# sh/0XyEHWkqeiS8.xml.gz
# sq/0XyEHWkqeiS8.xml.gz
(src)="1"> Reći ću vam nešto o iracionalnom ponašanju .
(trg)="1"> Do të iu tregoj pak në lidhje me sjelljen jo- racionale .
(src)="2"> Ne vašem , naravno .
(trg)="2"> Jo tuajën , natyrisht .
(trg)="3"> Por atë të njerëzve të tjerë .
(src)="4"> ( Smeh )
(trg)="4"> ( Të qeshura )
(src)="5"> Nakon što sam proveo nekoliko godina na MITu , shvatio sam da pisanje akademskih radova nije baš toliko uzbudljivo .
(trg)="5"> Pasi shpenzova disa vjet në Institutin Teknologjik të Massachusetts ( MIT ) , kuptova që të shkruash artikuj akademik nuk është edhe aq dëfryese .
(src)="6"> Ne znam koliko takvih radova čitate , ali nije ih zabavno ni čitati , a često ni pisati .
(trg)="6"> S 'e di sa nga ato i lexoni .
(trg)="7"> Por nuk të sjellin kënaqësi t 'i lexosh dhe nganjëherë nuk të sjellin kënaqësi t 'i shkruash .
(src)="7"> Još je gore pisati .
(trg)="8"> Edhe më keq është t 'i shkruash .
(src)="8"> Tako sam odlučio da pokušam da napišem nešto zabavnije .
(trg)="9"> Kështu që vendosa të shkruaja diçka që sjell më shumë kënaqësi .
(src)="9"> Došao sam na ideju da napišem kuvar .
(trg)="10"> Dhe më lindi ideja që të shkruaja një libër gatimi .
(src)="10"> Naslov knjige je trebalo da bude
(trg)="11"> Dhe titulli për librin e gatimit do të ishte
(src)="11"> " Ručanje bez mrvica : umetnost jela nad sudoperom . "
(trg)="12"> " Si të hahet pa thërrime :
(trg)="13"> Arti i të ngrënit mbi lavaman . "
(src)="12"> ( Smeh )
(trg)="14"> ( Të qeshura )
(src)="13"> I to je trebalo da bude pogled na život kroz kuhinju .
(trg)="15"> Dhe do të ishte një shikim mbi jetën përmes kuzhinës .
(src)="14"> Bio sam jako uzbuđen zbog ovoga .
(trg)="16"> Dhe unë isha mjaft i ngazëllyer për këtë gjë .
(src)="15"> Hteo sam da pišem malo o istraživanju , malo o kuhinji .
(trg)="17"> Do të flisja pak në lidhje me kërkimet shkencore , pak në lidhje me kuzhinën .
(src)="16"> Znate , radimo toliko toga u kuhinji da sam mislio da bi ovo moglo biti zanimljivo .
(trg)="18"> Ne bëjmë aq shumë në kuzhinë që mendova që do të ishte interesant .
(src)="17"> Napisao sam par poglavlja i odnio u izdavačku kuću MIT- a i oni su mi rekli
(trg)="19"> Dhe i shkrova dy kapituj .
(trg)="20"> Pastaj i dërgova tek MIT Press dhe ata thanë ,
(src)="18"> " Lepo je to , ali nije za nas .
(trg)="21"> " Lezetshëm .
(trg)="22"> Por , jo për ne .
(src)="19"> Idite i nađite nekog drugog . "
(trg)="23"> Shko gjej ndonjë publikues tjetër . "
(src)="20"> Pokušao sam i kod drugih ljudi i svi su mi rekli istu stvar .
(trg)="24"> Provova njerëz të tjerë dhe të gjithë më thanë të njejtën gjë .
(src)="21"> " Lepo .
(trg)="25"> " Lezetshëm .
(src)="22"> Ali nije za nas . "
(trg)="26"> S' është për ne . "
(src)="23"> Sve dok mi neko nije rekao :
(trg)="27"> Derisa dikush më tha ,
(src)="24"> " Vidi , ako si ozbiljan oko toga , prvo treba da napišeš knjigu o svom istraživanju .
(trg)="28"> " Shiko , nëse je serioz në lidhje me këtë , ti së pari duhet të shkruash një libër për kërkimet shkencore .
(src)="25"> Moraš nešto da objaviš , a onda će ti se pružiti prilika da napišeš nešto drugo .
(trg)="29"> Duhet të publikosh diçka .
(trg)="30"> Dhe më pas do të kesh mundësinë të shkruash diçka tjetër .
(src)="26"> Ako stvarno želiš to da uradiš , onda moraš to i da uradiš . "
(trg)="31"> Nëse me të vërtetë dëshiron ta bësh këtë gjë , atëherë duhet ta bësh . "
(src)="27"> Ja sam im rekao :
(src)="28"> " Znate , ja baš i ne želim da pišem o svom istraživanju .
(trg)="32"> Dhe unë i thashë , " E dini , unë me të vërtetë nuk dëshiroj të shkruaj për kërkimet e mia shkencore .
(src)="29"> Radim to po vasceli dan .
(trg)="33"> E bëj këtë punë gjithë ditën .
(src)="30"> Hoću da pišem o nečem drugom .
(trg)="34"> Dua të shkruaj diçka tjetër .
(src)="31"> O nečemu što je slobodnije , manje sputano . "
(trg)="35"> Diçka më të lirë , më pak të kufizuar " .
(src)="32"> Ova osoba je bila vrlo uporna :
(trg)="36"> Dhe ky person ishte shumë i fuqishëm , dhe tha :
(src)="33"> " Slušaj , to je jedini način da to uradiš . "
(trg)="37"> " Shiko .
(trg)="38"> Kjo është mënyra e vetme se si do ta bësh ndonjëherë " .
(src)="34"> " U redu , ako moram ... " , rekao sam .
(trg)="39"> Dhe unë thashë , " Në rregull , nëse më duhet ta bëj -- "
(src)="35"> Bio sam na odmoru .
(trg)="40"> Kisha ca kohë pushim ( nga mësimdhënia ) .
(src)="36"> " Pisaću o svom istraživanju ... "
(trg)="41"> Thashë :
(trg)="42"> " Do të shkruaj në lidhje me kërkimet e mia shkencore nëse nuk ka kurrfarë mënyre tjetër .
(src)="37"> " ... ako je to jedini način .
(src)="38"> A onda ću preći na kuvar . "
(trg)="43"> Dhe më pas do të mund ta bëj librin tim të gatimit " .
(src)="39"> Tako sam napisao knjigu o svom istraživanju , što je na kraju ispalo vrlo zanimljivo iz dva razloga :
(trg)="44"> Kështu që e shkrova një libër në lidhje me kërkimet e mia shkencore .
(trg)="45"> Dhe doli të ishte mjaft mirë , në dy aspekte .
(src)="40"> Prvo , uživao sam pišući .
(trg)="46"> Para së gjithash ndjeva kënaqësi teksa shkruaja .
(src)="41"> Ali još zanimljivije je bilo to što sam počeo da učim od drugih ljudi .
(trg)="47"> Por gjëja më interesante ishte që fillova të mësoja nga njerëzit .
(src)="42"> Ovo je fantastično vreme za pisanje , zato što možete dobiti jako puno povratnih informacija od ljudi .
(trg)="48"> Është kohë fantastike për të shkruar .
(trg)="49"> Ngase ka kaq shumë vlerësime që mund të marrësh nga njerëzit .
(src)="43"> Ljudi mi pišu o svojim ličnim iskustvima , o svojim primerima i o tome oko čega se ne slažu pišu mi o nijansma .
(trg)="50"> Njerëzit më shkruajnë për përvojat e tyre personale , si dhe për shembujt e tyre , për gjërat me të cilat nuk pajtohen , dhe për nuancat .
(src)="44"> I čak za vreme dok sam ovde , mislim , ovih par dana , susreo sam se sa vrhuncem opsesivnog ponašanja o kojima nisam ni razmišljao .
(trg)="51"> Bile edhe fakti që jam këtu .
(trg)="52"> Po mendoj , në disa ditët e fundit , kam njohur lartësitë e të sjellurit në mënyrë obsesive që kurrë më parë s 'e kam menduar .
(src)="45"> ( Smeh )
(trg)="53"> ( Të qeshura )
(src)="46"> I mislim da je to fascinantno .
(trg)="54"> E cila mendoj që është magjepëse .
(src)="47"> Reći ću vam nešto o iracionalnom ponašanju
(trg)="55"> Do të iu tregoj pak në lidhje me sjelljen jo- racionale .
(src)="48"> Počeću sa nekoliko primera optičkih varki kao metoforama za racionalnost .
(trg)="56"> Dhe dëshiroj të filloj duke iu dhënë disa shembuj të iluzioneve pamore si metaforë për racionalizmin .
(src)="49"> Razmotrimo ova dva stola .
(trg)="57"> Kështu që mendo për këto dy tabela .
(src)="50"> Sigurno ste već videli ovu optičku varku .
(trg)="58"> Dhe ju me siguri keni parë këtë iluzion .
(src)="51"> Ako bih vas pitao šta je duže , vertikalna linija na stolu sa leve strane ili horizontalna linjia na stolu sa desne strane , za koju biste rekli da je duža ?
(trg)="59"> Nëse do iu pyesja cila anë është më e gjatë , ana vertikale e tabelës në të majtë , apo ana horizontale a tabelës në të djathtë ?
(trg)="60"> Cila duket më e gjatë ?
(src)="52"> Da li neko ne misli da je leva linija duža ?
(trg)="61"> A sheh ndokush diçka tjetër pos që ajo në të majtën është më e gjatë ?
(src)="53"> Nema šanse , zar ne ?
(trg)="62"> Jo , apo jo ?
(src)="54"> To je nemoguće .
(trg)="63"> Është e pamundur .
(src)="55"> Ali zgodna stvar kod optičkih varki je da se greške lako demonstriraju .
(trg)="64"> Por gjëja e mirë në lidhje me iluzionet pamore është që ne lehtësisht mund të demonstrojmë gabimet .
(src)="56"> Tako mogu da stavim neke linije ali , to ne pomaže .
(trg)="65"> Kështu që mund të vë disa vija .
(trg)="66"> Nuk ndihmojnë .
(src)="57"> Mogu da animiram ove linije , i sve dok mi verujete da nisam smanjio linije , što naravno , nisam uradio , dokazao sam da su vas vaše oči prevarile .
(trg)="67"> Mund t 'i vë vijat me lëvizje .
(trg)="68"> Dhe përderisa ju besoni që unë nuk i kam zvogëluar vijat , gjë të cilën unë s 'e kam bërë , unë iu kam vërtetuar që sytë tuaj iu kanë mashtruar .
(src)="58"> E sad , zanimljiva stvar kod ovoga je da kada sklonim linije , ispada da ništa niste naučili prie par trenutaka .
(trg)="69"> Tani , gjëja interesante në lidhje me këtë është që kur të heq vijat , është sikurse po të mos kishit mësuar asgjë fare në minutën e fundit .
(src)="59"> ( Smeh )
(trg)="70"> ( Të qeshura )
(src)="60"> Ne možete sada da pogledate ovo i kažete : " OK , sada vidim realnost kakva jeste . "
(trg)="71"> Nuk mund të shihni këtë dhe të thoni :
(trg)="72"> " Në rregull , tani e shoh realitetin ashtu si është . "
(src)="62"> Nemoguće je prevazići taj osećaj da je ova linija stvarno duža .
(trg)="74"> Është e pamundur ta tejkaloni këtë ndjenjë që kjo është në fakt më e gjatë .
(src)="63"> Naša intuicija nas vara na ponovljiv , predvidiv i konzistentan način .
(trg)="75"> Intuita jonë po na mashtron më mënyrë të përsëritshme , të parashikueshme dhe të pandryshueshme .
(src)="64"> I mi oko toga ne možemo skoro ništa da preduzmemo , osim što možemo da uzmemo lenjir i premerimo celu stvar .
(trg)="76"> Dhe nuk ka pothuajse asgjë që ne mund të bëjmë në lidhje me këtë .
(trg)="77"> Përveç që të marrim një vizore dhe ta masim atë .
(src)="65"> Evo još jedne .
(trg)="78"> Ja ku është një tjetër .
(src)="66"> Ovo je jedna od mojih omiljenih optičkih varki .
(trg)="79"> Kjo është një nga iluzionet e mia më të preferuara .
(src)="67"> Koje je boje polje na koje pokazuje gornja strelica ?
(trg)="80"> Çfarë ngjyre shihni aty tek shigjeta lart ?
(src)="68"> Smeđe .
(trg)="81"> Bojë kafe .
(src)="69"> Hvala .
(trg)="82"> Faleminderit .
(src)="70"> A donja ?
(trg)="83"> Poshtë ?
(src)="71"> Žuta .
(trg)="84"> Të verdhë .
(src)="72"> Ispada da su ipak identične .
(trg)="85"> Del që janë ngjyra e njejtë .
(src)="73"> Da li iko vidi da su identične ?
(trg)="86"> A mund t 'i sheh ndokush si ngjyrën e njejtë ?
(src)="74"> Jako , jako teško .
(trg)="87"> Shumë shumë vështirë .
(src)="75"> Mogu i da pokrijem ostatak kocke ... ... i ako pokrijem ostatak kocke videćete da su identične .
(trg)="88"> Mund ta mbuloj pjesën tjetër të kubit .
(trg)="89"> Dhe nëse e mbuloj pjesën tjetër të kubit ju mund të shihni që ngjyrat janë të njëjta .
(src)="76"> Ako mi ne verujete , dobićete prezentaciju kasnije , i onda možete da probate svašta i uverite se da su identične .
(trg)="90"> Dhe nëse nuk më besoni , mund të merrni prezantimin më vonë dhe të bëni ca arte dhe zeje dhe të shihni që janë të njëjta .
(src)="77"> Ali i ovde se ponavlja ona priča da ako odstranimo pozadinu , iluzija se vraća .
(trg)="91"> Por përsëri është i njëjti tregim që nëse heqim prapavijën , iluzioni kthehet prapa .
(trg)="92"> Apo jo .
(src)="78"> Nemoguće je da ne vidimo tu optičku varku .
(trg)="93"> Nuk ka mënyrë se si të mos shohim iluzionin .
(src)="79"> Jedino ako ste možda daltonista onda ne možete da vidite ovo .
(trg)="94"> Mbase nëse je i verbër për ngjyra të caktuara mendoj që nuk do të mund të shihje këtë .
(src)="80"> Želim da na optičku varku gledate kao na metaforu .
(trg)="95"> Dëshiroj që të mendoni për iluzionin si një metaforë .
(src)="81"> Vid je jedna od stvari u kojoj smo najbolji .
(trg)="96"> Të parit është njëra nga gjërat më të mira që mund të bëjmë .
(src)="82"> Veliki dio našeg mozga je rezervisan za vid .
(trg)="97"> Ne kemi një pjesë të madhe të trurit që i përkushtohet të parit .
(src)="83"> Veći nego za bilo koju drugu aktivnost .
(trg)="98"> Më të madhe se pjesët që i përkushtohen çfarëdo gjëje tjetër .
(src)="84"> Tokom dana gledamo više nego što radimo bilo šta drugo .
(trg)="99"> Ne i përkushtojmë më shumë orë të ditës shikimit se çfarëdo gjëje tjetër .
(src)="85"> A i evolucijski smo razvijeni da se oslanjamo na vid .
(trg)="100"> Dhe ne jemi të dizanjuar në mënyrë evolucionare që të mund të shohim .
(src)="86"> I ako ponavljamo ove predvidljive greške gledajući , u čemu smo jako dobri , kakve su šanse da ne pravimo još više grešaka u nečemu u čemu i nismo tako dobri ... kao na primer , u donošenju odluka o finansijama ( smeh ) u nečemu za šta nemamo evolucijski razlog da radimo , nemamo specijalizovani deo mozga za to i ne radimo to većim delom dana .
(trg)="101"> Dhe nëse ne kemi këto gabime të parashikueshme dhe të përsëritshme në të pamur , gjë në të cilën ne ia dalim aq mirë , çfarë janë shanset që ne s' bëjmë edhe më shumë gabime në një gjë të cilën ne s' ia dalim mbanë edhe aq mirë .
(trg)="102"> Për shembull , vendim- marrja financiare .
(trg)="103"> ( Të qeshura )
(src)="87"> I u tim slučajevima može da se tvrdi da mi možda zapravo pravimo mnogo više grešaka i , što je još gore , ne možemo da ih lako uočimo .
(trg)="106"> Dhe argumenti mund të jetë në ato raste gjëja e cila bën që të bëjmë edhe më shumë gabime .
(trg)="107"> Dhe edhe më keq , nuk kemi një mënyrë të lehtë për të parë ato .
(src)="88"> Jer kod optičkih varki lako možemo da ukažemo na greške , dok je kod kognitivnih varki mnogo , mnogo teže ukazati ljudima na greške .
(trg)="108"> Sepse në iluzione pamore ne mundemi lehtësisht të demonstrojmë gabimet .
(trg)="109"> Në iluzionet njohëse është shumë shumë më vështirë t' iu demonstrohen njerëzve gabimet .
(src)="89"> Zato , želim da vam na isti način pokažem neke kognitivne varke , ili varke prilikom donošenja odluka .
(trg)="110"> Kështu që dëshiroj t' iu tregoj për disa iluzione njohëse , ose iluzione në lidhje me vendim- marrje , në të njejtën mënyrë .
(src)="90"> Ovo je moj omiljeni grafik u društvenim naukama .
(trg)="111"> Dhe kjo është nga një nga diagramat që pëlqej më së shumti në shkencat shoqërore .
(src)="91"> On je preuzet iz rada Džonsona i Goldstina koji u osnovi pokazuje procenat osoba koje su navele da bi bi bili zainteresovane da doniraju svoje organe .
(trg)="112"> Është nga një artikull shkencor nga Johnson dhe Goldstein .
(trg)="113"> Dhe ajo thjesht paraqet përqindjen e njerëzve të cilët kanë treguar që ata janë të interesuar të dhurojnë organet e tyre .
(src)="92"> Ovo su različite zemlje u Evropi .
(trg)="114"> Kjo është nëpër vende të ndryshme në Europë .
(src)="93"> U osnovi vidite dve vrste zemalja : zemlje na desnoj strani , koje izgleaju kao da daju mnogo ; i zemlje na levoj strani koje izgleda daju jako malo , ili mnogo manje .
(trg)="115"> Dhe në fakt sheh dy lloj shtetesh .
(trg)="116"> Shtetet në të djathtë që duket që dhurojnë shumë .
(trg)="117"> Dhe shtetet në të majtë që duket që dhurojnë mjaft pak , ose në krahasim shumë më pak .
(src)="95"> Zašto neke zemlje daju mnogo a neke zemlje daju malo ?
(trg)="120"> Përse disa shtete japin shumë dhe disa shtete japin pak ?
(src)="96"> Kada postavite ovo pitanje , svi obično misle da je u pitanju nešto kulturološko .
(trg)="121"> Kur pyet njerëzit për këtë , ata zakonisht mendojnë që ka të bëjë diçka me kulturën .
(src)="97"> Jel tako ?
(trg)="122"> Apo jo ?
(src)="98"> Koliko je vama stalo do ljudi ?
(trg)="123"> Sa duan ata t' ia dinë për njerëzit e tjerë ?
(src)="99"> Dati svoje organe nekom drugom je verovatno pokazatelj koliko vam je stalo do društva , koliko ste povezani .
(trg)="124"> T 'i japësh organet dikujt tjetër ka të bëj mbase me atë se sa përkujdesesh për shoqërinë , sa i lidhur je .
(src)="100"> Ili možda ima veze sa religijom .
(trg)="125"> Ose mbase ka të bëjë me fenë