# tk/ted2020-23973.xml.gz
# tr/ted2020-23973.xml.gz


(src)="1"> Bugün , adamlaryñ ÿarysyndan köpüsi şäher sebitlerinde ÿaşaÿar .
(trg)="1"> Bugün , dünya nüfusunun yarısından çoğu kentsel alanda yaşıyor .

(src)="2"> şu asyryñ ortalarynda , bu 70 % köpeler .
(trg)="2"> Yüzyılın ortalarında , bu rakam yüzde 70 'e ulaşacak .

(src)="3"> Ÿöne 100 ÿyl mundan öñem , bary-ÿogy 10-dan 2-si şäherde ÿaşaÿardy ondan öñ bolsa , ondanam azdy .
(trg)="3"> Ama 100 yıl gibi yakın bir zaman önce , on insandan sadece ikisi şehirde yaşıyordu ve ondan önce , sayı daha da azdı .

(src)="4"> Nädip bu derejedäki urbanizasiÿa ÿetipdiris ? we gelejegimiz üçin bu näme añlatÿar ?
(trg)="4"> Bu denli yüksek ölçüde kentleşmeye nasıl ulaştık ve geleceğimiz için ne anlama geliyor ?

(src)="5"> Adamçylygyñ ilkinji döwürlerinde , adamlar awçy-toplaÿjylardy , iÿmit gözleginde göçüp-gonup ÿörüpdirler .
(trg)="5"> İnsanlık tarihinin ilk zamanlarında , insanlar avcı ve toplayıcıydı , çoğu zaman yiyecek arayışında , bir yerden diğerine gidiyordu .

(src)="6"> Emma 10 müñ ÿyl mundan öñ ata-babalar haÿwanlary öÿdekileşdirmegiñ we ekerançylygyñ usullaryny öwrenip başlapdyrlar
(trg)="6"> Ama yaklaşık 10.000 yıl önce , atalarımız seçici yetiştirme ve ilk tarımsal tekniklerin sırlarını öğrenmeye başladılar .

(src)="7"> Taryhda ilkinji gezek , adamlar iÿmiti gözläp tapman , ösdürip başladylar , bu bolsa öz gezeginde ÿarym-oturumly obalaryñ döremegine getirdi
(trg)="7"> Tarihte ilk kez , insanlar yiyeceği aramak yerine yetiştiriyordu ve bu da tarihteki ilk yarı-kalıcı köylerin gelişmesine yol açtı .

(src)="8"> " Näme üçin diñe ÿarym-otyrymly ? ” diÿip sorarsyñyz .
(trg)="8"> " Neden sadece yarı-kalıcı ? " diye sorabilirsiniz .

(src)="9"> Ilki başda , obalar topragyñ guraklaşmagy sebäpli her birnäçe ÿyldan göçmelidiler
(trg)="9"> İlk başta , toprak kuraklaştıkça , köylerin hala her birkaç yılda bir başka yere taşınması gerekiyordu .

(src)="10"> Diñe suwarma we toprak sürme ÿaly usullaryñ özgermegi bilen , takmynan 5 müñ ÿyl mundan öñ , durnukly we uzak möhletleÿin iÿmit üpçünçiligi sebäpli , doly oturumlulyk mümkin boldy .
(trg)="10"> Yaklaşık 5.000 yıl önce , sulama ve toprağın işlenmesi gibi tekniklerin ortaya çıkması sonucu insanlar , düzenli ve uzun vadeli yiyecek arzına güvenebildiler , bu da kalıcı yerleşimi olası kıldı .

(src)="11"> Täze usullaryñ iÿmiti artdyryp başlamagy sebäpli , herkimiñ ekerançylyk etmek zerurlygy aÿyryldy .
(trg)="11"> Ve bu tekniklerin ürettiği yiyecek fazlalığı ile , artık herkesin tarımcılık yapmasına gerek yoktu .

(src)="12"> Bu bolsa , ÿöriteleşdirilen söwdanyñ ösmegine yz-ÿanam , şäherleriñ gelip çykmagyna getirdi .
(trg)="12"> Bu ise diğer uzmanlık isteyen işler ve , bir uzantısı olarak , şehirlerin gelişmesine olanak sağladı .

(src)="13"> Indi , şäherlerde iÿmitiñ agdyklyk etmegi bilen , şeÿlede gurallaryñ , esbaplaryñ , we başgada harytlaryñ köpelmegi bilen , has uzak aralykdan söwda we ara-gatnaşyga mümkinçilik döredi .
(trg)="13"> Artık şehirlerin ihtiyaç fazlası yiyecek , alet , zanaat ve başka mallar üretmesi ile , daha uzun mesafeler üzerinden ticaret ve etkileşim kurma olasılığı oluşmuştu .

(src)="14.1"> Söwda ösdügiçe , ony añsatlaşdyryjy tehnologiÿalar hem köpeldi .
(src)="14.2"> Ÿagny arabalar , gämiler , ÿollar we portlar .
(trg)="14"> Ve ticaret büyüdükçe , onu kolaylaştıran teknolojiler de büyüdü , arabalar , gemiler , yollar ve limanlar gibi .

(src)="15.1"> Elbetde , bu zatlary dolandyrmak üçin hasda köp iş güjüni talap etdi .
(src)="15.2"> Bu sebäpli hem obalardan , mümkinçilik we iş ÿer köpelmegi bilen , hasda köp adam şäherlere çekildi .
(trg)="15"> Tabi ki , bu şeyleri inşa etmek ve sürdürmek için daha fazla işgücüne gerek duyuldu , bu nedenle daha fazla insan daha fazla iş ve fırsatlar ortaya çıktıkça kırsal bölgelerden şehirlere göç etti .

(src)="16"> Siz häzirki şäherler dyknyşyk görseñiz , ( asyrdan öñ ) 2 müñinji ÿyllarda käbir şäherleriñ ilat dyknyşyklygy , Şanhaÿ ÿa Kalkuttañkydan iki essesidigi , geñ galdyrar .
(trg)="16"> Modern şehirlerin kalabalık olduğunu düşünüyorsanız , şunu öğrenmek sizi şaşırtabilir , M.Ö. 2000 yılında bazı şehirlerin nüfusu Şangay veya Kalküta 'nın nüfusundan iki kat daha fazlaydı .

(src)="17.1"> Bunuñ sebäpleriniñ biri hem , transportyñ el-ÿeterli bolmazlygy , Şonuñ üçin hemme zat , pyÿada ÿeterlik aralykda bolmalydy .
(src)="17.2"> Şol sanda barja arassa suw çeşmeleride .
(trg)="17"> Bunun bir nedeni ulaşımın yaygın olmaması idi , yani o zaman varolan birkaç temiz su kaynağı dahil , herşey yürüme mesafesinde olmalıydı .

(src)="18"> Üste-üstine şäheriñ gury ÿer meÿdany çozuşlardan goranmak üçin diwarlar bilen çäklendirilendi .
(trg)="18"> Ve şehrin yüzölçümü saldırılara karşı korunmak amacıyla ihtiyaç duyulan duvarlarla kısıtlandı .

(src)="19.1"> Rim Imperiÿasy , infrastruktura dikeltmegi bilen , bu kynçylyklary ÿeñip bildiler .
(src)="19.2"> Emma bundan daşary , bize tanyş şäherler , Senagat Öwrülşigine çenli baş almandylar .
(src)="19.3"> Täze tehnologiÿalaryñ köpçülikleÿin öndürülmegi , şäherleriñ giñelmegine we hasda birikdirilmegine getirip , polisiÿa , ÿangyn we sanitariÿa gulluklary , köçeleri we soñurrak elektrik tok paÿlaÿjy ulgamlaryny döredilmegini mümkin etdi .
(trg)="19"> Roma İmparatorluğu , bu sınırlamaların üstesinden gelecek altyapıyı geliştirebildi , ama bunun dışında , bildiğimiz şekliyle modern şehirler gerçekten de mevcut değildi , ta ki Sanayi Devrimi 'ne kadar , yeni teknolojiler kitlesel ölçekte kullanılınca , şehirlerin büyümesini ve daha fazla entegre olmasını sağladı , polis , yangın ve temizlik departmanları kuruldu ve yol ağları ve sonra elektrik dağıtımı yapıldı .

(src)="20"> Indi , şäherleriñ gelejegi nähili ?
(trg)="20"> Peki , şehirlerin geleceği nedir ?

(src)="21"> Häzir dünÿäniñ ilaty , 7 milÿarddan gowyrak , we 10 milÿarda ÿetmegi çaklanylÿar .
(trg)="21"> Küresel nüfus günümüzde 7 milyardan fazla ve 10 milyara ulaşması tahmin ediliyor .

(src)="22"> Bu ösüşiñ köpüsi dünÿäniñ iñ garyp ÿurtalarynyñ şäher zolaklarynda bolar .
(trg)="22"> Bu büyümenin çoğu dünyanın en fakir ülkelerindeki kentsel alandarda gerçekleşecek .

(src)="23"> Bu ösüşleri garşylamak üçin , şäherler nähili özgermeli bolarka ?
(trg)="23"> Bu büyümeyi kaldırabilmesi için şehirlerin nasıl değişmesi gerekiyor ?

(src)="24"> Ilki bilen , dünÿe adamlara ÿeterlik iÿmit , arassaçylyk , we bilim bilen , üpjün etmegi başarmaly .
(trg)="24"> İlk olarak , dünyanın tüm insanlara yeterli yiyecek , temizlik ve eğitim sunmak için yollar araması gerekecek .

(src)="25"> Ikinjisi , ösüş , harytlary we hyzmatlary üpjün etÿän , topraga zeper ÿetirmez ÿaly bolup geçmeli .
(trg)="25"> İkincisi , büyümenin , insan nüfusunu destekleyen mal ve hizmetleri bizlere sağlayan toprağa zarar vermeyecek şekilde gerçekleşmesi gerekiyor .

(src)="26"> Belki iÿmit öndürüjiligi , dik ekerançylyga , we belent binalara , üçekdäki melleklere we şäherleriñ boş ÿerlerine geçiriler , elektrik togy bolsa gitdigiçe bir näçe , täzelenip biliji çeşmelerden alynar .
(trg)="26"> Yiyecek üretimi , dikey çiftliklere , gökdelenlere , çatı bahçelerine ve şehir merkezlerindeki boş alanlara kayabilir , elektrik ise giderek daha fazla çeşitli yenilenebilir enerji kaynaklarından gelecek .

(src)="27"> Ÿeke maşgala öÿlere derek , köp öÿler dikligine gurular .
(trg)="27"> Tek aile evleri yerine , daha fazla konut dikey olarak inşa edilecek .

(src)="28"> Şeÿlede , adamlaryñ gündeki ihtiÿaçlaryny , hemmesini öz içinde saklaÿan binalar , we kiçiräk , öz-özüni dolandyryjy , ÿerli we durnukly öndürüjilige üns berÿän şäherler .
(trg)="28"> İnsanların günlük hayattaki her türlü ihtiyacını barındıran binaların yanı sıra , yerel ve sürdürülebilir üretime odaklanan daha küçük , kendi kendine yeten şehirleri görebiliriz .

(src)="29"> Şäherleriñ gelejegi her dürli , ynjyk we döredijilik ukyply , öñkiler ÿaly bir senagatyñ esasynda gurulman , oña derek gitdigiçe birikdirilen we global dünÿäñ aÿlasynda gurular .
(trg)="29"> Şehirlerin geleceği çeşitli , değişken ve yaratıcıdır , artık tek bir sanayinin üzerine kurulu değil , onun yerine giderek daha fazla iletişim kuran ve küresel bir dünyayı yansıtır .

# tk/ted2020-865.xml.gz
# tr/ted2020-865.xml.gz


(src)="1"> Men bärde 4 ýyl mundan ozal bolupdym we şol wagtlar
(trg)="1"> Bundan dört yıl önce buradaydım , ve hatırlıyorum da o zaman , konuşmalar internete konulmuyordu .

(src)="2.1"> bu gürrüňler internede goýulmaýardy .
(src)="2.2"> Meň pikirimçe TED-lilere bir gutyň içinde berilýärdi bir DVD gutysynda .
(src)="2.3"> Bu gutyny tekjelere goýýardylar , häzir hem şol ýerinde durýandyr .
(trg)="2.1"> Sanırım TED 'lilere bir kutu içinde veriliyorlardı , bir DVD seti kutusu .
(trg)="2.2"> Bu kutuyu alıp rafa kaldırıyordunuz , herhalde hala orada duruyordur .

(src)="3"> ( Gülüşmeler ) Hatda Kris maňa jaň edende gürrüňümden 1 hepde soňrady maňa şeýle diýdi " Gürrüňleri internede goýýarys .
(trg)="3"> ( Gülüşmeler ) Hatta Chris beni aradığında konuşmamdan bir hafta sonraydı bana şöyle söyledi " Konuşmaları internete koyacağiz .

(src)="4.1"> Seniňkileri hem goýup bilerismi ? "
(src)="4.2"> Menem " elbette " diýdim .
(trg)="4.1"> Seninkini de koyabilir miyiz ? "
(trg)="4.2"> Ben de " tabi " dedim .

(src)="5.1"> We 4 ýyl soňra aýdyşym ýaly , gürrüňe tomaşa eden adam sany 4 ...
(src)="5.2"> Neme , aslynda 4 miliýon gezek ýüklenipdir bu wideo .
(trg)="5.1"> Ve dört yıl sonra , dediğim gibi , konuşmayı gören insan sayısı dört ....
(trg)="5.2"> Şey , aslında dört milyon kere indirilmiş bu video .

(src)="6"> Ýagny bu sany 20-ä köpeltsek ýa-da şoňa ýakyn sana takmynan wideoýa tomaşa eden adam sany taparys .
(trg)="6"> Yani sanırım bu sayıyı 20 ile falan çarparsak aşağı yukarı videoyu gören insan sayısını buluruz .

(src)="7"> Diýmek Krisiň aýdyşy ýaly , adamlar meni wideoda görmäge teşne ekenler .
(trg)="7"> Demek Chris 'in dediği gibi , insanlar beni

(src)="8"> ( Gülüşmeler ) ( El çarpyşmalar ) ... sizem şeýle duýaňzokmy ?
(trg)="8.1"> videoda görmeye hasretmişler .
(trg)="8.2"> ( Kahkahalar ) ( Alkış ) ... siz de böyle hissetmiyor musunuz ?

(src)="9"> ( Gülüşmeler ) Ýagny , bütin bu tertip meniň size ýene bir gürrüň etmegim üçin taýýarlanan bir oýun .
(trg)="9"> ( Kahkahalar ) Yani , bütün bu düzen benim size bir konuşma daha yapmam için ayarlanmış bir oyun .

(src)="10.1"> Ynha baş üstüne .
(src)="10.2"> ( Gülüşmeler ) 4 ýyl öň Al Gor TED konferensiýasynda çykyş edipdi. we klimat krizisinden söz edipdi .
(trg)="10.1"> İşte buyrun .
(trg)="10.2"> ( Kahkahalar ) Dört yıl önce Al Gore TED konferansında konuşmuştu ve iklim krizinden bahsetmişti .

(src)="11"> Soňky gürrüňümiň soňunda onuň sözlerine deginipdim .
(trg)="11"> Son konuşmamın sonunda onun sözlerine değinmiştim .

(src)="12"> Galan ýerimden dowam edeýin näme etsemem şol wagt diňe 18 minudym bardy .
(trg)="12"> Bıraktığım yerden devam edeyim ne yapayım o zaman sadece 18 dakikam vardı .

(src)="13.1"> Nirede galypdyk ...
(src)="13.2"> ( Gülüşmeler ) Mamlady
(trg)="13.1"> Nerede kalmıştık ...
(trg)="13.2"> ( Kahkahalar ) Haklıydı .

(src)="14.1"> Möhüm bir krizisiň bardygy gün ýüzündedi .
(src)="14.2"> Muňa ynanmaýanlara biraz köpüräk köçä çykmaklaryny maslahat berýärin .
(trg)="14.1"> Ciddi bir iklim krizinin olduğu gün gibi ortada .
(trg)="14.2"> Buna inanmayanların biraz daha sık sokağa çıkmalarını öneririm .

(src)="15"> ( Gülüşmeler ) Ýöne men ýene bir klimat krizisiniň bardygyna ynanýaryn birinjisi ýaly ýowuz , we çykyş sebäbi deň we bu krizisede deň gyssaglykda çemeleşmelidiris .
(trg)="15"> ( Kahkahalar ) Ama bence bir iklim krizi daha var birincisi kadar ağır , ve çıkış noktası aynı ve bu krize de aynı aciliyetle yaklaşmalıyız .

(src)="16"> Diýmek isleýänim -- bu ýagdaýda " Seret , başymyzda bir krizis bar
(trg)="16"> Demek istediğim -- bu arada " Bak , zaten başımda bir kriz var

(src)="17"> ikinji birine ätiýajym ýok " diýip bilersiňiz .
(trg)="17"> ikinci bir tanesine ihtiyacım yok " diyebilirsiniz .

(src)="18"> Ýöne bu krizis , tebigy sebäplerden däl ynanjyma görä ynsan çeşmeli bir krizis .
(trg)="18"> Ama bu kriz , doğal nedenlerden değil inancıma göre insan kaynaklı bir kriz .

(src)="19"> Meniň pikirimçe , esasynda , soňky günlerde köp çykyş edijiniň aýdyşy ýaly ukyplarymyzy örän netijesiz
(trg)="19"> Bence , temel olarak , son günlerde çoğu konuşmacının da dediği gibi yeteneklerimizi çok verimsiz kullanıyoruz .

(src)="20.1"> ulanýarys .
(src)="20.2"> Birnäçe adam durmuşyny ukyplarynyň nämedigini bilmän geçirýär , ýada bir ukybynyň bardygyndan hem habarsyz .
(trg)="20"> Bir çok insan hayatını yeteneklerinin ne olduğunun farkında olmadan geçiriyor , veya bir yeteneğin varlığından bile habersiz .

(src)="21"> Birnäçe adam bilen tanyşýan özleriniň gowy edýän hiç işleriniň ýokdygyny çaklaýarlar .
(trg)="21"> Bir sürü insanla tanışıyorum sanıyorlar ki iyi yaptıkları hiç bir şey yok .

(src)="22"> Men dünýäni 2 topara bölýärin .
(trg)="22"> Ben dünyayı iki gruba bölüyorum .

(src)="23"> Žeremi Bentam , beýik peýdaçy filozof bir gezek şeýle bir jedel başladypdy .
(trg)="23"> Jeremy Bentham , büyük faydacı ( utilitaryan ) filozof bir defasında bir tartışma başlatmıştı .

(src)="24"> Şeýle diýipdi , " Dünýäde 2 görnüş ynsan bar , dünýädäki ynsanlary ikä bölýänler we bölmeýänler . "
(trg)="24"> Dedi ki , " Dünyada iki çeşit insan var , dünyadaki insanları ikiye bölenler ve bölmeyenler . "

(src)="25"> ( Gülüşmeler ) Men bölýänlerden .
(trg)="25"> ( Kahkahalar ) Ben bölenlerdenim .

(src)="26"> ( Gülüşmeler ) Bir topar adam bilen tanyşýan edýän işlerini söýenoklar .
(trg)="26"> ( Kahkahalar ) Bir sürü insanla tanışıyorum yaptıkları işi sevmiyorlar .

(src)="27"> Durmuşlaryny ýaşmaly
(trg)="27"> Hayatlarını yuvarlanıp giderek öylesine geçiriyorlar .

(src)="28.1"> diýip ýaşaýarlar .
(src)="28.2"> Edýän işlerinden lezzet almaýarlar .
(trg)="28"> Yaptıkları işten zevk duymuyorlar .

(src)="29"> Lezzet almak ýerine , ol işe sabyr edýärler we hepde soňuna garaşýarlar .
(trg)="29"> Zevk almak yerine , o işe tahammül ediyorlar ve haftasonunu bekliyorlar .

(src)="30"> Emma başga adamlar bilen hem tanyşýaryn edýän işlerini söýýärler we başga iş etmegi pikirem edenoklar .
(trg)="30"> Ama başka insanlarla da tanışıyorum yaptıkları işi seviyorlar ve başka bir iş yapmayı düşünemiyorlar bile .

(src)="31"> Olara " Indi bu işi etme " diýseňiz , " Sen näme diýýäniňi bilýäňmi ? "
(trg)="31.1"> Onlara " Artık bu işi yapma " deseniz , " Sen ne dediğinin farkında mısın ? " diye sorarlar .
(trg)="31.2"> Çünkü yaptıkları iş değildir bahsettiğiniz , onların benliğidir .

(src)="33"> " Emma bu men . "
(trg)="32"> " Ama bu benim . "

(src)="34.1"> diýerler .
(src)="34.2"> " Iň köp özüm ýaly duýmagymy üpjin edýän işden aýrylmak samsyklyk bolar . "
(trg)="33.1"> derler .
(trg)="33.2"> " En çok kendim gibi hissetmemi sağlayan işten vazgeçmem aptallık olur . "

(src)="35"> Gynansakda bu ýagdaý ýeterlik adam üçin degişli däl .
(trg)="34"> Malesef bu durum yeterince insan için geçerli değil .

(src)="36"> Aslyna seredeňde , meniň pikrimçe düýp göter tersi
(trg)="35"> Aslına bakarsanız , bence tam tersine çok az insan için geçerli .

(src)="37.1"> gaty az adama degişli .
(src)="37.2"> Meniň pikrimçe munyň birnäçe
(trg)="36"> Bence bunun bir çok açıklaması olabilir .

(src)="38.1"> düşündürilişi bolup biler .
(src)="38.2"> Bulardan iň ýokarda bolany okuw , sebäbi okuw adamlary tebigy ukyplaryndan uzaklaşdyryp biler .
(trg)="37"> Bunlardan en üst sırada olanı eğitim , çünkü eğitim insanları doğal yeteneklerinden uzaklaştırabilir .

(src)="39"> Ynsan ukyplary , tebigy çeşmeler ýalydyr köplenç has çuňluklarda gömülgidir .
(trg)="38"> Insan yetenekleri , doğanın kaynakları gibidir genellikle çok derinlerde gömülüdürler .

(src)="40.1"> Gowy edip gözlemek gerek .
(src)="40.2"> Töwerekde , üst ýüzünde durmazlar .
(trg)="39.1"> Iyice aramak gerekir .
(trg)="39.2"> Ortalıkta , yüzeyde durmazlar .

(src)="41"> Ýüze çykyp biljekleri ýagdaýyň taýýarlanmasy gerekli .
(trg)="40"> Ortaya çıkabilecekleri ortamın hazırlanması gerekir .

(src)="42.1"> Çak edip biljegiňiz ýaly munuň ýoly okuwdan geçmelidir .
(src)="42.2"> Ýöne köplenç geçmez .
(trg)="41.1"> Tahmin edebileceğiniz gibi bunun yolu eğitimden geçmelidir .
(trg)="41.2"> Ama sıklıkla geçmez .

(src)="43.1"> Dünýädaki ähli okuw sistemalary şuwagt reforma içinde .
(src)="43.2"> Ýöne bu ýeterli däl .
(trg)="42.1"> Dünyadaki tüm eğitim sistemleri şu anda reform içindeler .
(trg)="42.2"> Ama bu yeterli değil .

(src)="44"> Reforma indi ýeterlik çözgüt däl sebäbi reforma diýmek döwük bir nusgany bejermek diýmekdir .
(trg)="43"> Reform artık yeterli bir çözüm değil çünkü reform demek bozuk bir modeli tamir etmek demektir .

(src)="45"> Gerekli bolan -- dogry bu gep soňky wagtlarda köp ulanylýan boldy özä -- okuwyň ewolusiýa geçirmegi diýmek däldir , gerekli bolan okuwyň rewolusiýasydyr .
(trg)="44"> Ihtiyacımız olan -- gerçi bu laf son zamanlarda çok sık kullanılır oldu ama -- eğitiminin evrim geçirmesi değildir , ihtiyacımız olan bir eğitim devrimidir .

(src)="46"> Indi okuw öz halyndan başga bir hala geçmelidir .
(trg)="45"> Artık eğitim olduğu şeyden başka bir şeye dönüşmelidir .

(src)="47"> ( El çarpyşmalar ) Iň uly kynçylyklaryň biri okuwyň esasynda
(trg)="46"> ( Alkış ) En büyük zorluklardan biri eğitimin temelinden

(src)="48.1"> täzeçileşdirmekdir .
(src)="48.2"> Täzelik kyndyr sebäbi adamlar öwrenişmekde kynçylyk çekjekler täze bir zatlar etmeli bolarlar .
(trg)="47.1"> yenileştirmektir .
(trg)="47.2"> Yenilik zordur çünkü insanların alışmakta zorlanacakları yeni bir şeyler yapmalarını gerektirir. doğru varsaydığımız şeyleri sorgulamayı gerektirir ,

(src)="49"> Dogry diýýan zatlarymyzy derňemegimizi gerekli , ap-aýdyňdygyny pikir etýän zatlarymyzy täzeden gözden geçirmelidiris .
(trg)="48"> apaçık ortada olduğunu düşündüğümüz şeyleri yeniden gözden geçirmemizi gerektirir .

(src)="50"> Reforma ýa-da üýtgetmek bilen baglanşykly iň uly mesele umumy duýgynyň şertsiz kabul edilmegidir .
(trg)="49"> Reform ya da değişimle ilgili en büyük sorun sağduyunun koşulsuz kabulüdür .

(src)="51"> Adamlar bir zady kabul ederler sebäbi olar " Bu iş başga görnüşde edilmez çünki bu hemişe şeyle edildi " diýerler .
(trg)="50"> İnsanlar bir şeyi kabul ederler çünkü derler ki " Bu iş başka türlü yapılmaz çünkü bu hep böyle yapılmıştır . "

(src)="52"> Geçen bir gün Abraham Linkolnyň ajaýyp sözüne gabat geldim , bu ýerde ondan bir çykarma etsem göwnüňizden turar diýip pikir edýärin ,
(trg)="51"> Geçenlerde Abraham Lincoln 'un çok müthiş bir sözüne denk geldim , bu noktada ondan bir alıntının hoşunuza gideceğini düşündüm , haklıyım değil mi ?

(src)="53.1"> şeýle dälmi ?
(src)="53.2"> ( Gülüşmeler ) Muny 1862-iň Dekabrynda kongresiň ikinji ýyllyk ýygnagynda aýdypdyr .
(trg)="52"> ( Gülüşmeler ) Bunu 1862 Aralık 'ta kongrenin ikinci yıllık toplantısında söylemiş .

(src)="54"> Ýöne şuny boýnuma alýan , ol wagtlar nämeler bolup geçýändigi barada
(trg)="53"> Yalnız itiraf etmeliyim o sırada neler olup bittiği konusunda hiç bir fikrim yok

(src)="55"> hiç pikrim ýok. çünki biz Angiliýada Amerikanyň taryhyny okatmaýarys .
(trg)="54"> biz Ingiltere 'de Amerika tarihi okutmuyoruz çünkü .

(src)="56"> ( Gülüşmeler ) Ýörite gizleýäris , syýasatymyz şeýle .
(trg)="55"> ( Gülüşmeler ) Özellikle saklıyoruz , politikamız böyle .

(src)="57"> ( Gülüşmeler ) Borla , 1862-de dogurdanam örän möhüm zatlar bolýardy aramyzdaky Amerikalylar bilerler .
(trg)="56"> ( Gülüşmeler ) Neyse , 1862 'de mutlaka ki çok önemli şeyler oluyordu aramızdaki Amerikalılar bilirler .

(src)="58"> Şeýle diýipdir : " Asuda geçmişiň doguşlary tupanly bugün üçin ýetersizdir .
(trg)="57"> Şöyle söylemiş : " Sakin geçmişin dogmaları fırtınalı bugün için yetersizdir . "

(src)="59"> Bir ýagdaý şertler kynlaşdykça aşylmagy kyn ýagdaýa gelip biler , onda biz bu kynçylyklaryň üstine çykyp bu ýagdaýy aşmalydyrys .
(trg)="58"> Bir durum şartlar zorlaştıkça aşılması zor hale gelebilir , o zaman biz de zorlukların üzerine tırmanarak o durumu aşmalıyız .

(src)="60"> Men bu garaýyşa haýran galdym .
(trg)="59.1"> Ben bu yaklaşıma bayıldım .
(trg)="59.2"> Bir durumun üstesinden , zorluklardan kaçarak değil onları kullanarak gelmek .

(src)="62"> " Biziň dawamyz täze , diýmek täze düşünjelerimiz bolmaly we hereketlerimizde täze bolmaly .
(trg)="60"> " Bizim davamız yeni , demek ki yeni düşüncelerimiz olmalı ve eylemlerimiz de yeni olmalı .

(src)="63"> Özümizi azat etmelidiris diňe şonda soňra öz ýurdymyzy halas edip bileris . "
(trg)="61"> Kendimizi azat etmeliyiz ancak ondan sonra ülkemizi kurtarabiliriz . "

(src)="64"> " Azat etmek " bu söze haýran .
(trg)="62"> " Azat etmek " bu söze de bayıldim .

(src)="65"> Näme diýmekdigini bilýänizmi ?
(trg)="63"> Ne demek olduğunu biliyor musunuz ?

(src)="66"> Tussagy bolan pikirlerimiz bar diýmek hemişe bolandygyny we boljagyny kabul eden öz ugurly gidişiň bölegi hasaplaýan pikirlerimiz .
(trg)="64"> Tutsak olduğumuz fikirler var demek hep olduğunu ve hep olacağını varsaydığımiz doğal gidişatın parçası saydığımız .

(src)="67"> Pikirlerimiziň köpüsi içinde bolan asyrmyzyň şertlerine görä döremedik tersine geçen asyrlaryň meselelerini çözmek üçin ýüze çykandyrlar .
(trg)="65"> Fikirlerimizin çoğu içinde bulunduğumuz yüzyılın şartlarına göre oluşmamış tersine geçmiş yüzyılların sorunlarıyla başetmek için ortaya çıkmışlar .

(src)="68.1"> Emma zehinlerimiz häzirem bu düşünjelere gipnoz edilen .
(src)="68.2"> Bu düşünjelerden özümizi azat etmelidiris .
(trg)="66.1"> Ama zihinlerimiz hala bu fikirlerle hipnotize edilmiş halde .
(trg)="66.2"> Bu fikirlerden kendimizi azat etmemiz gerek .

(src)="69"> Muny etmegi aýtmak elbette etmekden has aňsat .
(trg)="67"> Bunu yapmaktan bahsetmek elbette yapmaktan daha kolay .

(src)="70"> Bu ýagdaýda nämani soragsyz kabul edýändigimizi bilmek örän kyndyr .
(trg)="68"> Bu arada neyi sorgusuz kabullendiğimizi bilmek çok zordur .

(src)="71"> Munuň sebäbide soraglamazlygymyzdyr .
(trg)="69"> Bunun nedeni de sorgulamamamızdır .

(src)="72"> Mysal bermek üçin size bir sorag soraýyn
(trg)="70"> Örnek vermek için size bir soru sorayım

(src)="73"> Bu zaldaky näçe kişi 25 ýaşynyň üstinde ?
(trg)="71"> Bu salondakilerden kaçınız 25 yaşının üstünde ?