# gl/ted2020-1.xml.gz
# pl/ted2020-1.xml.gz
(src)="1"> Moitas grazas , Chris .
(trg)="1"> Bardzo dziękuję , Chris .
(src)="2.1"> De verdade , é unha gran honra ter a oportunidade por segunda vez de vir até este auditorio .
(src)="2.2"> Estou moi agradecido .
(trg)="2.1"> To prawdziwy zaszczyt mieć możliwość drugi raz stanąć w tym miejscu .
(trg)="2.2"> Jestem niezwykle wdzięczny .
(src)="3"> Estou entusiasmado con esta conferencia e quero agradecervos a todos os moitos comentarios amabeis sobre o que dixen a outra noite
(trg)="3.1"> Jestem zachwycony tą konferencją .
(trg)="3.2"> Chce Wam wszystkim podziękować za miłe komentarze dotyczące mojej wypowiedzi poprzedniego wieczoru .
(src)="4"> E dígoo con sinceridade , en parte porque -- ( salouco finxido ) -- o necesito ( risos )
(trg)="4"> Mówię to szczerze , po części ponieważ -- ( Udawane łkanie ) -- jest mi to potrzebne .
(src)="5"> Póñanse no meu lugar !
(trg)="5"> ( Śmiech ) Postawcie się na moim miejscu !
(src)="6"> Voei no Air Force Two durante oito anos .
(trg)="6"> Latałem wiceprezydenckim samolotem przez 8 lat .
(src)="7"> Agora teño que quitarme os zapatos ou botas ao subir a un avión
(trg)="7"> Teraz muszę zdejmować buty , żeby wejść na pokład samolotu .
(src)="8"> ( Risos ) ( Aplausos ) Contareilles unha breve historia para ilustrar como me foi .
(trg)="8"> ( Śmiech i oklaski ) Opowiem Wam krótką historię , żeby wyjaśnic przez co przechodzę .
(src)="9"> É unha historia real -- cada anaquiño dela é real .
(trg)="9"> Ta historia jest prawdziwa w każdym calu .
(src)="10"> Loguiño de Tipper e eu deixarmos a -- ( salouco finxido ) -- Casa Branca -- ( Risos ) -- dirixímonos até a nosa casa en Nashville , unha pequena granxa que temos a 50 millas ao leste de Nashville --
(trg)="10"> Wkrótce po tym jak Tipper i ja opuściliśmy -- ( Udawane łkanie ) -- Biały Dom -- ( Śmiech ) Jechaliśmy z domu w Nashville na naszą małą farmę 80 km na wschód od Nashville
(src)="11"> no noso propio coche
(trg)="11"> - prowadziliśmy sami .
(src)="12"> Xa sei que isto soa algo cativo sen importancia , pero -- ( Risos ) -- Mirei polo espello retrovisor e de súpeto decateime .
(trg)="12"> Wiem , że to brzmi jak błahostka , ale -- ( Śmiech ) Spojrzałem we wsteczne lusterko i nagle doznałem szoku
(src)="13"> Non había ningunha fileira de coches detrás
(trg)="13"> Za mną nie było eskorty .
(src)="14"> Ouviron falar da dor por un membro amputado ?
(trg)="14"> Słyszeliście o bólu fantomowym ?
(src)="15"> ( Risos ) Éralles un Ford Taurus alugado .
(trg)="15"> ( Śmiech ) Jechaliśmy wynajętym Fordem Taurusem .
(src)="16"> Era a hora da cea e empezamos a buscar un lugar onde comer .
(trg)="16"> Była pora obiadu i zaczęliśmy rozglądać się za miejscem gdzie można coś zjeść .
(src)="17.1"> Estabamos na I-40 .
(src)="17.2"> Collemos a saída 238 por Lebanon , Tennessee .
(trg)="17"> Byliśmy na autostradzie I-40 .
(src)="18"> Deixamos atrás a saída e empezamos a buscar -- atopamos un restaurante Shoney 's
(trg)="19"> Na zjezdzie trafiliśmy na jedną z restauracji Shoney
(src)="19"> Unha rede de restaurantes familiares económicos , para quen non o saiba .
(trg)="20"> Sieć tanich rodzinnych restauracji - dla tych z Was , którzy nie wiedzą .
(src)="20"> Entramos e sentamos e a camareira achegouse , causoulle unha gran impresión a Tipper ( Risos )
(trg)="21.1"> Weszliśmy do środka i usiedliśmy przy stoliku .
(trg)="21.2"> Przyszła kelnerka i zrobiła wielkie zamieszanie z powodu Tipper .
(src)="21"> Tomounos nota e foi atender á parella que estaba nunha mesa a carón , e baixou tanto a súa voz que tiven que estricarme para ouvir o que estaba dicindo .
(trg)="22"> ( Śmiech ) Przyjęła nasze zamówienie , po czym podeszła do pary siedzącej obok nas , zniżyła głos tak bardzo , że musiałem się mocno postarać , żeby usłyszeć co mówiła .
(src)="22"> Dixo : " Si , son o ex-Vicepresidente Al Gore e a súa miller Tipper " .
(trg)="23"> Powiedziała : " Tak , to były Wiceprezydent Al Gore i jego żona Tipper "
(src)="23"> E o home dixo , " Viroulle moito a vida , non si ? "
(trg)="24.1"> Na co facet odpowiedział : " Ale się przejechał .. "
(trg)="24.2"> ( Śmiech )
(src)="24"> ( Risos ) E téñenme acontecido toda unha serie de epifanías coma esta .
(trg)="25"> To był szereg pewnego rodzaju objawień
(src)="25"> No día seguinte , e segue a ser unha historia real , subo a un G-5 para voar até Africa onde tiña que dar unha conferencia en Nixeria , na cidade de Lagos , sobre a enerxía .
(trg)="26"> Następnego dnia - kontynuując tą prawdziwą historię Wszedłem na pokład G-5 lecącego do Afryki , aby wygłosić przemowę w Nigerii w mieście Lagos , na temat energii .
(src)="26"> Empecei a conferencia contándolles a historia que nos acontecera o día anterior en Nashville
(trg)="27"> Rozpocząłem przemówienie od opowiedzenia co wydarzyło się dzień wcześniej w Nashville .
(src)="27"> Conteina case igualiño a como a fixen con vostedes Tipper e eu conducindo o coche , Shoney 's : os restaurantes familiares económicos , o que dixo o home -- riron .
(trg)="28.1"> Opowiedziałem ją tak samo , jak przed chwilą opowiedziałem Wam .
(trg)="28.2"> Tipper i ja , Shoney 's , tania sieć rodzinnych restauracji , wypowiedź tamtego faceta - roześmiali się
(src)="28"> Dei a conferencia , e despois regresei ao aeroporto para volver a casa .
(trg)="29"> Skończyłem przemowę , po czym wróciłem na lotnisko , żeby polecieć do domu .
(src)="29"> Fiquei durmido no avión , até ben entrada a noite , aterramos nas Azores para repostar .
(trg)="30"> W samolocie zasnąłem , do momentu kiedy w środku nocy wylądowaliśmy na Azorach , żeby zatankować .
(src)="30"> Acordei , abriron a porta , e saín para tomar un pouco de ar fresco , e vin que había un home correndo pola pista .
(trg)="31.1"> Obudziłem się , otworzono drzwi , poszedłem nabrać trochę świeżego powietrza .
(trg)="31.2"> I nagle zauważyłem mężczyznę biegnącego po pasie startowym
(src)="31.1"> Estaba movendo un papel e berraba , Chame a Washington !
(src)="31.2"> Chame a Washington !
(trg)="32.1"> Machał kartką papieru i krzyczał : " Dzwoń do Waszyngtonu !
(trg)="32.2"> Dzwoń do Waszyngtonu "
(src)="32.1"> E pensei para min , no medio da noite , no medio do Atlántico , que irá mal agora en Washington ?
(src)="32.2"> Entón lembrei que podían ser unha morea de cousas .
(trg)="33.1"> Pomyślałem sobie , w środku nocy , na środku Atlantyku co może być nie tak w Waszyngtonie ?
(trg)="33.2"> Wtedy przypomniałem sobie , że w Waszyngtonie całkiem sporo rzeczy moze być nie tak .
(src)="33"> ( Risos )
(trg)="34"> ( Śmiech )
(src)="34.1"> Mais o que sucedía é que o meu persoal estaba moi desgustado porque un dos servizos de comunicación de Nixeria escribira sobre a miña conferencia .
(src)="34.2"> E xa fora editada en cidades de todos os EEUU
(trg)="35"> Ale okazało się , że mój personel był niezwykle zmartwiony , ponieważ jeden z serwisów w Nigerii zdążył napisać artykuł na temat mojej przemowy , który wydrukowano w miastach na terenie całych Stanów Zjednoczonych .
(src)="35"> Comprobei que fora impresa en Moterey e dicía así ,
(trg)="36"> Ten wydrukowano w Monterey , sprawdziłem .
(src)="36.1"> " O ex Vicepresidente Al Gore anunciou onte en Nixeria , " A miña muller Tipper e eu acabamos de abrir un restaurante familiar económico co nome de Shoney 's , e somos nós mesmos quen o traballamos " .
(src)="36.2"> ( Risos ) Antes de chegar ao solo dos EEUU , David Letterman e Jay Leno xa empezaran -- un deles tíñame levando un enorme chapeo branco de cociñeiro , Tipper dicía , " Unha hamburguesa máis , con patacas ! "
(trg)="37"> Artykuł rozpoczynał się słowami : Były wiceprezydent Al gore ogłosił wczoraj w Nigerii : " Wspólnie z moją żoną Tipper otworzyliśmy tanią , rodzinną restaurację , nazywając ja Shoney i sami ją prowadzimy " ( Śmiech ) Zanim wróciłem na teren USA David Letterman i Jay Leno zdążyli podchwycić temat jeden z nich pokazał mnie w wielkiej , białej czapce kucharskiej , a Tipper krzyczała , " Jeszcze jeden hamburger z frytkami ! "
(src)="37"> Tres días despois , recibín unha longa e amábel carta manuscrita do meu colega Bill Clinton que dicía , " Felicidades polo novo restaurante , Al "
(trg)="38"> Trzy dni później dostałem długi , odręcznie napisany list od mojego przyjaciela i partnera Billa Clintona , w którym pisał " Gratulacje z okazji otwarcia restauracji , Al ! "
(src)="38"> ( Risos ) Gústanos celebrar os éxitos nas nosas vidas .
(trg)="39"> ( Śmiech ) Cieszymy się nawzajem ze swoich życiowych sukcesów .
(src)="39"> Ía falarlles sobre información e ecoloxía .
(trg)="40"> Zamierzałem mówić o ekologii informacji
(src)="40"> Mais pensaba que desde que decidín acudir con regularidade a TED , quizais podería falar diso noutro momento .
(trg)="41"> ale skoro już zaplanowałem sobie powracać do TED przez całe życie , może pomówię o tym innym razem .
(src)="41"> ( Aplausos ) Chris Anderson : é un bo trato !
(trg)="42"> ( Oklaski ) Chris Anderson : Nie ma problemu !
(src)="42.1"> Al Gore : quero centrarme en aquilo que moitos de vostedes están interesados en que desenvolva .
(src)="42.2"> Que poden facer vostedes ante a crise climática ?
(trg)="43"> Skupię się na tym , co wielu z Was chciało abym rozwinął Co sami możecie zrobić w sprawie globalnego ocieplenia ?
(src)="43"> Quero empezar con -- amosarlles algunhas imaxes , e vou reutilizar só catro ou cinco .
(trg)="44"> Rozpocznę od pokazania kilku nowych slajdów , po czym streszczę cztery albo pięć z nich .
(src)="44"> Empecemos coas diapositivas .
(trg)="45"> Co do pokazu slajdów .
(src)="45"> Renovo o diaporama cada vez que o utilizo .
(trg)="46"> Zawsze go aktualizuję przed prezentacją .
(src)="46"> Engado novas imaxes porque cada vez que expoño o diaporama aprendo algo máis .
(trg)="47"> Dodaję nowe obrazy , ponieważ przy każdej prezentacji uczę się czegoś nowego .
(src)="47"> É como camiñar pola praia , saben ?
(trg)="48"> To jak przeszukiwanie plaży .
(src)="48"> Cada vez que marea a abala e devala atopamos algunha nova cuncha .
(trg)="49"> Po każdym odpływie znajduje się nowe muszle .
(src)="49"> Nos últimos dous días , recollemos novos records na temperatura en xaneiro .
(trg)="50"> Zaledwie w ciągu ostatnich dwóch dni odnotowano nową najwyższą temperaturę w styczniu
(src)="50"> E só nos Estados Unidos .
(trg)="51"> Mówimy tu o Stanach Zjednoczonych Ameryki .
(src)="51.1"> A temperatura media en Xaneiro é de 31 graos .
(src)="51.2"> O mes pasado tivemos 39.5 graos
(trg)="52.1"> Historyczna średnia temperatur w styczniu to 31 stopni .
(trg)="52.2"> W zeszłym miesiącu było 39,5 .
(src)="52"> Ben , sei que queren máis malas noticias sobre o medio ambiente -- Estou bromeado -- pero estas son as diapostivas reutilizadas ,
(trg)="53.1"> Wiem , że chcecie więcej złych wieści na temat środowiska .
(trg)="53.2"> Żartuję .
(src)="53"> e despois vou falar do novo material sobre o que vostedes poden facer .
(trg)="54"> To są podsumowujące slajdy , później przejdę do nowych materiałów o tym co Wy możecie zrobić .
(src)="54"> Pero quería centrarme nun par destas fotos .
(trg)="55"> Ale chciałem jeszcze rozwinąć kilka z tych .
(src)="55"> Primeiro de todo , isto é onde temos previsto chegar coa contribución dos Estados Unidos ao quecemento global , nos negocios coma sempre .
(trg)="56.1"> Taki będzie wkład USA w globalne ocieplenie , jeśli nie wprowadzimy zmian , jak zwykle .
(trg)="56.2"> Wydajniejsze wykorzystywanie energii
(src)="56"> Eficiencia no uso final da electricidade e de calquera clase de enerxía é o máis baixo .
(trg)="57"> jest łatwe do osiągnięcia .
(src)="57"> Eficiencia e conservación : non é un gasto ; é un beneficio .
(trg)="58"> Wydajność i konserwacja to nie wydatki , lecz zysk .
(src)="58"> O signo está errado .
(trg)="59"> Takie myślenie jest błędne .
(src)="59"> Non é negativo ; é positivo .
(trg)="60"> Bilans nie jest negatywny , jest pozytywny .
(src)="60"> Son investimentos que se pagan a si mesmos .
(trg)="61"> To są inwestycje , które się zwracają .
(src)="61"> Mais eles son moi efectivos en nos desviaren do noso camiño
(trg)="62"> Są też jednak bardzo skuteczne w odwracaniu naszej uwagi .
(src)="62"> Coches e camións -- Falarei diso nesta diapositiva , pero quero situar isto na súa perspectiva
(trg)="63"> Samochody i ciężarówki - mówiłem o tym przy pokazie slajdów , ale chcę żebyście spojrzeli na to z szerszej perspektywy .
(src)="63"> É unha evidente causa de preocupación , e debería selo , pero hai máis contaminación causante do quecemento global que procede dos edificios que a causada polos coches e camións .
(trg)="64"> To jasny i widoczny problem , i tak powinno być , ale więcej zanieczyszczeń powodujących globalne ocieplenie pochodzi z budynków niż z samochodów i ciężarówek .
(src)="64"> A dos coches e camións é moi significativa , e nós temos os peores niveis do mundo ,
(trg)="65"> Samochody osobowe i ciężarówki mają istotne znaczenie , a my mamy najniższe normy na świecie ,
(src)="65.1"> e así deberiamos afrontalo .
(src)="65.2"> Pero iso é parte deste quebra-cabezas .
(trg)="66.1"> więc powinniśmy poświęcić temu uwagę .
(trg)="66.2"> Jest to jednak tylko część układanki .
(src)="66"> Outra eficiencia no transporte é tan importante como a dos coches e camións !
(trg)="67"> Wydajność innych środków transportu jest równie ważna jak wydajność samochodów osobowych i ciężarowych !
(src)="67"> As enerxías renovábeis nos actuais niveis de eficiencia tecnolóxica poden facer isto moi diferente , e co que Vinod e John Doerr e outros ,
(trg)="68"> Odnawialne źródła energii , na obecnym poziome technologicznej wydajności mogą sporo zdziałać , co Vinod , John Doerr i inni ,
(src)="68"> moitos de vostedes aquí -- moita xente directamente involucrada nisto -- esta porción vai medrar moito máis rápido do que é previsto polas proxeccións actuais .
(trg)="69"> wielu z Was - mnóstwa ludzi zaangażowanych w ten problem -- ten wycinek urośnie dużo szybciej niż ukazuje to prognoza .
(src)="69"> Captura e Secuestración de Carbono -- É o que CCS significa é como converterse no derradeiro recurso que nos permita continuar usando combustíbeis fósiles dun xeito inofensivo .
(trg)="70"> Uchwycenie i Sekwestracja Węgla - od tego pochodzi skrót CCS ( ang. ) prawdopodobnie stanie się przełomową aplikacją dzięki której będziemy mogli kontynuować korzystanie z paliw kopalnych w bezpieczny sposób .
(src)="70"> E aínda estamos lonxe .
(trg)="71"> Jeszcze tego nie dopracowaliśmy .
(src)="71.1"> Ben .
(src)="71.2"> Agora , que é o que poden vostedes facer ?
(trg)="72.1"> Ok .
(trg)="72.2"> Co możecie zrobić ?
(src)="72"> Reducir emisións nas súas casas .
(trg)="73"> Zredukować emisje w domach .
(src)="73"> Moitos deses gastos son ademais beneficiosos .
(trg)="74"> Większość tych wydatków również się zwraca .
(src)="74"> Illamento , un mellor deseño , mercar electricidade verde alí onde sexa posíbel .
(trg)="75"> Izolacja , lepszy design , energooszczędna elektryczność .
(src)="75"> Falei dos automóbiles -- merquen un híbrido .
(trg)="76"> Wspominałem o pojazdach - kupcie hybrydę .
(src)="76"> Collan o tren
(trg)="77"> Używajcie szybkich tramwajów .
(src)="77"> Averiguar que outras opcións son moito mellores .
(trg)="78"> Wymyślajcie inne sposoby , które są dużo lepsze .
(src)="78"> É importante .
(trg)="79"> To ważne .
(src)="79"> Ser un consumidor verde .
(trg)="80"> Bądźcie zielonymi konsumentami .
(src)="80"> Poden escoller cada vez que compran , entre cousas que agravan máis ou menos a crise climática global .
(trg)="81"> Macie wybór we wszystkim co kupujecie - pomiędzy produktami zdecydowanie nieprzyjaznymi środowisku i tymi , które mają mniejszy wpływ na globalny kryzys klimatyczny ..
(src)="81.1"> Teñan en conta .
(src)="81.2"> Tomen a decisión de vivir unha vida sen exceso de carbono
(trg)="82.1"> Weźcie to pod uwagę .
(trg)="82.2"> Podejmijcie decyzję , aby używać odnawialnych źródeł energii .
(src)="82"> Aqueles de vostedes que sexan bos en marketing Sería para min un pracer recibir o seu consello e axuda sobre como dicir isto dun xeito que conecte coa maioría da xente .
(trg)="83"> Od tych z Was , którzy są dobrzy w kreowaniu marek , Chciałbym porady i pomocy , co do tego jak mówić o tym w sposób , zrozumiały dla wszystkich .
(src)="83"> É moito máis doado do que pensan .
(trg)="84"> To łatwiejsze niż myślicie .
(src)="84"> Sen dúbida .
(trg)="85"> Naprawdę .
(src)="85"> Moitos de nós xa temos tomada esa decisión e é bastante doada .
(trg)="86"> Bardzo wielu z nas podjęło taką decyzję i jest to naprawdę proste .
(src)="86"> Significa : reducir as túas emisións de dióxido de carbono coas moitas e variadas escollas que facemos , e daquela mercar ou conseguir compensacións polo exceso que non puideron reducir completamente .
(trg)="87"> Zredukujcie emisję dwutlenku węgla poprzez wszystkie wybory , które podejmujecie , a potem spróbujcie wyrównać straty dla pozostałej części , której nie zredukowaliście .
(src)="87"> O que quere dicir todo isto está explicado en climatecrisis.net .
(trg)="88"> Na stronie climatecrisis.net można się z tym bliżej zapoznać .
(src)="88"> Hai un calculador de carbono .
(trg)="89"> Jest tam kalkulator emisji dwutlenku węgla .
(src)="89"> Participant Productions invitou , coa miña activa colaboración , os mellores programadores do mundo nesta arcana ciencia do cálculo de carbono para construír unha calculadora para o consumidor respetuoso de carbono .
(trg)="90"> " Participant Productions " , z moją pomocą , zebrało wiodących programistów świata w tej tajemnej dziedzinie kalkulacji emisji dwutnelku węgla by zaprojektowali kalkulator przyjazny dla użytkownika .
(src)="90"> Poden vostedes calcular de xeito moi preciso as súas emisións de CO2 e daquela ofreceránselle opcións para reducilas .
(trg)="91"> Można bardzo precyzyjnie określić swój wkład w emisję CO2 i zapoznać sie z przedstawionymi opcjami by tę emisję zmniejszyć .
(src)="91"> E cando a película sexa estreada en Maio , actualizaremos isto para a versión 2.0 e poderemos clicar en comprar as compensacións
(trg)="92"> Do czasu ukazania się filmu w Maju , powinien już działać w wersji 2.0 z ofertami rekompensat za emisję CO2 dostępnymi już po kilku kliknięciach .
(src)="92"> Despois , consideren converter os seus negocios en carbono-neutrais .
(trg)="93"> Pomyślcie o prowadzeniu biznesu bez emisji CO2 .
(src)="93"> Algúns de nosoutros xa o logramos , e non é tan difícil como pensan .
(trg)="94"> Niektórzy z nas tak zrobili , i nie jest tak trudno jak się wydaje .
(src)="94"> Integren as solucións climáticas en todas as súas innovacións , traballen en tecnoloxía , ou entretemento , ou deseño e arquitectura .
(trg)="95"> Włączcie rozwiązania przyjazne środowisku do wszystkich projektów innowacji niezależnie od tego czy jesteście z branży technologii czy rozrywki czy ze środowisk projektantów lub architektów .
(src)="95"> Invistan en sustentabilidade .
(trg)="96"> Inwestujcie długotrwale .
(src)="96"> Xa o dixo Majora .
(trg)="97"> Majora Carter mówiła o tym .
(src)="97"> Escoiten , se vostedes teñen investido cartos en xestores aos que recompensan sobre a base do seu traballo anual , nunca volvan a queixarse do informe trimestral da CEO
(trg)="98"> Posłuchajcie , jeśli zainwestowaliście pieniądze z menedżerami których wynagradzacie na podstawie rocznych wyników nigdy więcej narzekajcie na kwartalny raport dyrekcji .
(src)="98"> Co decorrer do tempo , a xente fai aquilo para o que vostede lles paga .
(trg)="99"> Po jakimś czesie , ludzie zrobią to za co im płacicie .
(src)="99"> E se eles xulgan canto van receber do capital que vostedes investiron , basándose en cálculos a curto prazo , vostedes obterán a cambio decisións tomadas tamén a curto prazo .
(trg)="100"> A jeśli zauawżą ile będą dostawać w oparciu o wasz kapitał który zainwestowali na krótkoterminowe inwestycje , wtedy będą podejmować krótkoterminowe decyzje .
(src)="100"> Hai moito máis a dicir sobre isto .
(trg)="101"> Dużo można powiedzieć na ten temat .