# dz/ted2020-2452.xml.gz
# it/ted2020-2452.xml.gz


(src)="1"> ཁྱེད ་ ཚུ ་ ག ་ དེམ ་ ཅིག ་ སྦེ ་ མནོ ་ བསམ ་ རེ ་ བཏང ་ པ ་ ཅིན ། ང ་ སྤྱིར ་ བཏང ་ གི ་ གོ ་ ལ ་ གྱོནམ ་ ཡང ་ མེན ། ང ་ ནང ་ ན ་ གོ ་ ལ ་ ག ་ ཅི ་ གྱོནམ ་ གི ་ སྐོར ་ ལས ་ ཡང ་ སླབ ་ མེན །
(trg)="1"> Nel caso ve lo steste chiedendo , no , non sto indossando un vestito , e no , non dirò cosa indosso sotto .

(src)="2"> ༼ བགའ ་ སྐད ། ༽ ཨ ་ ནཱི ་ འདི ་ གོ ་ ཨིན །
(trg)="2"> ( Risate ) Questo è un gho .

(src)="3"> ངེ ་ གི ་ རྒྱལ ་ ཡོངས ་ གྱོན ་ ཆས ་ ཨིན །
(trg)="3"> È il mio abito nazionale .

(src)="4"> འབྲུག ་ པའི ་ ཕོ ་ རྒྱ ་ ག ་ ར ་ གིས ་ དེ ་ སྦེ ་ གྱོནམ ་ ཨིན །
(trg)="4"> È così che vestono tutti gli uomini in Bhutan .

(src)="5"> ཨ ་ ཕི ་ འདི ་ ང ་ བཅས ་ ཨམ ་ སྲུ ་ ཚུ ་ གིས ་ གྱོན ་ ཆས ་ ཨིན །
(trg)="5"> Quello è l' abito delle nostre donne .

(src)="6"> ང ་ བཅས ་ ཨམ ་ སྲུ ་ བཟུམ ་ སྦེ ཕོ ་ རྒྱ ་ ཚུ ་ ཡང ་ ཚོན ་ མདངས ་ ཆེ ་ བའི ་ གོ ་ ལ ་ གྱོནམ ་ ཨིན ། དེ ་ འབདཝ ་ ད ་ ང ་ བཅས ་ ཀྱི ་ ཨམ ་ སྲུ ་ ཚུ ་ བཟུམ ་ མེན ་ པར ་ ང ་ བཅས ་ རྐངམ ་ ཕྱི ་ ཁར ་ བཏོན ་ ནི ་ ཡོད །
(trg)="6"> Così come le nostre donne , anche noi uomini indossiamo colori piuttosto sgargianti , solo che noi mostriamo le gambe .

(src)="7"> ༼ བགའ ་ སྐད ། ༽ ང ་ བཅས ་ ཀྱི ་ རྒྱལ ་ ཡོངས ་ གྱོན ་ ཆས ་ འདི ་ གཞན ་ དང ་ མ ་ འདྲཝ ་ སྦེ ་ ཡོད ། ངེ ་ གི ་ རྒྱལ ་ ཁབ ་ ནང ་ འདི ་ གཅིག ་ རྐྱངམ ་ གཅིག ་ གིས ་ མ ་ དོ ་ བར ་ ཨ ་ རྟག ་ དང ་ མ ་ འདྲཝ ་ གཞན ་ ཡང ་ ཡོད །
(trg)="7"> ( Risate ) Il nostro abito nazionale è unico , ma questa non è la sola cosa che rende unico il nostro paese .

(src)="8"> ང ་ བཅས ་ ཀྱིས ་ བཙོག ་ རླུང ་ བར ་ གནས ་ སྦེ ་ སྡོད ་ ནིའི ་ ཁས ་ བླངས ་ འདི ་ ཡང ་ གཞན ་ དང ་ མ ་ འདྲཝ ་ སྦེ ་ ཡོད ། ད ་ རིས ་ ང ་ གིས ་ སྦེ ་ ང ་ བཅས ་ ཀྱིས ་ བཙོག ་ རླུང ་ བར ་ གནས ་ སྦེ ་ སྡོད ་ ནིའི ་ ཁས ་ བླངས ་ ཀྱི ་ སྐོར ་ ལས ་ སླབ ་ ནི ་ ཨིན །
(trg)="8"> Anche la nostra promessa di rimanere " a emissioni zero " è unica e oggi vorrei parlarvi di questo : della nostra promessa .

(src)="9"> དེ ་ འབདཝ ་ ད ་ འདི ་ མ ་ སླབ ་ པའི ་ ཧེ ་ མ ་ ང ་ གིས ་ ཁྱེད ་ ལུ ་ དེའི ་ གནས ་ སྟངས ་ ཅིག ་ བཤད ་ ནི ་ ཨིན །
(trg)="9"> Ma prima di procedere dovrei illustrarvi il contesto ,

(src)="10"> ང ་ གིས ་ ཁྱེད ་ ལུ ་ སྲུང ་ ཅིག ་ གཏང ་ གེ །
(trg)="10"> raccontarvi la nostra storia .

(src)="11"> འབྲུག ་ འདི ་ ཧི ་ མ ་ ལ ་ ཡའི ་ གངས ་ རི ་ ནང ་ རྒྱལ ་ ཁབ ་ ཆུང ་ ཀུ ་ ཅིག ་ ཨིན །
(trg)="11"> Il Bhutan è un piccolo paese nell' Himalaya .

(src)="12"> ང ་ བཅས ་ ལུ ་ ཤང ་ རི ་ ལ ་ ཟེར ་ ཡང ་ སླབ ་ སྟེ ་ ཡོད ། རེ ་ ཅིག ་ མཐའ ་ མཇུག ་ གི ་ ཤང ་ རི ་ ལ ་ ཟེར ་ ཡང ་ སླབ ་ མས །
(trg)="12"> Siamo stati chiamati " Shangri-La " , persino " l' ultimo Shangri-La " .

(src)="13"> དེ ་ འབདཝ ་ ད ་ ང ་ ད ་ ལྟོ ་ ར ་ སླབ ་ ད ་ གེ ། ང ་ བཅས ་ ཤང ་ རི ་ ལ ་ མེན །
(trg)="13"> Ma lasciate che ve lo dica subito , non siamo lo Shangri-La .

(src)="14"> ངེ ་ གི ་ རྒྱལ ་ ཁབ ་ འདི ་ ལྷ ་ ཁང ་ སྦོམ ་ ཅིག ་ ནང ་ དགེ ་ སློང ་ ཚུ ་ གིས ་ གང ་ སྦེ ་ ཡོད ་ མི ་ ཅིག ་ བཟུམ ་ མེན །
(trg)="14"> Il mio paese non è un grosso monastero popolato da monaci felici .

(src)="15"> ༼ བགའ ་ སྐད ། ༽ དངོས ་ སུ ་ ལུ ་ འདི ་ ང ་ བཅས ་ མི ་ རློབས ་ ༧༠༠,༠༠༠ ཙམ ་ ཅིག ་ ཡོད ་ པའི ་ རྒྱལ ་ ཁབ ་ འདི ་ མི ་ རློབས ་ མང ་ ཆེ ་ ཤོས ་ ཡོད ་ པའི ་ འཛམ ་ གླིང ་ གི ་ རྒྱལ ་ ཁབ ་ རྒྱ ་ མི ་ དང ་ རྒྱ ་ ནག གཉིས ་ ཀྱི ་ བར ་ ན ་ གནས ་ ཏེ ་ སྡོད ་ མི ་ ཅིག ་ ཨིན །
(trg)="15"> ( Risate ) La realtà è che siamo a malapena 700.000 , stretti tra due dei paesi più popolosi della Terra : la Cina e I' India .

(src)="16"> དངོས ་ སུ ་ ལུ ་ འདི ་ ང ་ བཅས ་ འདི ་ གོང ་ འཕེལ ་ མ ་ འགྱོ ་ བའི ་ རྒྱལ ་ ཁབ ་ ཆུང ་ ཀུ ་ ཅིག ་ འཚོ ་ སྐྱོང ་ རྩ ་ འགེངས ་ འཐབ ་ སྟེ ་ སྡོད ་ མི ་ ཅིག ་ ཨིན །
(trg)="16"> La realtà è che siamo un piccolo paese sottosviluppato che fa del suo meglio per sopravvivere .

(src)="17"> ཨིན ་ རུང ་ ང ་ བཅས ་ ཀྲིག ་ ཀྲི ་ ཅིག ་ སྦེ ་ ར ་ སྡོད ་ དོ །
(trg)="17.1"> Ma stiamo bene .
(trg)="17.2"> Stiamo sopravvivendo .

(src)="18"> ང ་ བཅས ་ འཚོ ་ སྐྱོང ་ འཐབ ་ ཚུགས ་ དོ ། མ ་ གཞི ་ གིས ་ འདི ་ ང ་ བཅས ་ ཡར ་ རྒྱས ་ ཡང ་ འགྱོ ་ དོ ། ཡར ་ རྒྱས ་ འགྱོ ་ དགོ ་ པའི ་ རྒྱུ ་ མཚན ་ འདི ་ ང ་ བཅས ་ ར ་ ཚུ ་ གི ་ སྔོན ་ བསགས ་ བསོད ་ ནམས ་ ཀྱི ་ ཁ ་ རྗེ ་ བཟང ་ པོའི ་ སྒོ ་ ལས ་ གཞན ་ དང ་ མ ་ འདྲ ་ བའི ་ མངའ ་ བདག ་ རྒྱལ ་ པོ ་ ཚུ ་ བྱོན ་ ཡོད །
(trg)="18"> In realtà stiamo prosperando grazie al fatto di aver avuto l' enorme fortuna di avere dei re straordinari .

(src)="19"> ང ་ བཅས ་ ཀྱི ་ ཁྱད ་ དུ ་ འཕགས ་ པའི ་ མངའ ་ བདག ་ རྒྱལ ་ པོ ་ ཚུ ་ གིས ་ རྒྱལ ་ ཁབ ་ གོང ་ འཕེལ ་ གཏང ་ ནིའི ་ དོན ་ ལུ ་ ལྷོད ་ མེད ་ བརྩོན ་ ཤུགས ་ ཀྱི ་ སྒོ ་ ལས ་ ཕྱག ་ ལཱ ་ གནང ་ སྟེ ་ ཡོདཔ ་ ད ་ འདི ་ ཚུ ་ ཡང ་ དྲན ་ ཤེས ་ ཀྱི ་ སྒོ ་ ལས ་ དཔལ ་ འབྱོར ་ གོང ་ འཕེལ ་ དང ་ མི ་ སྡེ ་ གོང ་ འཕེལ ་ འདྲ ་ མཉམ ་ བཟོ ་ ནི ་ དང ་ མཐའ ་ སྐོར ་ ཡུན ་ བརྟན ་ བཞག ་ ནི ། དེ ་ ལས ་ ལམ ་ སྲོལ ་ ཉམས ་ སྲུང ་ འབད ་ ནི ་ ཚུ ་ ག ་ ར ་ གཞུང ་ སྐྱོང ་ ལེགས ་ ལྡན ་ གྱི ་ སྒྲིག ་ བཀོད ་ དང ་ འཁྲིལ ་ མཛད ་ གནང ་ ནུག
(trg)="19"> I nostri monaci illuminati hanno lavorato senza sosta per sviluppare il nostro paese , bilanciando con cautela la crescita economica con lo sviluppo sociale , la sostenibilità ambientale e la preservazione della cultura , il tutto nell' ambito di un buon governo .

(src)="20"> ང ་ བཅས ་ ཀྱི ་ ཐབས ་ ལམ ་ ཧྲིལ ་ བུམ ་ གྱི ་ ཐོག ་ ལས ་ གནང ་ བའི ་ གོང ་ འཕེལ ་ ལུ ་ རྒྱལ ་ ཡོངས ་ དགའ ་ སྐྱིད ་ སྤེལ ་ འཛོམས ་ ཟེར ་ སླབ ་ ཨིན །
(trg)="20"> Chiamiamo questo approccio olistico allo sviluppo " Gross National Happines " [ Felicità Nazionale Lorda ] o GNH

(src)="21"> དེ ་ བསྒང ་ སྤྱི ་ ལོ ་ ༡༩༧༠ གི ་ ལོ ་ གྲངས ་ ནང ་ མི ་ དབང ་ འབྲུག ་ རྒྱལ ་ བཞི ་ པ ་ མཆོག ་ གིས ་ གསལ ་ བསྒྲགས ་ ཡོངས ་ བསྒྲགས ་ ཅན ་ ཅིག ་ གནང ་ མིའི ་ ནང ་ འབྲུག ་ ལུ ་ རྒྱལ ་ ཡོངས ་ ཐོན ་ སྐྱེད ་ ཡོངས ་ བསྡོམས ་ བ ་ འདི ་ རྒྱལ ་ ཡོངས ་ དགའ ་ སྐྱིད ་ དཔལ ་ འཛོམས ་ འདི ་ གནམ ་ མེད ་ ས ་ མེད ་ ཁག ་ ཆེ ་ ཟེར ་ གསུངས ་ གནང ་ ཡོད །
(trg)="21"> Negli anni ' 70 il nostro quarto re disse che per il Bhutan il GNH è più importante del Prodotto Nazionale Lordo .

(src)="22"> ༼ ཐལ ་ རྩེད ་ བརྡུངས ། ༽ དུས ་ འདི ་ ལས ་ འགོ ་ བཙུགས ་ ཏེ ་ འབྲུག ་ གི ་ གོང ་ འཕེལ ་ ལས ་ སྣ ་ ག ་ ར ་ རྒྱལ ་ ཡོངས ་ དགའ ་ སྐྱིད ་ དཔལ ་ འཛོམས ་ དང ་ མཐུནམ ་ སྦེ ་ གནང ་ མི ་ འདི ་ ང ་ བཅས ་ ཀྱི ་ མི ་ སེར ་ ཚུ ་ གི ་ དགའ ་ སྐྱིད ་ དང ་ བདེ ་ སྐྱིད ་ ཡར ་ དྲག ་ གཏང ་ ནི ་ གི ་ འགོ ་ ཐོག ་ འཆར ་ སྣང ་ ཨིན ་ པས །
(trg)="22"> ( Applausi ) Da allora lo sviluppo del Bhutan è interamente guidato dal GNH , una visione pioneristica che mira ad aumentare la felicità e il benessere del nostro popolo .

(src)="23"> དེ ་ འབདཝ ་ ད ་ ཁ ་ ལས ་ སླབ ་ དོ ་ བཟུམ ་ འཇམ ་ ཏོང ་ ཏོ ་ མིན ་ འདུག དེ ་ ཡང ་ གཙོ ་ བོ ་ ར ་ མི ་ ངོམ ་ རང ་ བཟུམ ་ ཅིག ་ འཛམ ་ གླིང ་ ནང ་ གི ་ དཔལ ་ འབྱོར ་ ཆུང ་ ཤོས ་ ཅིག ་ ནང ་ སྡོདཔ ་ ད ་ ཧ ་ གོ ་ བས །
(trg)="23"> Ma è più semplice a dirsi che a farsi , soprattutto perché siamo una delle economie più piccole del mondo .

(src)="24"> ང ་ བཅས ་ ཀྱི ་ ནང ་ འཁོད ་ ཐོན ་ སྐྱེད ་ ཡོངས ་ བསྡོམས ་ འདི ་ ཌོ ་ ལར ་ དུང ་ ཕྱུར ་ གཉིས ་ ཡང ་ མེདཔ ་ ཨིན །
(trg)="24"> Il nostro intero PNL è inferiore ai due miliardi di dollari .

(src)="25"> ང ་ གིས ་ བལྟ ་ བ ་ ཅིན ་ ནཱ ་ ལུ ་ ཡོད ་ པའི ་ མི ་ ངོམ ་ ཁྱེད ་ ལ ་ ལུ ་ ཅིག ་ འདི ་ ངེ ་ གི ་ རྒྱལ ་ ཁབ ་ ཀྱི ་ དཔལ ་ འབྱོར ་ ཡོངས ་ བསྡོམས ་ བ ་ འདི ་ ༼ བགའ ་ སྐད ། ༽ ཁྱེད ་ ཀྱི ་ རྒྱུ ་ ནོར ་ འདི ་ མང ་ དོ ་ ཡོདཔ ་ འོང །
(trg)="25.1"> So che alcuni di voi qui valgono di più .
(trg)="25.2"> ( Risate ) Un solo individuo vale più dell' intera economia del mio paese .

(src)="26"> ང ་ བཅས ་ ཀྱི ་ དཔལ ་ འབྱོར ་ འདི ་ ཆུང ་ ཀུ ་ ཅིག ་ ལས ་ མེད ་ རུང ་ ཡིད ་ ཆེས ་ སི ་ སི ་ འབྱུང ་ ས ་ ཅིག ་ ཨིནམ ་ དང ་ དེ ་ ཡང ་
(trg)="26"> Dunque , la nostra economia è piccola , ma è qui che le cose si fanno interessanti .

(src)="27"> ཤེས ་ རིག ་ འདི ་ རིན ་ མེད ་ སྟོང ་ པ ་ སྦེ ་ བྱིན ་ ཡོད །
(trg)="27"> L' istruzione è completamente gratuita .

(src)="28"> མི ་ སེར ་ ག ་ ར ་ ལུ ་ སློབ ་ གྲྭའི ་ ནང ་ ཤེས ་ ཡོན ་ འདི ་ སྟོང ་ པར ་ བྱིན ་ ནི ་ སྦེ ་ ཁས ་ ལེན ་ འབད ་ ཡོདཔ ་ དང ་ དེ ་ ལས ་ ལཱ ་ རྩ ་ འགེངས ་ འབད ་ མི ་ ཚུ ་ ལུ ་ མཐོ ་ རིམ ་ ཤེས ་ ཡོན ་ ཡང ་ སྟོང ་ པར ་ བྱིན ་ ཡོད །
(trg)="28"> A tutti i cittadini è garantita l' istruzione scolastica gratuita e coloro che lavorano sodo hanno diritto agli studi universitari gratuiti .

(src)="29"> གསོ ་ བའི ་ ཞབས ་ ཏོག ་ འདི ་ ཡང ་ སྟོང ་ པ ་ སྦེ ་ བྱིན ་ ཡོད །
(trg)="29"> L' assistenza sanitaria è altrettanto gratuita .

(src)="30"> གསོ ་ བའི ་ གྲོས ་ སྟོན ་ སྨན ་ བཅོས ་ དང ་ སྨན ་ ཚུ ་ ག ་ ར ་ རྒྱལ ་ ཁམས ་ ཀྱིས ་ གནང ་ སྟེ ་ ཡོད །
(trg)="30"> Visite mediche , cure , medicine : è tutto fornito dallo stato .

(src)="31"> ང ་ བཅས ་ ཀྱི ་ ཞབས ་ ཏོག ་ ཚུ ་ འཛིན ་ སྐྱོང ་ འབད ་ ཚུགས ་ པའི ་ རྒྱུ ་ མཚན ་ འདི ་ ང ་ བཅས ་ ཀྱི ་ རྒྱུ ་ ཆས ་ ཚུ ་ ག ་ དེ ་ གཟབ ་ གཟབ ་ སྦེ ་ ལག ་ ལེན ་ འཐབ ་ མ ་ ཚད ་ ང ་ བཅས ་ ཚུ ་ བརྩི ་ མཐོང ་ ཡོད ་ པའི ་ གོང ་ འཕེལ ་ ལུ ་ དམིགས ་ པའི ་ དགའ ་ སྐྱིད ་ དཔལ ་ འཛོམས ་ འདི ་ ལུ ་ ཚུལ ་ མཐུན ་ སྒོ ་ ལས ་ གནས ་ ཏེ ་ སྡོདཔ ་ ཨིན ། ་
(trg)="31"> Riusciamo a farlo perché usiamo le nostre limitate risorse con molta attenzione e perché rimaniamo fedeli alla missione principale del GNH , che consiste nello sviluppo basato su dei principi .

(src)="32"> ང ་ བཅས ་ ཀྱི ་ དཔལ ་ འབྱོར ་ འདི ་ ཆུང ་ ཀུ ་ ཡོདཔ ་ དང ་ འདི ་ སྒྲིང ་ སྒྲི ་ བཟོ ་ དགོཔ ་ ཡོད །
(trg)="32"> La nostra economia è piccola e dobbiamo rafforzarla .

(src)="33"> དཔལ ་ འབྱོར ་ གོང ་ འཕེལ ་ གཏང ་ ནི ་ འདི ་ ཁག ་ ཆེ ་ བས ། ཨིན ་ རུང ་ དཔལ ་ འབྱོར ་ གོང ་ འཕེལ ་ འགྱོ ་ ལུགས ་ འདི ་ གིས ་ ང ་ བཅས ་ ལུ ་ ཡོད ་ པའི ་ གཞན ་ དང ་ མ ་ འདྲ ་ བའི ་ ལམ ་ སྲོལ ་ ཡང ་ ན ་ རང ་ བཞིན ་ གནས ་ སྟངས ་ འདི ་ སྣང ་ མེད ་ བསྐྱུར ་ བཞག ་ ཐོག ་ ལས ་ གཏང ་ ནི ་ མི ་ འོང །
(trg)="33"> La crescita economica è importante , ma questa crescita non deve avvenire a discapito della nostra peculiare cultura o del nostro ambiente incontaminato .

(src)="34"> ད ་ རེས ་ ང ་ བཅས ་ ཀྱི ་ ལམ ་ སྲོལ ་ འདི ་ དར ་ ཁྱབ ་ འགྱོ ་ དོ །
(trg)="34"> Oggi la nostra cultura è fiorente .

(src)="35"> ང ་ བཅས ་ འཕྲོ ་ མཐུད ་ དེ ་ ར ་ ང ་ བཅས ་ ཀྱི ་ རིག ་ རྩལ ་ དང ་ བཟོ ་ བཀོད ་ གཞེས ་ སྒོ ་ དང ་ དགའ ་ སྟོན ་ དགེ ་ སློང ་ དང ་ དགོན ་ སྡེ ་ ཚུ ་ གོང ་ ལུ ་ བཀུརཝ ་ ཨིན །
(trg)="35"> Continuiamo a celebrare la nostra arte e architettura , il cibo e le festività , i monaci e i monasteri .

(src)="36"> དེ ་ དང ་ གཅིག ་ ཁར ་ ང ་ བཅས ་ ཀྱི ་ རྒྱལ ་ ཡོངས ་ གྱོན ་ ཆས ་ ལུ ་ ཡང ་ གུས ་ བཀུར ་ ཡོད །
(trg)="36"> E sì , celebriamo anche il nostro abito nazionale .

(src)="37"> དེ ་ འབདཝ ་ ལས ་ ང ་ དཔའ ་ ཉམས ་ ཀྱི ་ སྒོ ་ ལས ་ ང ་ རའི ་ གོ ་ གྱོན ་ དོ །
(trg)="37"> Ecco perché posso indossare con orgoglio il mio gho .

(src)="38"> ད ་ ཁྱེད ་ ལུ ་ དགོད ་ བྲོ ་ ཅིག ་ ཞུ ་ གེ ། ཁྱེད ་ ཀྱིས ་ ད ་ ལྟོ ་ འཛམ ་ གླིང ་ གི ་ ཧེམ ་ ཅུ ་ སྦོམ ་ ཤོས ་ འདི ་ བལྟ ་ བའི ་ བསྒང ་ ཡོད །
(trg)="38"> Ecco un fatto divertente : state guardando la tasca più grande del mondo .

(src)="39"> ༼ བགའ ་ སྐད ། ༽ ཨ ་ ནཱ ་ ལས ་ འགོ ་ བཙུགས ་ ཏེ ་ རྒྱབ ་ ལས ་ སྦེ ་ འགྱོ ་ སྟེ ་ ཨ ་ ནཱ ་ ནང ་ ན ་ ལས ་ འཐོནམ ་ ཨིན །
(trg)="39"> ( Risate ) Inizia qui , gira intorno alla schiena e esce da qui dentro .

(src)="40"> ཧེམ ་ ཅུ ་ འདི ་ ནང ་ རང ་ ལུ ་ དགོ ་ པའི ་ ཅ ་ ཆས ་ མ ་ འདྲཝ ་ ག ་ ར ་ བཙུགས ་ བཏུབ ། འགྲུལ ་ འཕྲིན ་ དང ་ དངུལ ་ ཁུག གློག ་ རིག ་ ཆུང ་ བ ། ཡིག ་ སྣོད ། དེ ་ ལས ་ དཔེ ་ དེབ ་ ཚུ །
(trg)="40"> In questa tasca teniamo ogni genere di oggetti personali , dai cellulari ai portafogli agli iPad , documenti d' ufficio e libri .

(src)="41"> ༼ བགའ ་ སྐད ། ༽ ༼ ཐལ ་ རྩེད ་ བརྡུངས ། ༽ སྐབས ་ སྐབས ་ ལུ ་ རིན ་ ཐང ་ ཆེ ་ བའི ་ དོ ་ ཡང ་ བཙུགསཔ ་ ཨིན །
(trg)="41"> ( Risate ) ( Applausi ) Ma a volte a volte anche carichi preziosi .

(src)="42"> དེ ་ འབདཝ ་ ལས ་ ང ་ བཅས ་ ལམ ་ སྲོལ ་ དང ་ དེ ་ བཟུམ ་ སྦེ ་ ར ་ རང ་ བཞིན ་ གནས ་ སྟངས ་ ཡང ་ དར ་ ཏེ ་ ཡོད །
(trg)="42"> Quindi la nostra cultura è prospera , ma lo è anche il nostro ambiente .

(src)="43"> ངེ ་ གི ་ རྒྱལ ་ ཁབ ་ ཀྱི ་ སའི ་ རྒྱ ་ ཆ ་ ༧༢ འདི ་ ནགས ་ ཚལ ་ སྦེ ་ ཡོད །
(trg)="43"> Il 72 % del mio paese è ricoperto da foreste .

(src)="44"> ང ་ བཅས ་ རའི ་ རྩ ་ ཁྲིམས ་ ཆེན ་ མོ ་ ལྟར ་ འབད ་ བ ་ ཅིན ་ འབྲུག ་ པའི ་ ས ་ ཆ ་ ཡོངས ་ བསྡོམས ་ ལས ་ ཉུང ་ མཐའ ་ ལུ ་ བརྒྱ ་ ཆ ་ ༦༠ ཐམ ་ པ ་ འདི ་ གཏན ་ རྐྱང ་ ནགས ་ ཚལ ་ སྦེ ་ བཞག ་ དགོཔ ་ ཨིན །
(trg)="44"> La nostra costituzione richiede che almeno il 60 % del territorio del Bhutan debba rimanere coperto da foreste per sempre .

(src)="45"> ༼ ཐལ ་ རྩེད ་ བརྡུངས ། ༽ ང ་ བཅས ་ ཀྱི ་ རྩ ་ ཁྲིམས ་ ཆེན ་ མོ ་ ཨ ་ ནཱི ་ རྩ ་ ཁྲིམས ་ ཆེན ་ མོ ་ གིས ་ ང ་ བཅས ་ ལུ ་ ནགས ་ ཚལ ་ བཞག ་ དགོཔ ་ སྦེ ་ བཀོད ་ ཡོད །
(trg)="45"> ( Applausi ) La nostra costituzione , questa costituzione , ci impone la copertura forestale .

(src)="46"> འདི ་ དང ་ འབྲེལ ་ ང ་ བཅས ་ རའི ་ མངའ ་ བདག ་ རྒྱལཔོ ་ མཆོག ་ གིས ་ རྩ ་ ཁྲིམས ་ ཆེན ་ མོ ་ འདི ་ ལག ་ ལེན ་ འཐབ ་ ཐོག ་ ལས ་ དམངས ་ གཙོའི ་ ལམ ་ ལུགས ་ ལག ་ ལེན ་ འཐབ ་ དགོཔ ་ སྦེ ་ བཟོ ་ ཡོད །
(trg)="46"> Tra l' altro , il nostro re usò questa costituzione per imporci la democrazia .

(src)="47"> ཁྱེད ་ ཀྱིས ་ ཤེས ་ དོ ་ འོང ་ ང ་ བཅས ་ མི ་ སེར ་ ཚུ ་ ལུ ་ དམངས ་ གཙོའི ་ ལམ ་ ལུགས ་ དགོཔ ་ མེད །
(trg)="47"> Vedete , noi non volevamo la democrazia .

(src)="48"> ང ་ བཅས ་ ཀྱིས ་ འདི ་ དགོཔ ་ སྦེ ་ ཡང ་ མ ་ ཞུཝ ་ མ ་ ཚད ་ དགོས ་ འདོད ་ ཡང ་ མ ་ བསྐྱེད ་ པའི ་ གུ ་ ངེས ་ པར ་ དུ ་ དགོཔ ་ སྦེ ་ བརྩོན ་ ཤུགས ་ ཡང ་ མ ་ བསྐྱེད །
(trg)="48"> Non l' abbiamo chiesta , non la esigevamo , e di certo non abbiamo combattuto per ottenerla .

(src)="49"> ཨིན ་ རུང ་ ང ་ བཅས ་ ཀྱི ་ མངའ ་ བདག ་ རྒྱལཔོ ་ མཆོག ་ གིས ་ དམངས ་ གཙོའི ་ ལམ ་ ལུགས ་ འདི ་ ངེས ་ པར ་ དགོཔ ་ སྦེ ་ སྤྲོད ་ གནངམ ་ མ ་ ཚད ་ རྩ ་ ཁྲིམས ་ ཆེན ་ མོའི ་ ནང ་ ཡང ་ འཁོད ་ དགོཔ ་ སྦེ ་ ཨུ ་ ཚུགས ་ བསྐྱེད ་ ཅི །
(trg)="49"> Invece , il nostro re ce la impose insistendo sulla sua inclusione nella costituzione .

(src)="50"> ད ་ རུང ་ དེ ་ གིས ་ ཡང ་ མ ་ དོ ་ བར ་
(trg)="50"> Ma non si fermò qui .

(src)="51"> མངའ ་ ཞབས ་ མཆོག ་ ལས ་ རྩ ་ ཁྲིམས ་ ཆེན ་ མོའི ་ ནང ་ མངའ ་ མདག ་ རྒྱལཔོ ་ མཆོག ་ ལུ ་ གནས ་ དབྱུང ་ འབད ་ ཆོགཔ ་ དང ་ གཞན ་ ཡང ་ ང ་ བཅས ་ ཀྱི ་ མ ་ འོངས ་ འབྲུག ་ རྒྱལ ་ པོ ་ མཆོག ་ ཚུ ་ དགུང ་ ལོ ་ ༦༥ ལུ ་ རྒྱལ ་ ཁྲི ་ རྩིས ་ སྤྲོད ་ གནང ་ དགོ ་ པའི ་ དོན ་ ཚན ་ ཡང ་ བཙུགས ་ ཏེ ་ མི ་ སེར ་ ཚུ ་ ལུ ་ དབང ་ ཆ ་ སྤྲོད ་ དེ ་ ཡོད ། ་
(trg)="51"> Incluse nella costituzione delle disposizioni che permettono al popolo di incriminare i propri re e che richiedono a tutti i nostri re di ritirarsi all' età di 65 anni .

(src)="52"> ༼ ཐལ ་ རྩེད ་ བརྡུངས ། ༽ ད ་ ལྟོའི ་ གནས ་ སྟངས ་ ནང ་ ང ་ བཅས ་ འབྲུག ་ གི ་ མངའ ་ བདག ་ རྒྱལ ་ པོ ་ གཅིག ་ གསེར ་ ཁྲི ་ ལས ་ ཟུར ་ བཞུགས ་ འབད ་ དེ ་ བཞུགས ་ ཡོད ། ང ་ བཅས ་ ཀྱི ་ འབྲུག ་ རྒྱལ ་ བཞི ་ པ ་ མཆོག ་ འདི ་ ལོ ་ ངོ ་ བཅུ ་ ཐམ ་ གྱི ་ ཧེ ་ མ ་ ཟུར ་ བཞུགས ་ གནང ་ ཡོདཔ ་ དང ་ དེ ་ ཡང ་ སྐད ་ ཅན ་ མིང ་ ཅན ་ སྦེ ་ བཞུགས ་ པའི ་ བསྒང ་ ར ་ ཨིན །
(trg)="52"> ( Applausi ) Di fatto abbiamo già un re in pensione : il nostro re precedente , il Great Fourth [ Grande Quarto ] , è andato in pensione 10 anni fa all' apice della sua popolarità .

(src)="53"> འདི ་ བསྒང ་ འབྲུག ་ རྒྱལ ་ བཞི ་ པ ་ མཆོག ་ དགུང ་ ལོ ་ ༥༡ ལངམ ་ ཅིག ་ ཨིན །
(trg)="53"> Aveva solo 51 anni a quel tempo .

(src)="54"> ང ་ གིས ་ སླབ ་ དོ ་ བཟུམ ་ སྦེ ་ ང ་ བཅས ་ ཀྱི ་ ས ་ ཆ ་ བརྒྱ ་ ཆ ་ ༧༢ འདི ་ ནགས ་ ཚལ ་ གྱིས ་ གང ་ སྟེ ་ ཡོདཔ ་ དང ་ ནགས ་ ཚལ ་ འདི ་ སྔོན ་ དང ་ ཕུ ་ ག ་ ཨིནམ ་ སྦེ ་ ར ་ ཡོད །
(trg)="54"> Come stavo dicendo , il 72 % del nostro paese è ricoperto da foreste , e sono tutte foreste primarie .

(src)="55"> དེ ་ འབདཝ ་ ལས ་ ང ་ བཅས ་ འདི ་ འཛམ ་ གླིང ་ སྐྱེ ་ ལྡན ་ རིགས ་ སྣའི ་ ས ་ ཁོངས ་ ཕུད ་ དོ ་ དག ་ པ ་ ཅིག ་ ཡོད ་ མིའི ་ གྲས ་ ལས ་ གཅིག ་ ཨིནམ ་ ལས ་ ང ་ བཅས ་ འདི ་ བཙོག ་ རླུང ་ བར ་ གནས ་ ཀྱི ་ རྒྱལ ་ ཁབ ་ ཅིག ་ ཨིན །
(trg)="55"> Ecco perché siamo uno dei pochi punti caldi di biodiversità rimasti al mondo , ed ecco perché siamo un paese a emissioni zero .

(src)="56"> ད ་ རེས ་ ཀྱི ་ འཛམ ་ གླིང ་ འདི ་ གནམ ་ གཤིས ་ འགྱུར ་ འགྲོས ་ ཀྱིས ་ གནོད ་ དེ ་ ཡོད ་ པའི ་ ནང ་ ང ་ བཅས ་ འདི ་ བཙོག ་ རླུང ་ བར ་ གནས ་ སྦེ ་ སྡོད ་ མིའི ་ རྒྱལ ་ ཁབ ་ ཅིག ་ ཨིན །
(trg)="56"> In un mondo minacciato dai cambiamenti climatici siamo un paese a emissioni zero .

(src)="57"> འ ་ ནཱི ་ འདི ་ ཁག ་ ཆེ ་ ཏོག ་ ཏོ ་ ཅིག ་ ཨིན ་ པས །
(trg)="57"> A quanto pare non è cosa da poco .

(src)="58"> ད ་ རེས ་ ཀྱི ་ འཛམ ་ གླིང ་ ནང ་ བལྟ ་ བ ་ ཅིན ་ རྒྱལ ་ ཁབ ་ ༢༠༠ དེ ་ ཅིག ་ ཡོདཔ ་ དང ་ འདི ་ ནང ་ བཙོག ་ རླུང ་ བར ་ གནས ་ སྦེ ་ སྡོད ་ མི ་ འདི ་ ང ་ བཅས ་ རྐྱངམ ་ གཅིག ་ ཨིན ་ པས ་ བཙོག ་ རླུང ་ བར ་ གནས ་ སྦེ ་ སྡོད ་ མི །
(trg)="58"> Oggi , dei più di 200 paesi al mondo , sembra che noi siamo l' unico a emissioni zero .

(src)="59"> མ ་ པ ་ ར ་ འབད ་ བ ་ ཅིན ་ འདི ་ ཡང ་ མི ་ བདེན །
(trg)="59"> In realtà questo non è del tutto vero .

(src)="60"> འབྲུག ་ འདི ་ བཙོག ་ རླུང ་ བར ་ གནས ་ སྦེ ་ སྡོད ་ མི ་ མེན །
(trg)="60"> Il Bhutan non è a emissioni zero .

(src)="61"> འབྲུག ་ འདི ་ བརྩོག ་ རླུང ་ ནང ་ ཚད ་ ལས ་ ཉུངམ ་ སྦེ ་ ཡོདཔ ་ ཡོད །
(trg)="61"> Il Bhutan è " a emissioni negative " .

(src)="62"> ངེ ་ གི ་ རྒྱལ ་ ཁབ ་ གཅིག ་ ལས ་ དུ ་ རླངས ་ འདི ་ ཊཱན ་ ས ་ ཡ ་ ༢.༢ དེ ་ ཅིག ་ འཐོནམ ་ ཨིན ། དེ ་ འབདཝ ་ ད ་ ང ་ བཅས ་ ཀྱི ་ ནགས ་ ཚལ ་ གྱི ་ ཚད ་ འདི ་ བཟུམ ་ ཚར ་ གསུམ ་ དེ ་ ཅིག ་ བཙགཔ ་ ཨིན ། དེ ་ འབདཝ ་ ལས ་ ང ་ བཅས ་ འདི ་ ལོ ་ རེ ་ ནང ་ དུ ་ རླངས ་ ཊཱན ་ ས ་ ཡ ་ ༤ བ ་ ལྷགཔ ་ རེ ་ བཙག ་ དོ ་ ཡོདཔ ་ ལས ་ ངེས ་ ཏིག ་ སྦེ ་ བཙོག ་ རླུང ་ ཐིམ ་ སའི ་ ས ་ གོ ་ ཅིག ་ ཨིན །
(trg)="62.1"> Il nostro intero paese genera 2,2 milioni di tonnellate di anidride carbonica , ma le nostre foreste ne catturano tre volte di più .
(trg)="62.2"> Siamo un deposito netto di carbonio per più di 4 milioni di tonnellate di anidride carbonica ogni anno .

(src)="63"> དེ ་ གིས ་ ཡང ་ མི ་ དོ ་
(trg)="63"> Ma questo non è tutto .

(src)="64"> ༼ ཐལ ་ རྩེད ་ བརྡུངས ། ༽ ང ་ བཅས ་ ཕྱིར ་ ཚོང ་ སྦེ ་ སླར ་ འབྱུང ་ གློག ་ མེ ་ ཚོང ་ སྒྱུར ་ འཐབ ་ མི ་ འདི ་ ང ་ བཅས ་ ཀྱི ་ མགྱོགས ་ འགྲོས ་ འགྱོ ་ མིའི ་ གཙང ་ ཆུ ་ ཚུ ་ ལས ་ བཟོཝ ་ ཨིན །
(trg)="64"> ( Applausi ) Esportiamo la maggior parte dell' energia rinnovabile che generiamo dai nostri fiumi , che scorrono veloci .

(src)="65"> ད ་ རེས ་ ང ་ བཅས ་ ཀྱི ་ ནུས ་ ཤུགས ་ གཙང ་ ཏོག ་ ཏོ ་ ཕྱིར ་ ཚོང ་ འཐབ ་ མི ་ གིས ་ ང ་ བཅས ་ ཀྱི ་ ཁྱིམ ་ ཚང ་ ས ་ ཁོངས ་ ནང ་ གི ་ དུ ་ རླངས ་ ཊཱན ་ ས ་ ཡ ་ ༦ ལྷགཔ ་ ཅིག ་ བཙག ་ དོ །
(trg)="65"> Perciò oggi l' energia pulita che esportiamo compensa circa 6 milioni di tonnellate di CO2 prodotta dai paesi vicini .

(src)="66"> སྤྱི ་ ལོ ་ ༢༠༢༠ ནང ་ འཁོད ་ གློག ་ མེ ་ ཕྱིར ་ ཚོང ་ ལས ་ དུ ་ རླངས ་ ཊཱན ་ ས ་ ཡ ་ ༡༧ དེ ་ ཅིག ་ བཙག ་ ཚུགས །
(trg)="66"> Entro il 2020 esporteremo abbastanza elettricità per compensare 17 milioni di tonnellate di CO2 .

(src)="67"> ང ་ བཅས ་ ཀྱིས ་ ཆུའི ་ གློག ་ མེ ་ གི ་ ནུས ་ པ ་ ཕྱེད ་ དེ ་ ཅིག ་ བཏོན ་ ཏེ ་ འབད ་ རུང ་ མ ་ པ ་ ང ་ བཅས ་ ལཱ ་ འདི ་ ལུ ་ བརྩོན ་ ཤུགས ་ སྐྱེད ་ དོ ། ནུས ་ ཤུགས ་ གཙང ་ ཏོག ་ ཏོ ་ དང ་ གནོད ་ པ ་ མེད ་ མི ་ འདི ་ ཕྱིར ་ ཚོང ་ འཐབ ་ པ ་ ཅིན ་ དུ ་ རླངས ་ ཊཱན ་ ས ་ ཡ ་ ༥༠ དེ ་ ཅིག ་ བཙག ་ ཚུགས །
(trg)="67"> Se sfruttassimo anche solo metà del nostro potenziale idroelettrico , ed è esattamente quello su cui stiamo lavorando , l' energia pulita e verde che esporteremmo controbilancerebbe circa 50 milioni di CO2 all' anno .

(src)="68"> འ ་ ནཱི ་ འདི ་ ནིའུ ་ ཡོཀ ་ ཁྲོམ ་ སྡེ ་ གིས ་ ལོ ་ གཅིག ་ ནང ་ བཟོ ་ བའི ་ དུ ་ རླངས ་ བ ་ མང ་ ཟེར ་ ཞུ ་ ནི །
(trg)="68"> È più di quel che produce l' intera città di New York in un anno .

(src)="69"> ང ་ བཅས ་ རྒྱལ ་ ཁབ ་ ནང ་ ན ་ འདི ་ ངེས ་ ཏིག ་ བཙོག ་ རླུང ་ ཐིམ ་ ས ་ སྦེ ་ ཨིནམ ་ དང ་ རྒྱལ ་ ཁབ ་ ཕྱི ་ ཁ ་ ལུ ་ འདི ་
(trg)="69"> Quindi il nostro paese è , al suo interno , un deposito netto di carbonio .

(src)="70"> བཙོག ་ རླུང ་ ནུས ་ མེད ་ བཟོ ་ དོ ་ ཡོདཔ ་ ཨིན །
(trg)="70"> All' esterno stiamo compensando l' emissione di carbonio .

(src)="71"> འ ་ ནཱི ་ འདི ་ ཁག ་ ཆེ ་ ཏོག ་ ཏོ ་ ཨིན ། ཁྱེད ་ ཀྱིས ་ ཤེས ་ དོ ་ བཟུམ ་
(trg)="71"> E questo è importante .

(src)="72"> འཛམ ་ གླིང ་ གི ་ ཚ ་ དྲོད ་ ཡར ་ འཕར ་ འགྱོ ་ དོ ་ ཡོདཔ ་ ལས ་ གནམ ་ གཤིས ་ འགྱུར ་ འགྲོས ་ འདི ་ ངོ ་ མ ་ ཨིན ་ པས །
(trg)="72"> Vedete , il mondo sta diventando più caldo , il cambiamento climatico è una realtà

(src)="73"> གནམ ་ གཤིས ་ འགྱུར ་ འགྲོས ་ ཀྱིས ་ ངེ ་ གི ་ རྒྱལ ་ ཁབ ་ ལུ ་ གནོད ་ དོ །
(trg)="73"> e sta colpendo il mio paese .

(src)="74"> ང ་ བཅས ་ ཀྱི ་ འཁྱེག ་ རི ་ ཚུ ་ བཞུ ་ འགྱོཝ ་ ལས ་ ཆུ ་ རུད ་ དང ་ ས ་ རུད ་ ཚུ ་ ཐོན ་ ཏེ ་ ཡོད ། དེ ་ གིས ་ རྒྱལ ་ ཁབ ་ ནང ་ རྐྱེན ་ ངན ་ དང ་ ཁྱབ ་ ཆེ ་ བའི ་ གནོད ་ པ ་ ཚུ ་ བྱུང ་ ཡོད །
(trg)="74"> I nostri ghiacciai si stanno sciogliendo , causando allagamenti e frane , i quali stanno causando disastri e devastazioni nel nostro paese .

(src)="75"> ང ་ འ ་ ནཱི ་ མཚོ ་ ནང ་ འཕྲལ ་ ཁམས ་ ཅིག ་ ཁར ་ ལྷོད ་ ཡོད །
(trg)="75"> Di recente sono andato presso quel lago .

(src)="76"> མཚོ ་ འདི ་ སེམས ་ ཤོར ་ སི ་ སི ་ སྦེ ་ ཡོད །
(trg)="76"> È splendido .

(src)="77"> ལོ ་ ངོ ་ ༡༠ གྱི ་ ཧེ ་ མ ་ འ ་ ནཱེ ་ སྦེ ་ མཐོངམ ་ ཨིནམ ་ དང ་ དེ ་ ལས ་ ལོ ་ ངོ ་ ༢༠ གི ་ ཧེ ་ མ ་ འ ་ ནཱེ ་ སྦེ ་ མཐོངམ ་ ཨིན ་ པས །
(trg)="77"> Ecco com' era 10 anni fa e 20 anni fa .

(src)="78"> ལོ ་ ངོ ་ ༢༠ གི ་ ཧེ ་ མ ་ འདི ་ མཚོ ་ འདི ་ ཡོད ་ ར ་ མིན ་ འདུག
(trg)="78"> Solo 20 anni fa quel lago non esisteva .

(src)="79"> དེ ་ བསྒང ་ ག ་ ར ་ འཁྱེག ་ སྦེ ་ ཨིན ་ པས །
(trg)="79"> Era un solido ghiacciaio .

(src)="80"> ལོ ་ ངོ ་ དག ་ པ ་ ཅིག ་ གི ་ ཧེ ་ མ ་ དེ ་ བཟུམ ་ མའི ་ མཚོ ་ ཅིག ་ གི ་ མཐའམ ་ བེད ་ འགྱོ ་ སྟེ ་ འོག ་ གི ་ ལུང ་ ཤོང ་ ཚུ ་ ནང ་ གནོད ་ སྐྱོན ་ རྐྱབ ་ ཅི །
(trg)="80"> Qualche anno fa un lago simile ruppe i suoi argini e scatenò il caos nelle valli sottostanti .

(src)="81"> གནོད ་ སྐྱོན ་ འདི ་ མཚོ ་ གཅིག ་ རྐྱངམ ་ གཅིག ་ གིས ་ རྐྱབ ་ ཡོདཔ ་ ཨིན །
(trg)="81"> Tale distruzione fu causata da un solo lago glaciale .

(src)="82"> ང ་ བཅས ་ ཚུ ་ འདི ་ མཚོ ་ ༢༧༠༠ དེ ་ ཅིག ་ གི ་ གདོང ་ ལེན ་ འབད ་ དགོཔ ་ ཡོད །
(trg)="82"> Ma ne abbiamo 2.700 a cui pensare .

(src)="83"> འདི ་ ནང ་ ཤེས ་ དགོཔ ་ འདི ་ ངེ ་ གི ་ རྒྱལ ་ ཁབ ་ དང ་ མི ་ སེར ་ ཚུ ་ གིས ་ འཛམ ་ གླིང ་ ཚ ་ དྲོད ་ ཡར ་ འཕར ་ འགྱོ ་ ནི ་ ལུ ་ གནོད ་ པའི ་ ལཱ ་ འབད ་ འབདཝ ་ མེད ། ཨིན ་ རུང ་ ང ་ བཅས ་ འདི ་ གི ་ གནོད ་ པའི ་ བྱེམ ་ ཕོག ་ སྟེ ་ ཡོད །
(trg)="83"> Il punto è che il mio paese e il mio popolo non hanno fatto nulla per contribuire al riscaldamento globale , eppure siamo già tra coloro che ne subiscono le conseguenze maggiori .

(src)="84"> ང ་ བཅས ་ བཟུམ ་ མའི ་ རྒྱལ ་ ཁབ ་ ཆུང ་ ཀུ ་ དང ་ སྤྱང ་ ཀ ་ གངས ་ རིའི ་ བར ་ ན ་ སྐོབས ་ ཚུད ་ སྦེ ་ ལུས ་ ཡོད ་ པ ་ ལས ་ གནམ ་ མེད ་ ས ་ མེད ་ ལཱ ་ ཁག ་ གཏངམ ་ མས །
(trg)="84"> Per un paese piccolo e povero , montuoso e senza sbocchi sul mare , è molto difficile .

(src)="85"> ཨིན ་ རུང ་ ངབཅས ་ ཙང ་ ཙ ་ འབད ་ དེ ་ མི ་ སྡོད །
(trg)="85"> Ma non abbiamo intenzione di star seduti a guardare senza far nulla .

(src)="86"> ང ་ བཅས ་ ཀྱིས ་ ཡང ་ གནམ ་ གཤིས ་ འགྱུར ་ འགྲོས ་ ལུ ་ གདོང ་ ལེན ་ འབད ་ འོང །
(trg)="86"> Combatteremo il cambiamento climatico .

(src)="87"> འདི ་ འབདཝ ་ ལས ་ ང ་ བཅས ་ ཀྱི ་ བཙོག ་ རླུང ་ བར ་ གནས ་ སྦེ ་ སྡོད ་ ནི ་ ལུ ་ ཁས ་ ལེན ་ འབད ་ ཡོད །
(trg)="87"> Ecco perché abbiamo promesso di continuare a essere un paese a emissioni zero .

(src)="88"> ང ་ བཅས ་ ཀྱི ་ ཁས ་ ལེན ་ དང ་ པ ་ འདི ་ སྤྱི ་ ལོ ་ ༢༠༠༩ ནང ་ ཀོ ་ པེན ་ ཧེ ་ གེན ་ ལུ ་ ཚོགས ་ པའི ་ ཀོཔ ་ ༡༥ ཞལ ་ འཛོམས ་ ནང ་ ཕུལ ་ ཡོད ། དེ ་ བསྒང ་ ག ་ གིས ་ ཡང ་ མ ་ ཤེས ་ པས །
(trg)="88"> Abbiamo fatto questa promessa per la prima volta nel 2009 durante il COP 15 a Copenhagen , ma nessuno ci fece caso .

(src)="89"> གཞུང ་ ཆ ་ ཁྱབ ་ ཁོང ་ ར ་ གཅིག ་ གིས ་ གཅིག ་ ལུ ་ གནམ ་ གཤིས ་ འགྱུར ་ འགྲོས ་ འཐོན ་ བཅུག ་ པའི ་ སྐོར ་ ལས ་ ཁ ་ ཉེས ་ བཀལ ་ ཏེ ་ འུར ་ བྱེལ ་ འཐབ ་ སྡོད ་ ནུག རྒྱལ ་ ཁབ ་ ཆུང ་ ཀུ ་ ཅིག ་ གིས ་ ལགཔ ་ ཡར ་ འཐུ ་ སྟེ ་ ང ་ བཅས ་ ནཱ ་ ལས ་ ཕར ་ དུས ་ གཏན ་ རྐྱང ་ བཙོག ་ རླུང ་ བར ་ གནས ་ སྦེ ་ སྡོད ་ ནི ་ ཟེར ་ སླབ ་ ད ་ ག ་ གིས ་ ཡང ་ ཉན ་ ཁུག ་ མ ་ བཏབ ་ པས །
(trg)="89"> I vari governi erano talmente impegnati a discutere tra di loro e ad accusarsi a vicenda di essere la causa del cambiamento climatico , che quando un piccolo paese alzò la mano e annunciò " Promettiamo di rimanere un paese a emissioni zero per sempre " , nessuno ci sentì .

(src)="90"> ག ་ ལུ ་ ཡང ་ ཚ ་ གྱང ་ མིན ་ འདུག
(trg)="90"> A nessuno importò .

(src)="91"> པེ ་ རིས ་ ལུ ་ ན ་ ཧིང ་ སྤྱི ་ ཟླ ་ ༡༢ པའི ་ ནང ་ ཀོཔ ་ ༢༡ པའི ་ ཞལ ་ འཛོམས ་ ནང ་ ལོག ་ སྟེ ་ ར ་ བཙོག ་ རླུང ་ བར ་ གནས ་ སྦེ ་ དུས ་ གཏན ་ རྐྱང ་ སྡོད ་ ནི ་ ཟེར ་ ད ་ རུང ་ ཁས ་ ལེན ་ ཕུལ ་ ཡི །
(trg)="91"> Lo scorso dicembre , a Parigi , al COP 21 , abbiamo reiterato la promessa di rimanere un paese a emissioni zero per sempre .

(src)="92"> ད ་ རེས ་ ནཱ ་ འབདན ་ ང ་ བཅས ་ ཀྱིས ་ ཞུ ་ མི ་ ལུ ་ ག ་ ར ་ གིས ་ ཉན ་ ཅི །
(trg)="92"> Questa volta siamo stati ascoltati .

(src)="93"> ང ་ བཅས ་ ཀྱིས ་ ཞུ ་ མི ་ སྙན ་ གསནམ ་ མ ་ ཚད ་
(trg)="93"> Siamo stati notati e tutti si sono interessati .

(src)="94"> ག ་ ར ་ གིས ་ རྩིས ་ མཐོང ་ འབད ་ ཡི ། པེ ་ རིས ་ ལུ ་ མ ་ འདྲཝ ་ འབྱུང ་ མི ་ འདི ་ གཞུང ་ ཆ ་ ཁྱབ ་ མཉམ ་ འབྲེལ ་ ཐོག ་ ལས ་ གནམ ་ གཤིས ་ འགྱུར ་ འགྲོས ་ འཐོན ་ མི ་ འདི ་ ངོས ་ ལེན ་ འབད ་ ཡོདཔ ་ མ ་ ཚད ་ ག ་ ར ་ གཅིག ་ ཁར ་ སྡོད ་ ཞིནམ ་ ལས ་ ལཱ ་ གཅིག ་ ཁར ་ འབད ་ ནི ་ གི ་ གྲོས ་ འཆམ ་ བྱུང ་ ཡོད །
(trg)="94"> A Parigi è stato diverso perché i governi sono giunti a una posizione unanime nell' accettare la realtà del cambiamento climatico , ed erano favorevoli a unirsi , agire e lavorare insieme .

(src)="95"> རྒྱལ ་ ཁབ ་ ཆུང ་ ཤོས ་ ལས ་ སྦོམ ་ ཤོས ་ ཚུན ་ ག ་ ར ་ གིས ་ བཙོག ་ རླུང ་ ཕྱིར ་ བཏོན ་ འབད ་ ནི ་ འདི ་ མར ་ ཕབ ་ འབད ་ ནི ་ གི ་ ཁས ་ བླངས ་ ཕུལ ་ ཡོད །
(trg)="95"> Tutti i paesi , dal più piccolo al più grande , si sono impegnati a ridurre le emissioni di gas serra .

(src)="96"> འཛམ ་ གླིང ་ སྤྱི ་ ཚོགས ་ ཀྱི ་ གནམ ་ གཤིས ་ འགྱུར ་ འགྲོས ་ ཀྱི ་ བཀོད ་ ཁྲམ ་ ཞལ ་ འཛོམས ་ དང ་ འཁྲིལ ་ བ ་ ཅིན ་ ག ་ ར ་ གིས ་ ཁས ་ བླངས ་ འབད ་ མི ་ འདི ་ གུ ་ གནས ་ ཚུགས ་ པ ་ ཅིན ་ ང ་ བཅས ་ ཀྱིས ་ འཛམ ་ གླིང ་ ཚ ་ དྲོད ་ ཡར ་ འཕར ་ འདི ་ བསིལ ་ དྲོད ་ ཚད ་ གཞི ་ སེལ ་ ཤི ་ ཡཱསི ་ གཉིས ་ ཀྱི ་ ནང ་ འཁོད ་ བཞག ་ ཚུགས ་ པའི ་ རེ ་ བ ་ ཡོད །
(trg)="96"> La Convenzione Quadro delle Nazioni Unite sui Cambiamenti Climatici sostiene che se questi impegni verranno rispettati potremo verosimilmente contenere il riscaldamento globale di due gradi Celsius .

(src)="97"> ད ་ ག ་ ཁྱབ ་ རུང ་ ང ་ གིས ་ ནཱ ་ གི ་ ཊེཏ ་ འགོ ་ འདྲེན ་ པ ་ ཚུ ་ ལུ ་ ནཱ ་ གི ་ དྲོད ་ ཚད ་ འདི ་ ཌི ་ གི ་ རི ་ གཉིས ་ ཀྱིས ་ ཡར ་ སེང ་ འབད ་ ད ་ སླབ ་ ཅི ། ཁྱེད ་ ལ ་ ལུ ་ ཅིག ་ ཨ ་ རྟག ་ དང ་ མ ་ འདྲ ་ བའི ་ དྲོད ་ ཚོར ་ བ ་ ཅིན ་ ག ་ ལུ ་ ཁ ་ གཏང ་ ནི ་ ཨིན ་ ན ་ མཁྱེན ་ དོ ་ འོང །
(trg)="97"> A proposito , ho chiesto agli organizzatori TED di aumentare il riscaldamento di due gradi , quindi se alcuni di voi hanno più caldo del solito , sapete a chi dare la colpa .

(src)="98"> ང ་ བཅས ་ ག ་ ར ་ གི ་ ཁ ་ ཐུག ་ ལས ་ ཁས ་ བླངས ་ འདི ་ ལུ ་ གནས ་ དགོཔ ་ འདི ་ ཁག ་ ཆེ །
(trg)="98"> Il mantenimento degli impegni da parte di tutti noi è cruciale .

(src)="99"> འབྲུག ་ རྒྱལ ་ ཁབ ་ གི ་ ཐད ་ ཁར ་ ལྷོདཔ ་ ད ་ འདི ་ བཙོག ་ རླུང ་ བར ་ གནས ་ སྦེ ་ སྡོད ་ ནིའི ་ ཁས ་ ལེན ་ ལུ ་ གནས ་ ཏེ ་ ར ་ སྡོད ་ འོང ་ །
(trg)="99"> Per quanto ci riguarda , manterremo la nostra promessa di continuare a essere

(src)="100"> ང ་ བཅས ་ ཀྱིས ་ ཐབས ་ ལམ ་ བཏོན ་ མི ་ ལ ་ ལུ ་ ཅིག ་ ཞུ ་ བ ་ ཅིན ་
(trg)="100.1"> un paese a emissioni zero .
(trg)="100.2"> Ecco alcuni modi con cui stiamo mantenendo la promessa .