jihozlanib boradi .
(src)="16"> : شۇنىڭ بىلەن بىرگە ، مەن سىلەرنى شۇنداق بىر كۈننى خىيال قىلىپ بېقىشقا دەۋەت قىلىمەن ، يەنى ، بىز بىرلىكتە ساتۇرن يۇلتۇز سىستېمىسىنى ساياھەت قىلىپ ياۋروپا » دىكى پىلانېتىلار ئارا بۇلاق باغچىسىنى ساياھەت قىلىۋاتقىنىمىزنى خىيال قىلىپ باقايلى » چۈنكى بىز ھامان بىر كۈنى بۇنى رېئاللىققا ئايلاندۇرىمىز
(trg)="16"> Ayni paytda esa , biz Saturn sistemasiga sayohat qila oladigan va va Enselada sayyoralar aro geyzer hiyoboniga tashrif buyur oladigan kunni tasavvur qilib ko 'ring-a !
(src)="17"> .رەھمەت
(trg)="17"> Rahmat .
(src)="18"> ( ئالقىش ساداسى )
(trg)="18"> ( Qarsaklar )
# ug/ted2020-70.xml.gz
# uz/ted2020-70.xml.gz
(src)="1"> بۇ ئەسلى مەن ئوتتۇرا مەكتەپ ئوقۇغۇچىلىرىغا ئىككى سائەت سۆزلەيدىغان نۇتۇق ، بۇنى ئۈچ مىنۇتقا قىسقارتتىم . بۇ ئىش تەدكە ماڭغان بىر كۈنى ئايروپىلاندا باشلاندى ،
(trg)="1.1"> Haqiqtdan ham , men bu ikki soatli nutqni yuqori sinf maktab o 'quvchilariga gapirganman , endi esa uni qisqartirib , 3 daqiqali nutq qildim .
(trg)="1.2"> Buning hammasi 7 yil oldin , TED ga ketayotganimda , samoletda ,
(src)="2"> يەتتە يىلنىڭ ئالدىدا . يېنىمدىكى ئورۇندا ئولتۇرغان
(trg)="2.1"> bir kunda boshlandi .
(trg)="2.2"> Mening yonimda
(src)="3"> ئوتتۇرا مەكتەپ ئوقۇغۇچىسى , بىر ئۆسمۈر بولۇپ ، ئۇھەقىقەتەن بىر نامرات ئائىلىدىن كېلىپ چىققان ئىكەن .
(trg)="3"> yuqori sinf maktab o 'quvchisi o 'tirar edi va u juda kambag 'al oiladan edi .
(src)="4"> ئۇ ھاياتىدا ئۇتۇق قازىنىشنى خالايدىكەن ، ئۇ مەندىن بىر ئاددي كىچىك سۇئالنى سورىدى . ئۇ دېدىكى ، " نىمە غەلبىگە باشلايدۇ ؟ "
(trg)="4.1"> U hayotida biror yutuqqa erishmoqni xohlardi va mendan bitta soddagina savol so 'radi .
(trg)="4.2"> " Muvaffaqiyatga etaklovchi nima ? "
(src)="5"> مەن ھەقىقەتەن ئوڭايسىزھېس قىلغان ئىدىم ،
(trg)="5.1"> deb so 'radi u .
(trg)="5.2"> Men unga yahshi javob bera olmaganim sababli ,
(src)="6"> چۈنكى مەن ئۇنىڭغا بىر ياخشى جاۋاپ بېرەلمىگەن ئىدىم .
(trg)="6"> o 'zimni juda yomon his qildim .
(src)="7"> شۇڭا ئايروپىلاندىن چۈشۈپلا تەدكە كەلدىم .
(trg)="7"> Hullas , men samoletdan tushib , TED ga keldim .
(src)="8"> ئويلىدىم ، توۋا ، مەن شۇ دەمدە غەلىبە قازانغان كىشىلەر بار ئۆينىڭ ئوتتۇرىدا !
(trg)="8"> Men o 'yladim , ahir men muvaffaqiyatli insonlarga to 'la bo 'lgan xonaning o 'rtasidamanku !
(src)="9"> ئۇنداقتا ئۇلارنىڭ غەلىبە قازىنىشىغا نېمىنىڭ ياردەم قىلغانلىقىنى سوراپ ، نىمە ئۈچۈن بالىلارغا يەتكۈزۈپ بەرمەيمەن ؟
(trg)="9"> Nimaga men ulardan muvaffqiyatga erishishlari uchun nima yordam berganligini so 'ramasligim va Va nima uchun bu fikrlarni yosh bolalarga yetkazmasligim kerak ?
(src)="10"> مانا ئەمدى ، 7 يىلدا 500 زىيارەتتىن كېيىن ، مەن سىلەرگە نېمىنىڭ ھەقىقەتەن غەلبىگە ئېلىپ بارىدىغانلىقىنى . ۋە تەدچىلەرگە نېمنىڭ ھەيدەكچى ئىكەنلىكىنى دەپ بەرمەكچىمەن
(trg)="10"> Mana endi , yetti yilu 500 intervyulardan keyin , men sizlarga muvaffaqiyatga nima sabab bo 'lishini va TED jamiyatining faollarini harakatga keltiradigan sabablarni aytib bermoqchiman .
(src)="11"> بىرىنچى نەرسە بولسا قىزغىنلىق .
(trg)="11"> Birinchi narsa - chanqoqlik .
(src)="12"> فىرىمىن توماس دەيدۇكى : « مېنى قوزغىتىدىغىنى قىزغىنلىقىم . »
(trg)="12"> Freeman Thomas aytgan : " Meni chanqoqligim boshqaradi . "
(src)="13"> تەدچىلەر مېھىر-مۇھەببەت ئۈچۈن بىر ئىش قىلىدۇ : ئۇلار پۇل ئۈچۈن قىلمايدۇ .
(trg)="13"> TED faollari biror ishni muhabbat uchun bajaradi , pul uchun bajarmaydi .
(src)="14"> كەرۇل كولىتتا دەيدۇكى : « مەن ئۆزۈم قىلىدىغان ئىشنى باشقا بىرسىگە پۇل بېرىپ قىلدۇرۇشقا رازى . »
(trg)="14"> Carol Coletta aytgan : " Man o 'zim bajaradigan ishni boshqalar bajarishi uchun ularga pul to 'lashga ham tayyorman . "