# pl/ted2020-1.xml.gz
# pt/ted2020-1.xml.gz
(src)="1"> Bardzo dziękuję , Chris .
(trg)="1"> Muito obrigado , Chris .
(src)="2.1"> To prawdziwy zaszczyt mieć możliwość drugi raz stanąć w tym miejscu .
(src)="2.2"> Jestem niezwykle wdzięczny .
(trg)="2.1"> É realmente uma grande honra ter a oportunidade de pisar este palco pela segunda vez .
(trg)="2.2"> Estou muito agradecido .
(src)="3.1"> Jestem zachwycony tą konferencją .
(src)="3.2"> Chce Wam wszystkim podziękować za miłe komentarze dotyczące mojej wypowiedzi poprzedniego wieczoru .
(trg)="3"> Fiquei muito impressionado com esta conferência e quero agradecer a todos os imensos comentários simpáticos sobre o que eu tinha a dizer naquela noite .
(src)="4"> Mówię to szczerze , po części ponieważ -- ( Udawane łkanie ) -- jest mi to potrzebne .
(trg)="4"> Digo-o sinceramente , em parte , porque ... preciso mesmo disso .
(src)="5"> ( Śmiech ) Postawcie się na moim miejscu !
(trg)="5"> ( Risos ) Coloquem-se no meu lugar !
(src)="6"> Latałem wiceprezydenckim samolotem przez 8 lat .
(trg)="6"> ( Risos ) Voei na Força Aérea Dois durante oito anos .
(src)="7"> Teraz muszę zdejmować buty , żeby wejść na pokład samolotu .
(trg)="7"> ( Risos ) Agora tenho que tirar os sapatos ou as botas para entrar num avião !
(src)="8"> ( Śmiech i oklaski ) Opowiem Wam krótką historię , żeby wyjaśnic przez co przechodzę .
(trg)="8"> ( Risos ) ( Aplausos ) Vou contar-vos uma pequena história para ilustrar como tem sido a minha vida .
(src)="9"> Ta historia jest prawdziwa w każdym calu .
(trg)="9"> É uma história verdadeira , cada pedaço desta história .
(src)="10"> Wkrótce po tym jak Tipper i ja opuściliśmy -- ( Udawane łkanie ) -- Biały Dom -- ( Śmiech ) Jechaliśmy z domu w Nashville na naszą małą farmę 80 km na wschód od Nashville
(trg)="10.1"> Logo a seguir de a Tipper e eu deixarmos a Casa Branca ...
(trg)="10.2"> ( Risos ) ... íamos da nossa casa em Nashville para uma pequena quinta que temos a 80 quilómetros a leste de Nashville
(src)="11"> - prowadziliśmy sami .
(trg)="11"> — sem motorista ...
(src)="12"> Wiem , że to brzmi jak błahostka , ale -- ( Śmiech ) Spojrzałem we wsteczne lusterko i nagle doznałem szoku
(trg)="12.1"> ( Risos ) Eu sei que vos parece uma coisa sem importância , mas ...
(trg)="12.2"> ( Risos ) Olhei pelo retrovisor e , de repente , percebi .
(src)="13"> Za mną nie było eskorty .
(trg)="13"> Não havia um cortejo motorizado atrás de nós .
(src)="14"> Słyszeliście o bólu fantomowym ?
(trg)="14"> ( Risos ) Já ouviram falar da dor do membro amputado ?
(src)="15"> ( Śmiech ) Jechaliśmy wynajętym Fordem Taurusem .
(trg)="15"> ( Risos ) Estávamos num Ford Taurus alugado .
(src)="16"> Była pora obiadu i zaczęliśmy rozglądać się za miejscem gdzie można coś zjeść .
(trg)="16"> ( Risos ) Eram horas de jantar e começámos a procurar um lugar para comer .
(src)="17"> Byliśmy na autostradzie I-40 .
(trg)="17"> Estávamos na I-40 .
(src)="18"> Dotarliśmy do zjazdu nr 238 w Lebanon , w stanie Tennessee
(trg)="18"> Chegámos à saída 238 , Lebanon , Tennessee .
(src)="19"> Na zjezdzie trafiliśmy na jedną z restauracji Shoney
(trg)="19"> Saímos da I-40 e começámos a procurar ... encontrámos um restaurante Shoney 's .
(src)="20"> Sieć tanich rodzinnych restauracji - dla tych z Was , którzy nie wiedzą .
(trg)="20"> — uma rede de restaurantes familiares económicos , para quem não conhece .
(src)="21.1"> Weszliśmy do środka i usiedliśmy przy stoliku .
(src)="21.2"> Przyszła kelnerka i zrobiła wielkie zamieszanie z powodu Tipper .
(trg)="21"> Entrámos , sentámo-nos numa mesa e veio uma empregada , que ficou encantada quando viu Tipper .
(src)="22"> ( Śmiech ) Przyjęła nasze zamówienie , po czym podeszła do pary siedzącej obok nas , zniżyła głos tak bardzo , że musiałem się mocno postarać , żeby usłyszeć co mówiła .
(trg)="22.1"> ( Risos ) Ela anotou o nosso pedido e foi atender um casal numa mesa próxima .
(trg)="22.2"> Baixou tanto a voz que tive de fazer um grande esforço para perceber o que ela disse :
(src)="23"> Powiedziała : " Tak , to były Wiceprezydent Al Gore i jego żona Tipper "
(trg)="23"> " Sim , é o ex-vice-presidente Al Gore e a sua esposa Tipper " .
(src)="24.1"> Na co facet odpowiedział : " Ale się przejechał .. "
(src)="24.2"> ( Śmiech )
(trg)="24"> E o homem disse : " Ele deu um grande tombo na vida , não foi ? "
(src)="25"> To był szereg pewnego rodzaju objawień
(trg)="25"> ( Risos ) Tenho tido uma série de epifanias destas .
(src)="26"> Następnego dnia - kontynuując tą prawdziwą historię Wszedłem na pokład G-5 lecącego do Afryki , aby wygłosić przemowę w Nigerii w mieście Lagos , na temat energii .
(trg)="26"> No dia seguinte , continuando uma história realmente verdadeira , entrei num G-5 para África para fazer uma palestra na Nigéria , na cidade de Lagos , sobre o tema da energia .
(src)="27"> Rozpocząłem przemówienie od opowiedzenia co wydarzyło się dzień wcześniej w Nashville .
(trg)="27"> E comecei a palestra por contar a história do que tinha acontecido no dia anterior em Nashville .
(src)="28.1"> Opowiedziałem ją tak samo , jak przed chwilą opowiedziałem Wam .
(src)="28.2"> Tipper i ja , Shoney 's , tania sieć rodzinnych restauracji , wypowiedź tamtego faceta - roześmiali się
(trg)="28.1"> Contei-lhes praticamente a mesma história que acabei de vos contar .
(trg)="28.2"> Nós no carro a conduzir , o Shoney 's , a rede de restaurantes económicos , o que o homem disse — e eles riram-se .
(src)="29"> Skończyłem przemowę , po czym wróciłem na lotnisko , żeby polecieć do domu .
(trg)="29"> Fiz a palestra , voltei para o aeroporto para apanhar o avião para casa .
(src)="30"> W samolocie zasnąłem , do momentu kiedy w środku nocy wylądowaliśmy na Azorach , żeby zatankować .
(trg)="30"> Adormeci no avião até que , a meio da noite , aterrámos nos Açores para reabastecer .
(src)="31.1"> Obudziłem się , otworzono drzwi , poszedłem nabrać trochę świeżego powietrza .
(src)="31.2"> I nagle zauważyłem mężczyznę biegnącego po pasie startowym
(trg)="31"> Acordei , abriram a porta , saí para apanhar um pouco de ar fresco , e , de repente , vi um homem a correr na pista .
(src)="32.1"> Machał kartką papieru i krzyczał : " Dzwoń do Waszyngtonu !
(src)="32.2"> Dzwoń do Waszyngtonu "
(trg)="32.1"> Agitava um pedaço de papel e gritava : " Telefone para Washington !
(trg)="32.2"> Telefone para Washington ! "
(src)="33.1"> Pomyślałem sobie , w środku nocy , na środku Atlantyku co może być nie tak w Waszyngtonie ?
(src)="33.2"> Wtedy przypomniałem sobie , że w Waszyngtonie całkiem sporo rzeczy moze być nie tak .
(trg)="33.1"> E pensei , a meio da noite , aqui no meio do Atlântico , o que poderia estar a acontecer em Washington ?
(trg)="33.2"> Lembrei-me de um bom punhado de coisas .
(src)="34"> ( Śmiech )
(trg)="34"> ( Risos )
(src)="35"> Ale okazało się , że mój personel był niezwykle zmartwiony , ponieważ jeden z serwisów w Nigerii zdążył napisać artykuł na temat mojej przemowy , który wydrukowano w miastach na terenie całych Stanów Zjednoczonych .
(trg)="35.1"> Mas não era nada disso .
(trg)="35.2"> A minha equipa estava muito preocupada porque uma agência nigeriana já tinha publicado a notícia do meu discurso .
(trg)="35.3"> E já estava impressa em cidades por todos os Estados Unidos da América .
(src)="36"> Ten wydrukowano w Monterey , sprawdziłem .
(trg)="36"> Já estava impressa em Monterey , eu verifiquei .
(src)="37"> Artykuł rozpoczynał się słowami : Były wiceprezydent Al gore ogłosił wczoraj w Nigerii : " Wspólnie z moją żoną Tipper otworzyliśmy tanią , rodzinną restaurację , nazywając ja Shoney i sami ją prowadzimy " ( Śmiech ) Zanim wróciłem na teren USA David Letterman i Jay Leno zdążyli podchwycić temat jeden z nich pokazał mnie w wielkiej , białej czapce kucharskiej , a Tipper krzyczała , " Jeszcze jeden hamburger z frytkami ! "
(trg)="37.1"> A notícia começava assim " O ex-vice-presidente Al Gore anunciou ontem na Nigéria : " ' Eu e a minha esposa Tipper abrimos um restaurante familiar económico ...
(trg)="37.2"> ( Risos ) " ' ... chamado Shoney 's , e estamos nós próprios a geri-lo ' " .
(trg)="37.3"> ( Risos ) Antes de chegar a solo americano David Letterman e Jay Leno já tinham iniciado a brincadeira .
(trg)="37.4"> Um deles colocou-me um enorme chapéu branco de cozinheiro , enquanto Tipper dizia : " Mais um hambúrguer com batatas fritas ! "
(src)="38"> Trzy dni później dostałem długi , odręcznie napisany list od mojego przyjaciela i partnera Billa Clintona , w którym pisał " Gratulacje z okazji otwarcia restauracji , Al ! "
(trg)="38"> Três dias depois , recebi uma deliciosa carta de um meu amigo , companheiro e colega Bill Clinton , dizendo : " Parabéns pelo novo restaurante , Al ! "
(src)="39"> ( Śmiech ) Cieszymy się nawzajem ze swoich życiowych sukcesów .
(trg)="39"> ( Risos ) Gostamos de festejar os êxitos um do outro .
(src)="40"> Zamierzałem mówić o ekologii informacji
(trg)="40"> ( Risos ) Eu ia falar sobre a ecologia da informação .
(src)="41"> ale skoro już zaplanowałem sobie powracać do TED przez całe życie , może pomówię o tym innym razem .
(trg)="41"> Mas , como estou a planear fazer das palestras no TED um hábito para a vida , pensei que talvez pudesse falar sobre isso numa outra ocasião .
(src)="42"> ( Oklaski ) Chris Anderson : Nie ma problemu !
(trg)="42"> ( Aplausos ) Chris Anderson : Combinado !
(src)="43"> Skupię się na tym , co wielu z Was chciało abym rozwinął Co sami możecie zrobić w sprawie globalnego ocieplenia ?
(trg)="43.1"> Al Gore : Gostaria de me concentrar no que muitos de vocês disseram que gostariam que eu explicasse .
(trg)="43.2"> O que podemos fazer em relação à crise climática ?
(src)="44"> Rozpocznę od pokazania kilku nowych slajdów , po czym streszczę cztery albo pięć z nich .
(trg)="44.1"> Quero começar com algumas ...
(trg)="44.2"> Vou mostrar-vos algumas novas imagens e recapitular só quatro ou cinco .
(src)="45"> Co do pokazu slajdów .
(trg)="45"> São estes os diapositivos .
(src)="46"> Zawsze go aktualizuję przed prezentacją .
(trg)="46"> Atualizo-os antes de cada sessão .
(src)="47"> Dodaję nowe obrazy , ponieważ przy każdej prezentacji uczę się czegoś nowego .
(trg)="47"> E coloco novas imagens porque assim aprendo mais de cada vez que a faço .
(src)="48"> To jak przeszukiwanie plaży .
(trg)="48"> É como apanhar conchas na praia .
(src)="49"> Po każdym odpływie znajduje się nowe muszle .
(trg)="49"> Sempre que a maré sobe e desce , encontramos mais conchas .
(src)="50"> Zaledwie w ciągu ostatnich dwóch dni odnotowano nową najwyższą temperaturę w styczniu
(trg)="50"> Só nos últimos dois dias , tivemos novos recordes de temperatura em janeiro .
(src)="51"> Mówimy tu o Stanach Zjednoczonych Ameryki .
(trg)="51"> Isto é válido só para os EUA .
(src)="52.1"> Historyczna średnia temperatur w styczniu to 31 stopni .
(src)="52.2"> W zeszłym miesiącu było 39,5 .
(trg)="52"> A média histórica para janeiro é de -0,6 º C. No mês passado foi de 4,2 º C.
(src)="53.1"> Wiem , że chcecie więcej złych wieści na temat środowiska .
(src)="53.2"> Żartuję .
(trg)="53"> Sei que querem mais más notícias sobre o meio ambiente — estou a brincar — mas estes são os diapositivos de revisão
(src)="54"> To są podsumowujące slajdy , później przejdę do nowych materiałów o tym co Wy możecie zrobić .
(trg)="54"> e vou mostrar-vos novos materiais sobre o que vocês podem fazer .
(src)="55"> Ale chciałem jeszcze rozwinąć kilka z tych .
(trg)="55"> Mas quero trabalhar sobre alguns destes .
(src)="56.1"> Taki będzie wkład USA w globalne ocieplenie , jeśli nie wprowadzimy zmian , jak zwykle .
(src)="56.2"> Wydajniejsze wykorzystywanie energii
(trg)="56"> Antes de mais , esta era a projeção da contribuição dos EUA para o aquecimento global , com os negócios como sempre .
(src)="57"> jest łatwe do osiągnięcia .
(trg)="57"> A eficiência no uso final da eletricidade e de todas as formas de energia é a mais baixa .
(src)="58"> Wydajność i konserwacja to nie wydatki , lecz zysk .
(trg)="58"> A eficiência e a conservação : não é um custo , é um benefício .
(src)="59"> Takie myślenie jest błędne .
(trg)="59"> O sinal está errado .
(src)="60"> Bilans nie jest negatywny , jest pozytywny .
(trg)="60"> Não é negativo , é positivo .
(src)="61"> To są inwestycje , które się zwracają .
(trg)="61"> Estes são investimentos que se pagam a si próprios .
(src)="62"> Są też jednak bardzo skuteczne w odwracaniu naszej uwagi .
(trg)="62"> Mas também são muito eficazes em nos desviarem do caminho .
(src)="63"> Samochody i ciężarówki - mówiłem o tym przy pokazie slajdów , ale chcę żebyście spojrzeli na to z szerszej perspektywy .
(trg)="63"> Carros e camiões — falei sobre isso na apresentação , mas quero colocá-lo em perspetiva .
(src)="64"> To jasny i widoczny problem , i tak powinno być , ale więcej zanieczyszczeń powodujących globalne ocieplenie pochodzi z budynków niż z samochodów i ciężarówek .
(trg)="64"> É um alvo fácil e visível de preocupação e é assim que deve ser , mas há mais poluição a causar aquecimento proveniente dos edifícios do que de carros e camiões .
(src)="65"> Samochody osobowe i ciężarówki mają istotne znaczenie , a my mamy najniższe normy na świecie ,
(trg)="65"> Os carros e camiões são muito importantes e nós temos os piores padrões do mundo .
(src)="66.1"> więc powinniśmy poświęcić temu uwagę .
(src)="66.2"> Jest to jednak tylko część układanki .
(trg)="66.1"> Temos que tratar disso .
(trg)="66.2"> Mas esta é apenas uma parte do quebra-cabeças .
(src)="67"> Wydajność innych środków transportu jest równie ważna jak wydajność samochodów osobowych i ciężarowych !
(trg)="67"> A eficiência de outros meios de transporte é tão importante como a dos carros e camiões .
(src)="68"> Odnawialne źródła energii , na obecnym poziome technologicznej wydajności mogą sporo zdziałać , co Vinod , John Doerr i inni ,
(trg)="68"> As energias renováveis , nos atuais níveis de eficiência tecnológica podem fazer a diferença .
(src)="69"> wielu z Was - mnóstwa ludzi zaangażowanych w ten problem -- ten wycinek urośnie dużo szybciej niż ukazuje to prognoza .
(trg)="69"> Com Vinod , John Doerr e outros , muitos de vocês aqui , — há muitas pessoas diretamente envolvidas nisso — esta parcela vai crescer muito mais rapidamente do que as projeções preveem .
(src)="70"> Uchwycenie i Sekwestracja Węgla - od tego pochodzi skrót CCS ( ang. ) prawdopodobnie stanie się przełomową aplikacją dzięki której będziemy mogli kontynuować korzystanie z paliw kopalnych w bezpieczny sposób .
(trg)="70"> A Captura e Sequestro de Carbono — é o que significa CSC — está a tornar-se na derradeira aplicação que nos permitirá continuar a usar os combustíveis fósseis de uma forma segura .
(src)="71"> Jeszcze tego nie dopracowaliśmy .
(trg)="71"> Ainda não chegámos lá .
(src)="72.1"> Ok .
(src)="72.2"> Co możecie zrobić ?
(trg)="72.1"> OK .
(trg)="72.2"> O que podemos fazer ?
(src)="73"> Zredukować emisje w domach .
(trg)="73"> Reduzir as emissões nas nossas casas .
(src)="74"> Większość tych wydatków również się zwraca .
(trg)="74"> A maior parte destes investimentos também são rentáveis .
(src)="75"> Izolacja , lepszy design , energooszczędna elektryczność .
(trg)="75"> Isolamento , um melhor design ,
(src)="76"> Wspominałem o pojazdach - kupcie hybrydę .
(trg)="77"> Eu falei de automóveis — comprem um híbrido .
(src)="77"> Używajcie szybkich tramwajów .
(trg)="78"> Usem o comboio .
(src)="78"> Wymyślajcie inne sposoby , które są dużo lepsze .
(trg)="79"> Procurem outras opções que sejam melhores .
(src)="79"> To ważne .
(trg)="80"> Isso é importante .
(src)="80"> Bądźcie zielonymi konsumentami .
(trg)="81"> Sejam consumidores verdes .
(src)="81"> Macie wybór we wszystkim co kupujecie - pomiędzy produktami zdecydowanie nieprzyjaznymi środowisku i tymi , które mają mniejszy wpływ na globalny kryzys klimatyczny ..
(trg)="82"> Podem escolher , em tudo o que compram , entre coisas que têm um impacto forte ou um menor impacto na crise climática global .
(src)="82.1"> Weźcie to pod uwagę .
(src)="82.2"> Podejmijcie decyzję , aby używać odnawialnych źródeł energii .
(trg)="83.1"> Pensem nisto .
(trg)="83.2"> Tomem a decisão de viver uma vida neutra em carbono .
(src)="83"> Od tych z Was , którzy są dobrzy w kreowaniu marek , Chciałbym porady i pomocy , co do tego jak mówić o tym w sposób , zrozumiały dla wszystkich .
(trg)="84"> Gostaria que os que são bons em construir marcas me dessem o vosso conselho e ajuda para dizer isto de forma a abranger o maior número de pessoas .
(src)="84"> To łatwiejsze niż myślicie .
(trg)="85"> É mais fácil do que se possa imaginar .
(src)="85"> Naprawdę .
(trg)="86"> É verdade .
(src)="86"> Bardzo wielu z nas podjęło taką decyzję i jest to naprawdę proste .
(trg)="87"> Muitos de nós tomaram esta decisão e é realmente fácil
(src)="87"> Zredukujcie emisję dwutlenku węgla poprzez wszystkie wybory , które podejmujecie , a potem spróbujcie wyrównać straty dla pozostałej części , której nie zredukowaliście .
(trg)="88"> reduzir a nossas emissões de dióxido de carbono nas várias escolhas que podem fazer , e depois comprar ou adquirir compensações para o restante que não conseguimos reduzir totalmente .
(src)="88"> Na stronie climatecrisis.net można się z tym bliżej zapoznać .
(trg)="89"> Podem ver o que isso significa no climatecrisis.net .
(src)="89"> Jest tam kalkulator emisji dwutlenku węgla .
(trg)="90"> Este " site " tem uma calculadora de carbono .
(src)="90"> " Participant Productions " , z moją pomocą , zebrało wiodących programistów świata w tej tajemnej dziedzinie kalkulacji emisji dwutnelku węgla by zaprojektowali kalkulator przyjazny dla użytkownika .
(trg)="91"> A Participant Productions reuniu os produtores mundiais de software — com o meu envolvimento ativo — nesta ciência misteriosa de calcular o carbono , para construir uma calculadora de carbono amiga do consumidor .
(src)="91"> Można bardzo precyzyjnie określić swój wkład w emisję CO2 i zapoznać sie z przedstawionymi opcjami by tę emisję zmniejszyć .
(trg)="92"> Podemos calcular de forma muito precisa quais são os valores das nossas emissões de CO2 e receber indicações e opções para as reduzir .
(src)="92"> Do czasu ukazania się filmu w Maju , powinien już działać w wersji 2.0 z ofertami rekompensat za emisję CO2 dostępnymi już po kilku kliknięciach .
(trg)="93"> Quando o filme for lançado em maio , a calculadora será atualizada para a versão 2.0 e teremos um interface para compra de compensações .
(src)="93"> Pomyślcie o prowadzeniu biznesu bez emisji CO2 .
(trg)="94.1"> Continuando .
(trg)="94.2"> Já pensaram em tornar o vosso negócio neutro em carbono ?
(src)="94"> Niektórzy z nas tak zrobili , i nie jest tak trudno jak się wydaje .
(trg)="95"> De novo , alguns de nós já o fizeram e não foi tão difícil quanto julgam .
(src)="95"> Włączcie rozwiązania przyjazne środowisku do wszystkich projektów innowacji niezależnie od tego czy jesteście z branży technologii czy rozrywki czy ze środowisk projektantów lub architektów .
(trg)="96"> Integrar soluções climáticas em todas as nossas inovações , quer pertençam à comunidade da tecnologia , do entretenimento , do design ou da arquitetura .
(src)="96"> Inwestujcie długotrwale .
(trg)="97"> Investir de forma sustentável .
(src)="97"> Majora Carter mówiła o tym .
(trg)="98"> A Majora referiu-se a isto .
(src)="98"> Posłuchajcie , jeśli zainwestowaliście pieniądze z menedżerami których wynagradzacie na podstawie rocznych wyników nigdy więcej narzekajcie na kwartalny raport dyrekcji .
(trg)="99"> Se investiram dinheiro em administradores cuja compensação é feita com base no desempenho anual nunca mais reclamem quanto ao relatório trimestral do CEO .
(src)="99"> Po jakimś czesie , ludzie zrobią to za co im płacicie .
(trg)="100"> Com o decorrer do tempo , as pessoas fazem o que lhes pagam para fazer .
(src)="100"> A jeśli zauawżą ile będą dostawać w oparciu o wasz kapitał który zainwestowali na krótkoterminowe inwestycje , wtedy będą podejmować krótkoterminowe decyzje .
(trg)="101"> E se avaliarem quanto vão receber pelo capital que vocês receberam , com base no retorno a curto prazo , terão decisões de curto prazo .