# my/ted2020-10.xml.gz
# vi/ted2020-10.xml.gz


(src)="1"> AIDS နဲ့ က က်ငှက်တုပ်ကွ တို့နဲ့ ပတ်သက်ပ ီ တရ ဝင်ပူပန်မှုတွ ၊ နဲ့ ဒီန ့နှ င် ပိုင် မှ အရမ် တ ်တဲ့ Dr. Brillant ဆီကက ရမှ နဲ့အတူ အခ တစ်ကမ္ဘ လုံ ဖ စ်န တဲ့ နှလုံ သွ က ဆီ ခ ို ၊ သွ တို ရ ဂ တွ အက င် ပ ခ င်ပ တယ် ။ ဒ တွ အ လုံ ဟ အနည် ဆုံ ၉၅ % လူတွ အတွက် အစ အသ က် ၊ အန အထိုင် ပ င် လိုက်ရုံနဲ့ လုံ ဝက ကွယ်နိုင်တယ်
(trg)="1"> Với các mối lo ngại chính đáng về đại dịch AIDS và cúm gia cầm -- và chúng ta sẽ được nghe tiến sĩ Thông Thái lỗi lạc nói về vấn đề này trong ngày hôm nay -- Tôi muốn nói về một đại dịch khác , đó là bệnh tim mạch , tiểu đường , cao huyết áp -- các bệnh này hoàn toàn có thể phòng chống đối với 95 % dân số , chỉ bằng cách thay đổi khẩu phần ăn và lối sống .

(src)="2"> ပ ီ တ ့ ဖ စ်န တ က တစ်ကမ္ဘလုံ မက န် မ ခ င် ၊ ဖ စ်ပွ န ပ ီ လူတွ ဟ က ွန်တ ်တို့လိုစ ၊ က ွှန်တ ်တို့လိုန ၊ ပ ီ တ ့ က ွန်တ ်တို့လို သ တ ဖ စ်န တယ် ။ ဥပမ မ ို ဆက် တစ်ခုမှ အ ရှဟ နှလုံ ရ ဂ ၊ အဝလွန်တ နဲ့ဆီ ခ ို ဖ စ်တ အနိမ့်ဆုံ နှုန် ကန အမ င့်ဆုံ ဖ စ်သွ ပ ပ ီ ။ ပ ီ တ ့အ ဖရိကမှ နှလုံ သွ က ရ ဂ ဟ နိုင်ငံအမ စုမှ HIV နဲ့ AIDS သ ဆုံ တ နဲ့တူညီန တယ်
(trg)="2.1"> Và hiện nay đang có một căn bệnh toàn cầu khi mọi người đang bắt đầu ăn , sống và chết như chúng ta .
(trg)="2.2"> Trong vòng một thế hệ , ví dụ như , người châu Á đã đi từ tỷ lệ mắc bệnh béo phì , bệnh tim và tiểu đường thấp nhất đến tỷ lệ cao nhất .
(trg)="2.3"> Và ở châu Phi , bệnh tim mạch gây con số tử vong ngang với dịch HIV / AIDS ở hầu hết các nước .

(src)="3"> ဒီတ ့ တကယ့်ကို သန် ခ ီတဲ့ လူတွ ရဲ့အသက်ကို သက်ရ က်နိုင်တဲ့ ပ င် လဲခ က် တစ်ခုလုပ်ဖို့ အရ ပ တဲ့အခွင့်အလမ် တံခ တစ်ခ ပ်ရှိပ ီ ၊ တစ်ကမ္ဘ လုံ အတိုင် အတ နဲ့ က ကွယ်ရ ဆ ပည ပ ုက င့်ဖို့ပ ။
(trg)="3"> Thế nên chúng ta phải mở một cửa sổ cơ hội quan trọng để tạo sự khác biệt tác động đến cuộc sống của hàng triệu người , và áp dụng công tác phòng chống trên quy mô toàn cầu .

(src)="4"> နှလုံ နဲ့သွ က ရ ဂ တွ က က န်တဲ့ရ ဂ တွ ပ င် ထ ထက် ဒီတိုင် ပ ည်မှ သ မက တကမ္ဘ လုံ မှ ပ လူတွ ကို ပိုသ စ န တုန် ပ ၊ ဒ ဟ လူတိုင် နီ ပ အတွက် လုံ ဝက ကွယ်နိုင်ပ တယ် ။
(trg)="4"> Các bệnh về tim và mạch máu tiếp tục gây thêm nhiều tử vong -- không chỉ ở nước ta mà trên khắp thế giới hơn bất cứ thứ gì cộng lại , tuy nhiên hầu hết mọi người đều có thể phòng ngừa căn bệnh này .

(src)="5"> က ကွယ်လို့ရရုံမက ၊ တကယ့်ကိုပဲ န က်ပ န်လှည့်လို့ရတယ် ၊ လွန်ခဲ့တဲ့ ၂၉ နစ်နီ နီ ပ နိုင်ခဲ့တ က အစ အသ က်နဲ့ အန အထိုင်ပ င် လဲရုံ ဒီအဆင့်မ င့် ၊ စ က ီ တဲ့ န က်ဆုံ ပ ် စီမံခ က်တွ သုံ ခ င် နဲ့ ရို စင် တဲ့ ၊ နည် ပည နိမ့်ပ ီ ကုန်က စရိတ် နည် တ တွ စွက်ဖက်တ ဟ ဘယ်လိုအစွမ် ထက်တယ် ဆိုတ သက်သ ပ ဖို့ပ ၊ ရ တွက်တဲ့ သွ ​က မ ဉ် လို ၊ တစ်နှစ်မတိုင်ခင်နဲ့တိုင်ပ ီ PET စကင်တွ မှ ပ ့
(trg)="5.1"> Không chỉ có thể phòng ngừa , nó còn có thể chữa khỏi .
(trg)="5.2"> Trong 29 năm qua , chúng ta đã sử dụng các phương tiện công nghệ cao tối tân , hiện đai để chứng minh các biện pháp đơn giản , công nghệ thấp và giá rẻ như thay đổi khẩu phần ăn và lối sống hiệu quả đến mức nào .
(trg)="5.3"> Thủ thuật khâu động mạch định lượng trước và sau một năm , và quét chụp cắt lớp tim .

(src)="6"> လအနည် ငယ်က ပ ခဲ့တဲ့ ၊ ထုတ်ဝ လိုက်တဲ့ ပထမလ ့လ ခ က်မှ ပ တ က အစ အသ က်နဲ့ န ထိုင်ပုံ ပ င် ရုံနဲ့ ဆီ က ိတ်ကင်ဆ ကို ရပ်နိုင် ၊ န က်ဆုတ်နိုင်ပ ီ အသ ပိုတို မှု ၇၀ % လ ့တ ဒ မှမဟုတ် အသ ပိုတို မှုမှု နှ စ ပ ီ ယှဉ်လိုက်ရင် ကန့်သတ်အုပ်စုမှ က တ ့ ၉ % ပဲရှိပ တယ် ။
(trg)="6"> Cách đây vài tháng , chúng tôi đã công bố -- chúng tôi đã xuất bản nghiên cứu đầu tiên cho thấy chúng ta có thể ngăn chặn hoặc đảo ngược tiến trình bệnh ung thư tuyến tiền liệt bằng cách thay đổi khẩu phần ăn và lối sống , thì sẽ đẩy lui 70 % sự phát triển của khối u , hoặc kìm hãm khối u so với chỉ có 9 % trong nhóm kiểm soát .

(src)="7"> ပ ီ ဆ ့ ဒီက MRI နဲ့ MR ရ င်စဉ်မှ က ဆီ က ိတ်ကင်ဆ လုပ်ဆ င်မှုကို အနီရ င်ပ ထ ပ ီ ၁ နှစ်အက မှ လ ့န တ မ င်ရတယ် ။
(trg)="7"> Và trong phương pháp quang phổ chụp cộng hưởng từ ( MRI ) và chụp theo mô đun ( MI ) ở đây , hoạt động của khối u tuyến tiền liệt biểu diễn bằng màu đỏ -- bạn có thể thấy nó teo lại sau một năm .

(src)="8"> အခုအဝလွန်ရ ဂ ကူ စက်မှုရှိတယ် ၊ လူက ီ ၃ ပုံ ၂ ပုံနဲ့ကလ ၁၅ % ပ ၊ စိတ်ပူန မိတ က လွန်ခဲ့တဲ့ ၁၀ နှစ်အတွင် မှ ဆီ ခ ိုရ ဂ က ရ ၀ % တို ပွ ခဲ့ပ ီ ဒ ဟ က ွန်တ ်တို့ ကလ တွ က ွန်တ ်တို့ထက် ပိုပ ီ အသက် တိုတိုန ရတဲ့ ပထမဆုံ မ ို ဆက်ပ ။ သန စရ ပ ၊ ဒ က ကွယ်လို့ရပ တယ် ။
(trg)="8.1"> Giờ bệnh béo phì đang rất phổ biến .
(trg)="8.2"> 2 / 3 người trưởng thành và 15 % trẻ em bị béo phì .
(trg)="8.3"> Điều tôi lo ngại nhất là bệnh tiểu đường đã tăng 70 % trong 10 năm qua , và đây có lẽ là thế hệ đầu tiên , con em chúng ta sẽ giảm thọ hơn chúng ta .
(trg)="8.4"> Thật khủng khiếp nhưng nguy cơ đó có thể ngăn chặn được .

(src)="9"> အခု ဒ တွ ဟ ရွ က က်ပွဲရ လ ဒ်တွ မဟုတ်ဘူ ၊ လူတွ ပ ၊ ပ ည်နယ်အလိုက် ၈၅ ၊ ၈၆ ၊ ၈၇ ခု လ က်ကစပ ီ အဝလွန်တဲ့လူ အရ အတွက်ပ ၊ ဒ တွ ဟ CDC ဝက်ဘ်ဆိုဒ်ကဖ စ်ပ ီ ၊ ၈၈ ၊ ၈၉ ။ ၉၀ ။ ၉၁ မှ ပ ၊ အမ ို အစ သစ် တစ်ခုကို ၉၂ ၊ ၉၃ ၊ ၉၄ ၊ ၉၅ ၊ ၉၆ ၊ ၉၇ ၊ ၉၈ ၊ ၉၉ ၊ ၂၀၀၀ ၊ ၂၀၀၁ မှ တွ ရပ တယ် ။ ဒ ကပိုဆို လ တယ် ၊ က ွန်တ ်တို့ဟ က ဆင် သလိုပ လ ။ ( ရယ်သံမ ) ကဲ ဒ နဲ့ပတ်သက်ပ ီ ဘ လုပ်လို့ရလဲ ။ က င် ပ ီ ၊ သိတယ်န ် ၊ တွ ့ထ တ က နှလုံ နဲ့ကင်ဆ ကို ပ င် ပ န် လုပ်ပ နိုင်တ က အ ရှအစ အစ ပ ။
(trg)="9.1"> Nào , đây không phải các bản thống kế bầu cử mà là số người mắc bệnh béo phì theo giai đoạn , bắt đầu ở ' 85 , ' 86 , ' 87 -- đây là số liệu lấy từ trang web của Trung tâm Kiểm Soát và Phòng Ngừa Bệnh Tật -- ' 88 , ' 89 , ' 90 , ' 91 -- ta có loại mới -- ' 92 , ' 93 , ... , ' 96 , ... , 2001 -- tình hình tồi tệ thêm .
(trg)="9.2"> Chúng ta đang thụt lùi .
(trg)="9.3"> Vậy chúng ta phải làm gì ?
(trg)="9.4"> Chúng ta đã phát hiện ra khẩu phần ăn có thể đảo ngược tiến trình bệnh tim và ung thư chính là khẩu phần ăn của người châu Á .

(src)="10"> ဒ ပ မဲ့ အ ရှသ ဟ ကိုယ်တွ လိုစ န ပ ီ ဒ က င့်ကိုယ်တွ လို ဖ န တ ပ ့ ။
(trg)="10"> Nhưng người châu Á đang bắt đầu ăn uống giống chúng ta , đó là lý do tại sao họ mắc các bệnh như chúng ta .

(src)="11"> ဒ နဲ့ အစ အသ က် ကုမ္ပဏီက ီ တွ နဲ့ တွဲလုပ်န ပ ီ ၊ သူတို့က ပိုက န် မ စ တ ကို ပ ်စ ၊ စွဲမက်စ ၊ ခ တ်မှီအဆင်ပ အ င်လုပ်ပ တယ် ။ က ွန်တ ် အက ံပ အဖ စ်ထိုင်တဲ့ McDonalds နဲ့ PepsiCo ၊ ConAgra နဲ့ Safeway လို မက ခင် Del Monte ပ ့ ၊ ဒ ဟ လုပ်ငန် က င် လို့ သူတို့ထင်က တယ် ။
(trg)="11.1"> Thế nên tôi đang làm việc với nhiều công ty thực phẩm lớn .
(trg)="11.2"> Họ có thể biến các thực phẩm có lợi cho sức khỏe trở nên hợp khẩu vị , tiện lợi và trông hấp dẫn hơn với thực khách -- hiện tôi đang tham gia vào ban cố vấn cho McDonald PepsiCo , ConAgra và Safeway và tới đây sẽ là Del Monte , các công ty này thấy rằng đó là việc làm ăn lợi cả đôi đường .

(src)="12"> MacDonald မှ မ င်ရတဲ့ အသုတ်ဟ အလုပ်ရဲ့အက ို ပ ၊ အ ရှအသုတ်ကို စ တ ့မှ Pepsi မှ ဝင်ငွ တို မှု ၃ ပုံ ၂ ပုံဟ ပိုက င် တဲ့ အစ အစ တွ ရတ ပ ။
(trg)="12.1"> Các món salad bạn thấy ở các cửa hàng của McDonald là kết quả của công việc -- họ sắp đưa ra một món rau trộn kiểu châu Á .
(trg)="12.2"> Tại Pepsi , 2 / 3 lượng gia tăng doanh thu đến từ các thực phẩm có lợi .

(src)="13"> ဒီလိုလုပ်က ရင် AIDS HIV ငှက်ဖ ရ ဂ တွ ကုသဖို့နဲ့ က က်ငှက်တုပ်ကွ ကို က ကွယ်ဖို့ တကယ်လိုအပ်တဲ့ဆ ဝ တွ ဝယ်ဖို့ ရင် မ စ်တွ ကို လွတ်လ လို့ သုံ ခွင့်ရတ ပ ့ဗ ၊ က ဇူ ပ ။
(trg)="13.1"> Vì thế nếu thành công , chúng ta có thể giải phóng các tài nguyên khác để dành cho việc mua thuốc cần thiết để chữa trị bênh HIV / AIDS , sốt rét và ngăn ngừa bệnh cúm gia cầm .
(trg)="13.2"> Xin cảm ơn .

# my/ted2020-1006.xml.gz
# vi/ted2020-1006.xml.gz


(src)="1"> ရှုပ်ထွ တဲ့ပ ဿန တစ်ခုနဲ့ရင်ဆိုင်ရတဲ့အခ လုံ လုံ က ီ ကို ဖိစီ ခံရသလို ခံစ မိဖူ ပ သလ ။
(trg)="1"> Có bao giờ bạn cảm thấy hoàn toàn bị quá tải khi phải đối mặt với một vấn đề phức tạp ?

(src)="2"> က င် ပ ီ ၊ ဒ ကို ၃ မိနစ်တ င် မက တဲ့အခ ိန်အတွင် ပ င် လဲသွ စ မယ်လို့ မ ှ ်လင့်ပ တယ်
(trg)="2"> Vậy thì tôi hy vọng có thể thay đổi được điều này trong ít hơn ba phút

(src)="3"> ရှုပ်ထွ ခ င် ဆိုတ အမ ဲတမ် ရှုပ်ယှက်ခတ်မှု မဟုတ်တ ကို ခင်ဗ တို့ လက်ခံလ အ င် လုပ်ဖို့ မ ှ ်လင့်ပ တယ် ။
(trg)="3"> Tôi hy vọng sẽ thuyết phục được bạn rằng sự phức tạp không phải bao giờ cũng đồng nghĩa với rắc rối

(src)="4"> က ွန်တ ့အတွက် မုန့်ဖိုထဲက ထုတ်ပ ီ စ အက အနဖုတ်ထ တဲ့ ပ င်မုန့်ခ င် ဟ ရှုပ်ထွ ပ ီ က က်သွန်နီမဆလ သံလွင်သီ နဲ့ ဘိန် စ ့ပ တဲ့ ဒိန်ခဲပ င်မုန့်ကတ ့ ရှုပ်ယှက်ခတ်န ပ တယ် ။
(trg)="4"> Và với tôi , một ổ bánh mì thủ công ngon lành vừa mới ra lò là phức tạp , nhưng một ổ bánh hành với oliu xanh và phó mát chính là rắc rối

(src)="5"> က ွန်တ ်ဟ ဂ ဟဗ ဒပည ရှင် တစ်ယ က်ဖ စ်ပ ီ ရှုပ်ထွ ခ င် ကို လ ့လ ပ တယ် ။ ရှုပ်ထွ ခ င် ကို နှစ်သက်ပ တယ် ။
(trg)="5"> Tôi là một nhà sinh thái học , và tôi nghiên cứu sự phức tạp .

(src)="6"> ဒ ကို သဘ ဝလ ကထဲမှ လ ့လ ပ တယ် ၊ မ ို စိတ်တွ ရဲ့ ပ န်လှန်ဆက်နွယ်မှုပ ့ ။
(trg)="6"> Tôi yêu sự phức tạp Và tôi nghiên cứu mối liên kết giữa các loài trong thế giới tự nhiên .

(src)="7"> ဒီတ ့ အစ အစ ဝက်ဘ်တစ်ခု ၊ ( သို့ ) California တ င်ပ ်က Alpine ရ ကန်တွ မှ န က တဲ့ မ ို စိတ်တွ အက က စ သုံ ခ င် ကွင် ဆက် မ ပုံပ ၊
(trg)="7"> Và đây là chuỗi thức ăn , hay một bản đồ mối liên kết thức ăn giữa các loài sống trong hồ trên một quả núi ở California thuộc dãy An Pơ

(src)="8"> ဒ ကတ ့ အဲဒီမှ အရင်က မန ဖူ တဲ့ ဇ တိရင် မဟုတ်တဲ့ င တွ န လ တဲ့အခ အစ အစ ကွန်ရက် ဖ စ်သွ ပ ပဲ ။
(trg)="8"> Và đây là điều xảy đến với chuỗi thức ăn này khi một loài cá xa lạ xuất hiện và ăn các loài sinh vật ở hồ

(src)="9"> မီ ခို ရ င် မ ို စိတ်တွ အ လုံ ပ က်သွ တယ် ။
(trg)="9"> Tất cả những loài được tô xám biến mất

(src)="10"> တစ်ခ ို့ကတ ့တကယ့်ကို မ ို တုန် တ ့မယ့် အခ အန မ ို ပ ။
(trg)="10"> Vài loài khác thực sự ở bên bờ vực của sự tuyệt chủng

(src)="11"> င တွ က စ ပစ်တ တ င်မှ အဲဒီကန်တွ မှ ခ င်တွ ပိုမ တယ် ။
(trg)="11"> và ngay cái hồ ngày càng có nhiều muỗi , ngay cả khi cá ăn những con lăng quăng

(src)="12"> ဒီလိုဖ စ်လ မှ ကို လုံ လုံ မ ှ ်လင့်မထ တ ပ ။ ဒ ပ မဲ့ က ိုတင်ခန့်မှန် နိုင်တ ကို တွ ့လ ရပ တယ် ။
(trg)="12"> Những hệ quả này đều không được dự đoán dẫu vậy chúng tôi vẫn khám phá ra chúng có thể được báo trước

(src)="13"> ဒီတ ့ က ွန်တ ် အခုမ ှဝ ခ င်တ က ရှုပ်ထွ မှုတွ နဲ့ပတ်သက်တဲ့ အဓိကက တဲ့ အတွင် သဘ တစ်ခုနှစ်ခုလ က်ပ ၊ သဘ ဝကိုလ ့လ ခ င် ကန သိလ ရတ ဖ စ်ပ ီ အခ ပ ဿန တွ မှ လည် အသုံ ခ နိုင်က င် ပ ရဲ့ ။
(trg)="13"> Vì vậy tôi muốn chia sẻ với bạn một vài chìa khóa để nhìn thấu suốt sự phức tạp mà chúng ta có thể học được từ thiên nhiên mà có thể cũng áp dụng được cho các vấn đề khác .

(src)="14"> ပထမတစ်ခုက ရှုပ်ထွ မှုတွ ကို ရှင် ပ ဖို့ မ င်အ င် လုပ်ပ နိုင်တဲ့ ကိရိယ တွ ရဲ့ စွမ် ပက ဖ င့် ၊ ခင်ဗ တို့အရင်က မစဉ် စ ခဲ့ဖူ တဲ့ မ ခွန် တွ ကို မ ဖို့ ခင်ဗ တို့ကို တိုက်တွန် ပ ဖို့ပ ပဲ ။
(trg)="14"> Đầu tiên là sức mạnh đơn thuần của các công cụ minh họa giúp chúng ta tháo gỡ các vấn đề phức tạp và khuyến khích bạn đặt ra các câu hỏi mà bạn chưa từng nghĩ đến trước đó

(src)="15"> ဥပမ ပ င် စည် ထ တဲ့ ကုမ္ပဏီစနစ်တစ်ခုထဲက ပ င် စည် ထ တဲ့ ဂ ဟစနစ် တစ်ခုထဲကန ဖ တ်လ တဲ့ က ဗွန်စီ ဆင် မှုကို မှတ်သ နိုင်ပ တယ် ၊ ဒ မှမဟုတ် Yosemite အမ ို သ ဥယ ဉ်ထဲက ဘ သင့်န တဲ့မ ို စိတ်တွ အတွက် က က်စ ရ န ရ အပိုင် တွ ရဲ့ အပ န်အလှန် ဆက်နွယ်မှုတွ ပ ့ ။
(trg)="15"> Ví dụ , bạn có thể vẽ sơ đồ dòng chảy của carbon trong một chuỗi cung ứng trong một hệ sinh thái hay là mối liên kết nội tại của những môi trường sống của các sinh vật đang nguy cấp trong công viên quốc gia Yosemite

(src)="16"> န က်တစ်ခုက သင့်အန နဲ့ မ ို စိတ်တစ်ခုက န က်တစ်ခုအပ ် သက်ရ က်မှုကို ခန့်မှန် ခ င်ရင် ၊ ကွင် ဆက်ကိုပဲ အ ရုံစိုက်ရင်တ ့ က န်တ ကို အမှ င်ခ လိုက်တ ပ ။ တကယ်တ ့ ပိုလို့ကို ခန့်မှန် နိုင်တဲ့နည် က န က်ကို ဆုတ်လိုက်ပ ၊ စနစ်တစ်ခုလုံ ကို ထည့်စဉ် စ လိုက်ပ ၊ မ ို စိတ်အကုန်လုံ ၊ ကွင် ဆက်အကုန်လုံ ... အဲဒီန ရ ကန အဓိကအက ဆုံ သက်ရ က်မှုနယ်ပယ်ပ ်မှ အ ရုံစိုက်လိုက်ပ ။
(trg)="16"> Thứ kế tiếp là , nếu bạn muốn dự đoán tác động của một loài lên một loài khác , nếu bạn chỉ chú ý vào mối liên kết giữa hai loài đó và bạn không quan tâm đến các mối liên kết khác thì sự việc sẽ thực sự khó đoán hơn là nếu bạn quay lại , xem xét toàn bộ hệ thống -- mọi loài , mọi mối liên kết -- và từ chỗ đó , chỉ tập trung vào vùng ảnh hưởng đến vấn đề nhiều nhất

(src)="17"> သုသ တနကန သိရှိလ န တ က မက ခဏဆိုသလို ဒီဂရီတစ်ခု ၊ နှစ်ခုအတွင် က ခင်ဗ ဂရုစိုက်န တဲ့ ဆုံမှတ်ငယ်လ တွ နဲ့ သက်ဆိုင်တ ပ ။
(trg)="17"> Và chúng tôi cũng khám phá ra trong nghiên cứu của mình , việc này giúp bạn xác định được mối nối mà bạn thực sự quan tâm trong vòng một hay hai cấp

(src)="18"> ဒ က င့် န က်ဆုတ်ပ ီ ခက်ခဲနက်နဲမှုကို လက်ခံက ည့်လ ရို ရှင် တဲ့အဖ တွ ကို တွ ့ရှိဖို့ အခွင့်ပိုက င် လ ပ ။ သင်အစမှ ရှ တွ ့ခဲ့တဲ့ ရို ရှင် တဲ့အဖ နဲ့ ခ န တတ်ပ တယ် ။
(trg)="18"> Vì vậy , bạn càng lùi trở lại , nắm rõ sự phức tạp , bạn càng có nhiều cơ hội tìm được các câu trả lời đơn giản , và nó thường khác hẳn câu hỏi đơn giản lúc ban đầu ,

(src)="19"> ဒီတ ့ ဂီယ ပ င် ပ ီ ၊ အမ ရိကန်အစို ရက က ဇူ ပ ုထ တဲ့ တကယ့်ကိုရှုပ်ထွ လှတဲ့ ပုစ္ဆ ကို က ည့်က ရအ င် ။
(trg)="19"> Bây giờ thì hãy quan sát một vấn đề phức tạp thật sự biểu đồ cúa chính phủ Mỹ .

(src)="20"> ဒ ကတ ့ အ ဖဂန်နစ္စတန်မှ အမ ရိကန်ရဲ့ သ င်က န် မှုခ မှုန် ရ ဗ ူဟ တစ်ခုပ ။
(trg)="20"> Đây là biểu đồ chiến lược chống quân phiến loạn của Mỹ tại Afghanistan

(src)="21"> လွန်ခဲ့တဲ့ ၁ လ ၊ ၂ လလ က်က New York Times သတင် စ ရဲ့ မ က်နှ ဖုံ မှ ပ ့ ။
(trg)="21"> Đây là trang đầu của tờ New York Times một hai tháng trước --

(src)="22"> စိတ်န က်လ က်အ င် ရှုပ်ထွ လွန် လို့ ခ က်ခ င် ကိုပဲ မီဒီယ တွ ရဲ့ လှ င်ပ င်မှုကို ခံလိုက်ရတယ်လ ။
(trg)="22"> ngay lập tức bị giới truyền thông làm cho ngớ ngẩn vì quá điên rồ rắc rối .

(src)="23"> ​က ည ခဲ့တဲ့ရည်မှန် ခ က်က အ ဖဂန်အစို ရကို ပ ည်သူအမ ဖက်မှ ထ က်ခံမှု တို လ ဖို့ပ
(trg)="23"> và mục tiêu là tăng sự hỗ trợ thường xuyên hơn cho chính phủ Afghanistan .

(src)="24"> ရှုပ်ထွ တဲ့ ပုစ္ဆ တစ်ခု ဆိုတ အရှင် က ီ ပ ။ ဒ ပ မယ့် ဒ ဟ ရှုပ်ယှက်ခတ်ရ လ ။
(trg)="24"> Rõ ràng đây là một vấn đề phức tạp , nhưng liệu nó có rắc rối không ?

(src)="25"> က င် ပ ီ ၊ ဒ ကို Times ရဲ့ မ က်နှ ဖုံ မှ တွ ့တ ့ စဉ် စ မိလိုက်တ က " က င် ပ ့ကွ ၊ ဆက်စပ်က ည့်လို့ရတ တစ်ခု ၊
(trg)="25"> Khi lần đầu tôi nhìn thấy nó trên trang đầu của tờ Times , Tôi đã nghĩ , " Thật tuyệt , cuối cùng tôi cũng thấy thứ mình có thể lấy làm minh họa .

(src)="26"> ဒီမှ နှစ်မ ှုပ်ထ လို့ ရတ ပ ့ " လို့ပ ။
(trg)="26"> Tôi có thể chúi mũi vào nó . "

(src)="27"> ဒီတ ့ လုပ်က ရအ င် ။ စနစ်တက ကွန်ရက်အဖ စ်နဲ့ ဒီspaghetti က ခ ပ်ပ ်မှ ကမ္ဘ ့ပွဲဦ ထွက် ရှုထ င့်တစ်ခုပ ့ဗ ။
(trg)="27"> Và đó là vì sao chúng ta ở đây lần đầu tiên , quan sát cái biểu đồ rối như mì spaghetti này ra một hệ thống có trật tự ,

(src)="28"> စက်ဝိုင် ပ ထ တဲ့ ဆုံမှတ်လ ကတ ့ က ွန်တ ်တို့ သက်ရ က်ခ င်တဲ့န ရ အစို ရကို ပ ည်သူအမ က ထ က်ခံမှုပ ။
(trg)="28"> Mối nối được khoanh tròn này là cái mà chúng ta cố gắng tác động -- hỗ trợ cho chính phủ Afghanistan .

(src)="29"> ဒီတ ့ဗ အဲဒီဆုံမှတ်ကန ၁ ဒီဂရီ ၊ ၂ ဒီဂရီ ၊ ၃ ဒီဂရီကို က ည့်လို့ရပ ီ ဩဇ လွှမ် နယ်ပယ်အပ င်က က ခ ပ်ရဲ့ ၄ ပုံ ၃ ပုံကို ဖယ်ရှ နိုင်ပ တယ် ။ အဲဒီနယ်ပယ်ထဲမှ ဆုံမှတ်အမ စုဟ ဗ ူဟ နဲ့မသက်ဆိုင်တဲ့အခ က်တွ ပ
(trg)="29"> Và bây giờ chúng ta nhìn dời ra một cấp , hai cấp , ba cấp khỏi mối nối đó loại bỏ 3 phần tư biểu đồ ra khỏi vùng ảnh hưởng .

(src)="30"> မ ပ င်အန အထ က မ် တမ် ခ င် မ ို လိုပ ့ ပ ီ တ ့ အရမ် သ ငယ်တဲ့ အရ အတွက်ကသ တကယ့် စစ်မက်ရ ရ တိုက်ခိုက်မှုတွ ပ ။
(trg)="30"> Trong khối cầu này , phần lớn các mối nối là không làm gì được , như sự khắc nghiệt của lãnh thổ , và hoạt động quân đội chỉ chiếm một phần nhỏ ,

(src)="31"> အမ စုဟ အက မ် ဖက်မဲ့ကဏ္ဍတွ ဖ စ်ပ ီ ၊ အက မ် ဖ င် ၂ မ ို ရှိပ တယ် ။ လူမ ို စုပ ိုင်ဆိုင်မှုတွ နဲ့ ဘ သ ရ အယူဝ ဒတွ မှ တက်က ွစွ ပတ်သက်မှုနဲ့ မ ှတပ ီ ၊ ထင်သ တဲ့ စီ ပွ ရ ဖွံ့ဖ ို မှုနဲ့ ဝန်ဆ င်မှုထ က်ပံ့ပ ခ င် ပ ။
(trg)="31"> Phần lớn là hoạt động phi bạo lực và chúng rơi vào hai nhóm lớn : đạo đức và sự cạnh tranh về tôn giáo và sự công bằng , minh bạch , sự phát triển kinh tế và sự hỗ trợ của các dịch vụ .

(src)="32"> ဒီအက င် က ွန်တ ်မသိဘူ ၊ ဒ ပ မဲ့ ဒ က ဒီက ခ ပ်ကန ၂၃ စက္ကန့်အတွင် အဓိပ္ပ ယ်ဖ ်နိုင်တ ပ ။
(trg)="32"> Tôi không biết về nhiều về vấn đề này , nhưng đây là cái tôi có thể đọc được từ biểu đồ trong 24 giây

(src)="33"> ဒီလိုက ခ ပ်ကို တွ ့တဲ့အခ ခင်ဗ တို့ကို လန့်မသွ စ ခ င်ပ ဘူ ။
(trg)="33"> Khi bạn thấy một biểu đồ như thế này , tôi muốn bạn đừng sợ hãi

(src)="34"> ခင်ဗ တို့ကို စိတ်လှုပ်ရှ ဟ လိုတ ပ ။ စိတ်သက်သ ရ ရသွ စ ခ င်တ ပ ။
(trg)="34"> Tôi muốn bạn thấy phấn khích , thấy nhẹ nhõm .

(src)="35"> ရို ရှင် တဲ့ အဖ တွ ပ ်လ နိုင်လို့ပ ။
(trg)="35"> Vì câu trả lời đơn giản có thể xuất hiện .

(src)="36"> သဘ ဝထဲက ရို ရှင် မှုဟ မက ခဏဆိုသလို ရှုပ်ထွ မှုရဲ့အခ တစ်ဖက်မှ ကိန် အ င် န လို့ပ ။
(trg)="36"> Chúng ta khám phá ra từ thiên nhiên rằng sự đơn giản thường nằm bên mặt kia của sự phức tạp .

(src)="37"> ဒ က င့် ဘယ်ပုစ္ဆ အတွက်မဆို ခ ဲ့က ည့်နိုင်လ လ ၊ ရှုပ်ထွ မှုကို လက်ခံထ လ လ ၊ အရ က ီ ဆုံ ရို ရှင် တဲ့အသ စိတ်တွ ကို အနီ ကပ်က ည့်နိုင်ဖို့ အခွင့်အလမ် က င် လ လ လ ပ ။
(trg)="37"> Vì vậy , với bất kỳ vấn đề nào , bạn càng phóng to nó ra và nắm rõ sự phức tạp , bạn càng có nhiều cơ hội nhìn rõ hơn các chi tiết đơn giản gây vấn đề nhất

(src)="38"> က ဇူ တင်ပ တယ် ။
(trg)="38"> Cảm ơn .

(src)="39"> ( လက်ခုပ်သံမ )
(trg)="39"> ( Vỗ tay )

# my/ted2020-101.xml.gz
# vi/ted2020-101.xml.gz


(src)="1"> က ဇူ အမ က ီ တင်ပ တယ် ။
(trg)="1"> Cám ơn rất nhiều .

(src)="2"> ကဲ ၊ ရှင်တို့အတွက် ဇ တ်လမ် တစ်ပုဒ်ရှိတယ် ။
(trg)="2"> Bây giờ , tôi có một câu chuyện dành cho các bạn .

(src)="3"> က ွန်မ လ ယ ဉ်ကဆင် တ ့ အင်္ဂလန် အန က်ပိုင် က ရှည်လ လွန် တဲ့ခရီ န က်မှ က ွန်မ ကွန်ပ ူတ ၊ ခ စ်ရတဲ့ လက်ဆွဲ ကွန်ပ ူတ က က င်သွ လိုက်တ အို အဲလိုမ ို ပ ့ ။ အပ ်က မ က်နှ ပ င်မှ ... ပ ရရင် အကုန်လုံ ထပ က်သွ တယ် ။
(trg)="3"> Khi tôi xuống máy bay , sau một chuyến đi dài từ miền Tây của nước Anh , máy tính của tôi , cái máy laptop yêu quý của tôi , đã bị điên , và đã -- oh ! -- giống như thế ! -- màn hình hiển thị của nó -- dù sao đi nữa , mọi thứ đều vỡ tan .

(src)="4"> ဒီက IT က င်လ တွ ဆီသွ တ ့ လူက ီ မင် တစ်ဦ က ပ င်ပ ပ ီ ပ တ က " ခင်ဗ က ဒီမှ ဘ လုပ်မှ လဲတဲ့ ။ "
(trg)="4"> Và tôi đã đến những anh bạn IT ở đây và một người đàn ông đã sửa máy tính của tôi , sau đó anh ta hỏi rằng , " Bạn đang làm gì ở đây thế ? "

(src)="5"> က ွန်မက " က ွန်မ တယ ထို ပ ီ သီခ င် နည် နည် ဆိုမှ ပ ။ " သူက " အို ၊ က ွန်တ ်လည် တယ ကို တီ တ ့တီ ပ တယ် ။ "
(trg)="5"> và tôi đáp " Tôi chơi cello và tôi cũng hát một ít nữa , " anh ta nói , " Oh , tôi cũng chơi cello đấy . "

(src)="6"> ဒ နဲ့ က ွန်မက " တကယ်လ "
(trg)="6"> Tôi hỏi rằng , " Bạn biết chơi thật à ? "

(src)="7"> ဘ ဖ စ်ဖ စ်ပ ၊ ရှင်တို့ ပ ်အ င်ပ ။ သူက ထူ ခ လို့ပ ၊ သူ့န မည်က Mark တဲ့ ။
(trg)="7"> Dù sao đi nữa , các bạn sẽ cảm thấy rất thích thú bởi vì anh ta rất tuyệt vời và tên anh là Mark .

(src)="8"> ( လက်ခုပ်သံမ ) က ွန်မရဲ့ အဖ ် Thomas Dolby လည် ဒီအမှုထဲမှ ပ ဝင်ပ တယ် ။
(trg)="8"> ( Vỗ tay ) Tham gia cùng với tôi là người cộng sự , Thomas Dolby .

(src)="9"> ( လက်ခုပ်သံမ ) ဒီသီခ င် ကို " Farther than the Sun " လို့ခ ်ပ တယ် ။
(trg)="9"> ( Vỗ tay ) Bài hát này tên là " Xa hơn cả Mặt Trời " .

(src)="10"> ( ဂီတသံ ) လ ထဲမှ သွယ်တန် လို့ မင် ကိုခ ်ခဲ့တယ် ဒ ပ မဲ့ မင် မက ဘူ ကွယ် ။ မင် ဟ မ ညံ့ညံ့လိုအပ်တဲ့ အပင်တစ်ပင်ပ ၊ ပန် ပွင့်တွ ကို စွန့်လွှတ်ရလ က် အ င် င မင် ကို အရမ် က င် မွန်စွ ဆက်ဆံခဲ့ပ တယ် ၊ အို မင် အတွက် င ဟ က ွယ်ဝလွန် သွ ပ ီလ .. မင် ဆီကဆို န မင် ထက်တ င် ပိုဝ တယ် ၊ န မင် ထက်ပိုဝ ရ မင် ကို ရှိစ ခ င်တ ့တယ် ၊ ဥတ္တရအရပ် င သွ တယ် ၊ အ စက်လွန် ပ တယ် ။ င ့နှလုံ သ က က က်တုံ အ က်က ခ ်ရည်ပ ၊ မင် ဟ မတန်ဘူ လ ။ မင် ဟ မတန်ဘူ လ ။ အက ံပိုင်တဲ့ မင် ရဲ့ မ က်လုံ တွ နဲ့ ခ ခ လည်န တဲ့ ပုံရိပ်တွ ၊ မင် င ့ကို မမ င်နိုင်ဘူ ပ ့ ၊ မင် င ့ကို မမ င်နိုင်ဘူ လ ။ င ့ကိုယ်င ပ ပ င် မ လှပ ီဆိုရင် င ယုံလိုက်တ ့မယ် ၊ မင် ဟ မတန်ဘူ လ ။ ပင်လယ်ဟ အလင် တန် ကို ထ င်ဖမ် ဖို့ အ ခဲန တယ် ။ ခ စ်န ရတ ကို င ခ စ်တယ် ၊ မင် ကတ ့ ဘယ်တ ့မှ အဲလ က် မဟုတ်ဘူ ။ Gerda ရဲ့ မ က်လုံ တွ ထဲမှ မင် ဖ စ်သွ တဲ့ အပိုင် အစတွ ၊ ညမှ ပ ံတဲ့ ပို ဖလံတွ အ လုံ လ ှပ်စစ်မီ ဟ လင် တယ်လို့ ယုံက တယ်လ ။ မင် ဟ မတန်ဘူ လ ။ မင် ဟ မတန်ဘူ လ ။ အက ံပိုင်တဲ့ မင် ရဲ့ မ က်လုံ တွ နဲ့ ခ ခ လည်န တဲ့ ပုံရိပ်တွ ၊ မင် င ့ကို မမ င်နိုင်ဘူ .. နို ... င ့ကိုယ်င ပ ပ င် မ လှပ ီဆိုရင် င ယုံလိုက်တ ့မယ် ၊ မင် ဟ မတန်ဘူ လ ။ မင် ဆီကဆို န မင် ထက်တ င် ပိုဝ တယ် ၊ န မင် ထက်ပိုဝ ရ မင် ကို ရှိစ ခ င်တ ့တယ် ၊ ဥတ္တရအရပ် င သွ တယ် ၊ အ စက်လွန် ပ တယ် ။ င ့နှလုံ သ က က က်တုံ အ က်က ခ ်ရည်ပ ၊ မင် ဟ မတန်ဘူ လ ။ မင် ဟ မတန်ဘူ လ ။ အက ံပိုင်တဲ့ မင် ရဲ့ မ က်လုံ တွ နဲ့ ခ ခ လည်န တဲ့ ပုံရိပ်တွ ၊ မင် င ့ကို မမ င်နိုင်ဘူ .. နို ... င ့ကိုယ်င ပ ပ င် မ လှပ ီဆိုရင် င ယုံလိုက်တ ့မယ် ၊ ( လက်ခုပ်သံမ ) က ဇူ အမ က ီ တင်ပ တယ် ။
(trg)="10"> ( Âm nhạc ) ♫ Cuốn theo cơn gió , tôi gọi bạn ♫ ♫ nhưng bạn không nghe thấy ... ♫ ♫ Bạn là loài thực vật mà cần đất nghèo dinh dưỡng ♫ ♫ và tôi đã đối xử quá tốt với bạn ♫ ♫ để từ bỏ những bông hoa ... ♫ ♫ Oh , tôi đã quá giàu so với bạn ... ♫ ♫ Xa hơn cả khoảng cách từ tôi đến Mặt Trời ♫ ♫ Vời vợi hơn cả tôi muốn bạn ở đây ♫ ♫ Tôi đi về phương Bắc , tôi cảm thấy quá lạnh lẽo ♫ ♫ Trái tim tôi là dung nham dưới đá ♫ ♫ Bạn không xứng đáng ♫ ♫ Bạn không xứng đáng ... ♫ ♫ Với con mắt toan tính của bạn ♫ ♫ những con số xoay tròn ♫ ♫ bạn không thể nhìn thấy tôi ♫ ♫ Bạn không thể nhìn thấy tôi ... ♫ ♫ Và nếu tôi nói bản thân là đủ rồi ♫ ♫ Tôi tin vào điều đó ♫ ♫ Bạn không xứng đáng ♫ ♫ Biển đóng băng ... ♫ ♫ để ngăn ánh sáng ♫ ♫ Và tôi yêu việc được đắm chìm trong tình yêu ♫ ♫ và bạn không bao giờ là người đó ♫ ♫ trong mắt của Gerda ♫ ♫ Những mảnh vỡ của con người mà bạn đã trở thành ♫ ♫ Và tất cả những con ngài bay lượn về đêm ♫ ♫ tin rằng đèn điện sáng chói ♫ ♫ Bạn không xứng đáng ♫ ♫ Bạn không xứng đáng ♫ ♫ Với con mắt toan tính của bạn ♫ ♫ những con số xoay tròn ♫ ♫ Bạn không thể nhìn thấy tôi , không ♫ ♫ Và nếu tôi nói bản thân là đủ rồi ♫ ♫ Tôi tin vào điều đó ♫ ♫ Bạn không xứng đáng ♫ ♫ Xa hơn cả khoảng cách từ tôi đến Mặt Trời ♫ ♫ Vời vợi hơn cả tôi muốn bạn ở đây ♫ ♫ Tôi đi về phương Bắc , tôi cảm thấy quá lạnh lẽo ♫ ♫ Trái tim tôi là dung nham dưới đá ♫ ♫ Bạn không xứng đáng ♫ ♫ Bạn không xứng đáng ♫ ♫ Với con mắt toan tính của bạn ♫ ♫ những con số xoay tròn ♫ ♫ Bạn không thể nhìn thấy tôi , không ♫ ♫ Và nếu tôi nói bản thân là đủ rồi , tôi tin vào điều đó ♫ ( Vỗ tay ) Cám ơn rất nhiều .

# my/ted2020-1016.xml.gz
# vi/ted2020-1016.xml.gz


(src)="1"> ဟဲလို ၊ က ွန်တ ့အမည်က Birke Baehr ၊ အသက်က ၁၁ နှစ်ပ ။
(trg)="1.1"> Xin chào !
(trg)="1.2"> Tên tôi là Birke Baehr , Tôi 11 tuổi .

(src)="2"> ဒီန ့ ဒီကိုလ တ က က ွန်တ ်တို့ရဲ့ စ စရ စနစ် မှ တ ပ ဖို့ပ ။
(trg)="2"> Tôi đến đây ngày hôm nay để nói về những vấn đề hiện tại đối với hệ thống thức ăn của chúng ta .

(src)="3"> ဦ ဆုံ အန နဲ့ ပ ခ င်တ က ကလ တွ ဟ တီဗီမှ ၊ အမ ပိုင်က င် တွ မှ နဲ့ သင်က ည့်လ ရ အတ ်မ မ က စ ကွက်ဖ က်တ တွ ၊ က ်င အ လုံ ကို အလွယ်တကူအယုံသွင် ခံရတ က ွန်တ ်တကယ်ပဲ အံ့သ မိပုံကိုပ ။
(trg)="3"> Đầu tiên , tôi muốn nói rằng tôi thực sự rất ngạc nhiên với việc thật là dễ dàng làm sao khi trẻ em bị làm cho tin tất cả những chương trình quảng cáo và truyền bá sản phẩm trên ti vi , ở các trường học và ở bất kỳ đâu mà bạn thấy .

(src)="4"> က ွန်တ ့အမ င်တ ့ စီ ပွ ရ လုပ်ငန် တွ ဟ က ွန်တ ့လို ကလ တွ ကို သူတို့ မိဘတွ ကို က ွန်တ ်တို့ ( သို့ ) ကမ္ဘ အတွက် အမ ဲ မက င် တ ဝယ်ခိုင် ဖို့ က ို ပမ် န သလိုပ
(trg)="4"> Đối với tôi điều này giống như là tất cả các công ty luôn cố gắng dùng những đứa trẻ như tôi để ép buộc các bậc cha mẹ phải mua những thứ mà không thực sự tốt cho chúng ta hay trái đất .

(src)="5"> အထူ သဖ င့် ကလ ပ က်စတွ ဟ ရ င်စုံထုပ်ပို ခ င် နဲ့ ပလပ်စတစ်ရုပ်တွ က ဆွဲဆ င်တ ခံရတယ် ။
(trg)="5"> Đặc biệt là trẻ nhỏ thường bị cuốn hút bởi những thứ đóng gói màu sắc sặc sỡ và đồ chơi nhựa .

(src)="6"> ဝန်ခံရမှ က က ွန်တ ်လည် တစ်ယ က်အပ ဝင်ဖ စ်ခဲ့ဖူ တ ပ ။
(trg)="6"> Tôi cũng phải thừa nhận rằng , tôi đã từng là một trong số đó .

(src)="7"> စ စရ အ လုံ ဟ တစ်န ကုန် ဝက်တွ ရွံ့ထဲလူ က နွ တွ စ က က်မှ မ က်စ တဲ့ ပ ်စရ ခ ံလ တွ ကန လ တယ်လို့ က ွန်တ ်လည် တွ ခဲ့ဖူ တယ် ။
(trg)="7"> Tôi cũng đã từng cho rằng tất cả các loại thực phẩm chúng ta sử dụng đều đến từ những nông trang nhỏ , yên bình nơi mà những chú lợn lăn trong bùn và bò gặm cỏ cả ngày .

(src)="8"> တွ ့ရှိလိုက်ရတ က ဒ ဟ မမှန်ဘူ ဗ ။
(trg)="8"> Nhưng cái mà tôi phát hiện ra thì không đúng như vậy .

(src)="9"> အင်တ နက်မှ ၊ စ အုပ်တွ မှ ၊ သတင် ရုပ်ရှင်တွ မှ မိသ စုနဲ့ ခရီ တွ မှ ဒီပစ္စည် ကို စတင်စုံစမ် မိတယ် ။
(trg)="9"> Tôi bắt đầu tìm hiểu về vấn đề này trên Internet , trong sách vở và trong các bộ phim tài liệu , trong những chuyến du lịch cùng gia đình .

(src)="10"> စက်မှုလုပ်ငန် အစ အစ စနစ်ရဲ့ မက င် တဲ့ဘက်ကို တွ ့ရှိခဲ့တယ် ။
(trg)="10"> Tôi đã phát hiện ra mặt tối của hệ thống thực phẩm công nghiệp hóa .

(src)="11"> ဦ ဆုံ မ ို ရို ဗီဇပ င်ထ တဲ့ သစ်စ ့တွ နဲ့ အက င်တွ ရှိပ တယ် ။
(trg)="11"> Đầu tiên là những hạt giống và tế bào sinh học được biến đổi gien .

(src)="12"> သစ်စ ့တစ်စ ့ဟ လက်တွ ့ခန် မှ သဘ ဝကန မရည်ရွယ်တဲ့ တစ်ခုခုလုပ်ဖို့ ပုံဖ ်ခံရတဲ့အခ ဥပမ င ရဲ့ DNA ကိုယူပ ီ ခရမ် ခ ဉ်သီ ထဲ ထည့်တဲ့အခ ပ ။ ရွံလိုက်တ ။
(trg)="12"> Đó là những loại hạt giống được tạo ra trong phòng thí nghiệm để tạo ra những thứ mà không thể hình thành ngoài tự nhiên - chẳng hạn như việc lấy DNA của cá và cấy ghép vào trong DNA của cà chua - khủng khiếp .

(src)="13"> အထင်မမှ နဲ့ဦ ၊ က ွန်တ ် င နဲ့ ခရမ် ခ ဉ်သီ က ိုက်ပ တယ် ၊ ဒ ပ မဲ့ ဒ က တ ့ က ခ မ် စရ ပ ။
(trg)="13"> Đừng hiểu sai ý tôi , tôi cũng thích cà và cà chua , nhưng như thế này thì thật là ghê sợ .

(src)="14"> ( ရယ်သံမ ) န က် ဒီသစ်စ ့တွ စိုက်တယ် ၊ က ီ ထွ တယ် ။
(trg)="14"> ( Cười ) Những hạt giống này sau đó sẽ được gieo trồng , và phát triển .

(src)="15"> သူတို့ထုတ်တဲ့အစ က စမ် သပ်တိရိစ္ဆ န်တွ မှ ကင်ဆ နဲ့ အခ ပ ဿန တွ ဖ စ်စ တ သက်သ ပ က လူတွ ဟ ဒီနည် နဲ့ ထုတ်လုပ်တဲ့ စ စရ တွ ကို စ န က တ ၁၉၉၀ နှစ်လွန်တွ ကတည် ကပ ။
(trg)="15.1"> Loại thực phẩm tạo ra từ nguồn giống này đã được chứng minh là gây ra bệnh ung thư và những vấn đề khác trên cơ thể các động vật thí nghiệm .
(trg)="15.2"> Và con người chúng ta thì đã bắt đầu tiêu dùng những thực phẩm chế tạo theo cách này từ những năm 1990

(src)="16"> လူအမ စုက ဒ တွ ရှိတ ကိုတ င် မသိက ဘူ ။
(trg)="16"> Và công chúng thì hầu hết không cả biết đến sự tồn tại của việc này .

(src)="17"> မ ို ရို ဗီဇပ င် ထ တဲ့ ပ င် ကို စ တဲ့က ွက်တွ အသည် နဲ့ က က်ကပ် အဆိပ်သင့်တဲ့ လက္ခဏ တွ ပ ်လ တ သင်တို့သိလ ။
(trg)="17"> Liệu bạn có biết rằng những con chuột ăn ngô đã bị biến đổi gien đã có dấu hiệu nhiễm độc tố trong gan và thận ?

(src)="18"> က က်ကပ်ရ င်တ ၊ အန တွ နဲ့ က က်ကပ်အလ ခ ိန် တို တ တွ ပ တယ် ။
(trg)="18"> Bao gồm viêm và tổn thương thận và tăng trọng lượng thận .

(src)="19"> က ွန်တ ်တို့စ တဲ့ ပ င် အ လုံ နီ နီ ဟ တစ်နည် နည် မ ို ရို ဗီဇ ပ င် လဲထ တ ပ ။
(trg)="19"> Và hầu hết tất cả các loại ngô chúng ta ăn thì đều bị biến đổi gien theo cách nào đó .

(src)="20"> ပ ီ တ ့ ပ ပ ရစ ၊ ပ င် ဟ အ လုံ မှ ပ ပ တယ် ။
(trg)="20"> Và hãy để tôi nói cho các bạn biết , ngô có trong mọi thứ .

(src)="21"> CAFOS ( လှ င်ပိတ် သတ္တဝ က ွ တဲ့ စစ်ဆင်ရ ) စဖို့ထိတ ​့ က ွန်တ ့ကို မပို့ပ နဲ့ ။
(trg)="21"> Và đừng bắt tôi phải nói về chế độ chăn nuôi những loại gia súc , gia cầm. cái gọi là CAFOS .

(src)="22"> ( ရယ်သံမ ) သမ ရို က လယ်သမ တွ က အပင်တွ က ီ စ ဖို့ မ စ တွ နဲ့ ရ စပ်တဲ့ ရုပ်က ွင် လ င်စ က လုပ်တဲ့ ဓ တ်မ ဩဇ တွ သုံ တယ် ။
(trg)="22"> ( Cười ) Những người nông dân hiện nay đều sử dụng phân bón hóa học làm từ nguyên liệu hóa thạch thứ mà họ trộn cùng với đất để kích thích cây trồng phát triển .

(src)="23"> ဒ လုပ်တဲ့အက င် က သီ နှံတစ်မ ို တည် ကို ထပ်က ထပ်က စိုက်တ ကန မ ဆီလွှ က ဩဇ ဓ တ်အ လုံ ကို ခွ ခ ွတ်လိုက်တ က င့်ပ ။
(trg)="23"> Họ làm như vậy bởi vì họ đã vắt cạn tất cả những chất dinh dưỡng của đất khi gieo trồng cùng một mùa vụ hết kỳ này qua kỳ khác .

(src)="24"> ပိုဘ ဖ စ်တဲ့ ဓ တုပစ္စည် တွ အသီ နဲ့ဟင် ရွက်တွ ပ ် ဖ န် တယ် ၊ ဥပမ ပ င် နဲ့ ပို တွ သတ်ဖို့ ပို သတ်ဆ ၊ ပ င် သတ်ဆ တွ ပ ့ ။
(trg)="24"> Còn nữa , cũng có nhiều loại hóa chất độc hại hơn được phun lên rau quả , như các loại thuốc trừ sâu và thuốc diệt cỏ , để tiêu diệt cỏ dại và sâu bệnh .

(src)="25"> မို ရွ တ ့ ဒီဓ တုပစ္စည် တွ က မ က ီ ထဲ စိမ့်ဝင်တယ် ၊ ( သို့ ) ရ စီ က င် ထဲကို ပ သွ က ရ ကိုလည် အဆိပ်သင့်စ တယ် ။
(trg)="25"> Khi trời mưa , những loại hóa chất này thấm vào trong đất , hoặc chảy vào các mạch nước dùng của chúng ta , làm ô nhiễm nguồn nước .

(src)="26"> န က် သူတို့က စ စရ ကို က က ခံအ င် ရ င်ခ ည်ပ တ ့ စိုက်ပ ို ရ န ရ ကန စူပ မ ကက်တွ ထိ ဒ က မိုင်ထ င်ခ ီ ရ က်သွ နိုင်တယ် ။
(trg)="26"> Rồi họ còn chiếu bức xạ thức phẩm với nỗ lực làm nó tươi lâu hơn , để có thể vận chuyển đi xa hàng ngàn mile từ nơi nuôi trồng tới các siêu thị .

(src)="27"> ဒီတ ့ ကိုယ်ကိုယ်ကို မ တယ် ၊ ဒ တွ ကို ဘယ်လို င ပ င် နိုင်လဲ ။
(trg)="27"> Vậy tôi tự hỏi , làm thế nào tôi có thể thay đổi những điều này ?

(src)="28"> ဒ က က ွန်တ ် တွ ့ရှိတ ပ ။
(trg)="28"> Và đây là những gì tôi tìm ra .

(src)="29"> ပိုက င် တဲ့ နည် တစ်ခုအတွက် လှုပ်ရှ မှုတစ်ခုရှိတ တွ ့ခဲ့တယ် ။
(trg)="29"> Tôi đã phát hiện ra có cách để làm mọi thứ tốt hơn .

(src)="30"> ခဏလ က် န က်ပ န်လိုက်ရင် က ွန်တ ်က NFL ဘ လုံ သမ ဖ စ်ခ င်ခဲ့တ ။
(trg)="30"> Giờ tôi trở lại trước kia một chút , Tôi đã từng muốn trở thành một cầu thủ bóng đá NFL .

(src)="31"> ဒီအစ သဘ ဝမ ဩဇ သုံ လယ်သမ ဖ စ်ဖို့သ ဆုံ ဖ တ်လိုက်တယ် ။
(trg)="31"> Nhưng giờ thay vì thế , tôi muốn trở thành một người nông dân hữu cơ .

(src)="32"> ( လက်ခုပ်သံမ ) က ဇူ တင်ပ တယ် ။
(trg)="32"> ( Vỗ tay ) Cảm ơn

(src)="33"> ဒီနည် နဲ့ ကမ္ဘ ကို ပိုက ီ က ယ်တဲ့ အက ို သက်ရ က်မှုပ နိုင်တယ်
(trg)="33"> Và với cách đó tôi đã có thể có một ảnh hưởng rộng lớn hơn tới thế giới .

(src)="34"> ဒီလူက Joel Salatin သူ့ကို လယ်သမ အရူ လို့ ခ ်က တယ် ၊ သူဟ စနစ်ကို ဆန့်က င် စိုက်ပ ို လို့ပ ။
(trg)="34"> Người đàn ông này , Joel Salatin , họ gọi anh ta là một kẻ mất trí vì anh ta nuôi trống khác với hệ thống hiện tại .

(src)="35"> က ွန်တ ့က အိမ်မှ ပဲ စ သင်တ ဆိုတ ့ တစ်န ့ သူပ တ သွ န ထ င်ခဲ့တယ် ။
(trg)="35"> Và vì tôi không tới trường mà tự học ở nhà , nên một ngày tôi tìm đến nghe câu chuyện của anh .

(src)="36"> ဒီလူ ၊ ဒီ " လယ်သမ အရူ " ဟ ပို သတ်ဆ တွ ၊ ပ င် သတ်ဆ တွ ၊ ( သို့ ) မ ို ရို ဗီဇပ င် ထ တဲ့ သစ်စ ့တွ မသုံ ဘူ ။
(trg)="36"> Người đàn ông này , người nông dân bị mất trí này , không sử dụng bất kỳ loại thuốc trừ sâu , diệt cỏ hay bất kỳ loại hạt giống biến đổi gien nào .

(src)="37"> ဒီအတွက် စနစ်အရ သူ့ကို ငက င်လို့ အခ ်ခံရတယ် ။
(trg)="37"> Và chính bởi vậy , anh ta mới bị cho là điên .

(src)="38"> သိစ ခ င်တ က က ွန်တ ်တို့အ လုံ မတူတဲ့ ရွ ခ ယ်မှုတွ ဖန်တီ ရင် ဒ သတွင် လယ်သမ တွ ( သို့ ) လက်တွ ့သိတဲ့ အိမ်နီ န ခ င် ဆီက စ စရ တိုက်ရိုက်ဝယ်ရင် ပ င် လဲမှုတစ်ခု လုပ်နိုင်တယ်ဆိုတ ပ ။
(trg)="38"> Tôi muốn mọi người biết rằng tất cả chúng ta đều có thể tạo nên điều khác biệt bằng việc chọn các sự chọn lựa khác , bằng việc mua thực phẩm trực tiếp từ các người nông dân tại địa phương , hoặc những nông dân khu vực lân cận mà chúng ta đã biết từ lâu .