# ht/5SAQIXcUwqXW.xml.gz
# ky/5SAQIXcUwqXW.xml.gz
(src)="1"> Nou gen nan mize Britanik la , e nou ap gade yonn nan les objets ki pi enpòtan nan koleksyon an -
(trg)="1"> Биз Британдык музейде буюмдардын жыйындысынан эң негизги
(src)="2"> Wòch Rosetta la .
(trg)="2"> Розеттик ташты карап жатабыз
(src)="3"> Se nan glas , te antoure pa pèp moun ki ap pran foto sa yo .
(trg)="3"> Ал айнекчеде , тегеректеген эл аны сүрөткө тартып жатышат .
(src)="4"> Moun ki renmen li !
(src)="5"> Yo te fè .
(trg)="4"> Элдер аны жактырышат !
(src)="6"> Il [ sont ] kado nan boutik kado sou sa .
(trg)="5"> Ооба , алар аны жакшы көрүшөт .
(trg)="6"> Белек дүкөндөрдө мындай азембелектер бар ...
(src)="7"> Ou ka jwenn kont ou ti wòch Rosetta .
(trg)="7"> Сиз өздүк кичинекей Розеттик ташыңызды ала аласыз .
(src)="8"> Ou ka jwenn afich Rosetta wòch .
(src)="9"> Exactement .
(src)="10"> Sou yon godèt .
(trg)="8"> Сиз Розеттик таш тартылган плакатты жана , анын сүрөтү түшүрүлгөн кружканы ала аласыз .
(src)="11"> Mwen panse ke ou ka jwenn yon propreté wòch Rosetta la .
(src)="12"> Wi .
(trg)="9"> Мүмкүн , сиз Розеттик ташы менен килемче ала аласыз .
(src)="13"> Men , wòch la , li menm ki istorikman palan te kon très enpòtan .
(trg)="10"> Бирок тарыхты алсак анын өзү укмуштуудай маанилүү .
(src)="14"> Li te pèmèt nou pou la pwemye fwa pou kapab konprann , gen dwa pou li , pou gen dwa pou tradwi hieroglyphics .
(trg)="11"> Ал бизге эң биринчиден иероглифтерди түшүнгөнгө , окуганга жана которгонго мүмкүнчүлүк берет .
(src)="15"> Hieroglyphics li te genyen ekri lang de ansyen moun peyi Lejip yo .
(trg)="12"> Иероглифтер - байыркы Египеттиктердин жазма тили болгон .
(src)="16"> Et , jis nan mitan- 19 syèk la , nou reyèlman pat konnen sa li te di .
(trg)="13"> XIX - кылымдын жарымына чейин алар эмне жөнүндө айтып жатышканын биз билчү эмеспиз .
(src)="17"> Lang li menm pictural , e aktyèlman sa a pou youn nan vrè confusions yo .
(trg)="14"> Тил өзү сүрөттөр менен берилген ошондуктан ал накта адашууга алып келген .
(src)="18"> Paske , mwen kwè ke sa byen bonè archéologues te kwè -
(src)="19"> Et akoz a- te pou foto yo kapab wè - ( Ou kapab fè zwazo ak bann vèmen ! ak plizyè kalite types diferan fòmilè . )
(trg)="15"> Себеби , мен ойлойм , алгачкы археологдор ишенишкен - жана лингвистер ишенишкен - алар көргөн сүрөттөрдөн чымчыктардын же жыландардын сөлөкөтөрүн жана башка ар түрдүү формаларды көрө алышкан .
(src)="20"> - aktyèlman te endike nan kèk fason pou yon bagay byen presi nan mond lan .
(trg)="16"> Туурасында алар чыныгы дүйнөдөгү кандайдыр бир маанилүү нерсени чагылдырышкан .
(src)="21"> Bò dwat , sa si nou te wè zwazo ,
(src)="22"> li D´ refere li yon zwazo .
(trg)="17"> Туура , эгер сиз чымчыкты көрсөңүз кандайдыр бир учурда чымчыкка тиешелүү болот .
(src)="23"> Et puis , vre , se pa sa ka a . pa vre .
(src)="24"> Sa se yon lang sofistike vinn yon bagay .
(trg)="18"> Бирок факт боюнча бул анчеин андай эмес бул абдан татаал тил .
(src)="25"> Et la Rosetta wòch yo te vrèman ki te ede yo pou w konprann ke hieroglyphics moun peyi Lejip yo pa pictural .
(trg)="19"> Розета ташы Египеттердин иероглифтери тартылган сүрөттөр эмес экенин түшүнүүгө жардам берди .
(src)="26"> Ke yo pa pictographs .
(trg)="20"> Алар пиктограммалар эмес .
(src)="27"> Yo pa gen aktyèlman fonetik .
(trg)="21"> Бул чындыгында фонетика .
(src)="28"> Se konsa , tou sa ki sanble foto aktyèlman repwezante Sons .
(trg)="22"> Ошентип баардык тартылган сүрөттөргө окшош нерселер чындыгында тыбыштарды чагылдырат .
(src)="29"> E se pou sa ki jan yo te ka a la fen evalye -
(src)="30"> Et tradwi- ansyen hieroglyphics moun peyi Lejip .
(trg)="23"> Демек ушинтип алар кантип байыркы Египет иероглифтерин которууну түшүнүшкөн .
(src)="31"> Konprann nou pa t ´ kapab fè sa se paske wòch sa a te di nan deklarasyon menm twa fwa , nan twa diferan lang .
(trg)="24"> Жана биз муну жасай алганыбыздын максаты анткени бул таш ошол эле билдирүүнү үч ирет үч башка тилдерде айткан .
(src)="32"> Se konsa , twa lang sont :
(trg)="25"> Демек үч тилдерибиз булар :
(src)="33"> Ansyen grèk , ki se desann nan fon .
(trg)="26"> Байыркы Грек тили , эң түпкүрүндө жайгашкан .
(src)="34"> Koulye a , ki te lang administrasyon an genyen .
(trg)="27"> Ал административтик тил болгон .
(src)="35"> Sa li te genyen lang gouvènman an .
(trg)="28"> Ал мамлекеттик тил болгон .
(src)="36"> Rezon pou sa , se paske
(trg)="29"> Анын себеби - Египетти
(src)="37"> Alexander , grannèg te a peyi Lejip la , ak Grèk ki t´ ap mache sou kalite lespri sa a te monte nan peryòd Époque -
(trg)="30"> Улуу Александр басып алган жана грек бийлигин эллинизм доорунда орнотконунда
(src)="38"> Et , ki toujou kenbe tèt li nan ansyen peyi Lejip la .
(trg)="31"> Жана ушул Байыркы Египетте тастыкталган .
(src)="39"> An n sonje , nap pale anviwon 200 B . C . isit la . - ki aktyèlman ap vin tou pre a fin de hieroglyphics , osi byen vivan .
(trg)="32"> Келгиле эске салалы , биз болжол менен б . з . ч 200 ж . ж . жөнүндө айтып жатабыз .
(trg)="33"> Иероглифтерди колдонуу дээрлик токтоп келе жатат
(src)="40"> Li pwal dire pou yon lòt twa ane san anvan li te mouri nèt .
(trg)="34"> Алар таптакыр жоголгончо дагы бир нече жүздөгөн жылдар өтөт .
(src)="41"> Se konsa , sa se vrèman ke a fini ki lang de long 3000 ane sa a .
(trg)="35"> Чындыгында 3000 жыл жашаган тилдин токтошу болот .
(src)="42"> Se konsa , la mitan seksyon se Demotic , ki aktyèlman , " lang pèp la . "
(trg)="36"> Ошентип орто ченде - демотик жазма , тактап айтканда " Элдин тили " дегенди билдирет .
(src)="43"> Ak sa li te genyen sa a lang moun peyi Lejip yo fè kadejak .
(trg)="37"> Бул Египеттиктер колдонгон жалпы тил болгон .
(src)="44"> Et , sou tèt , men wi , li te ekri sakre .
(trg)="38"> Албетте башкысы , ыйык жазма .
(src)="45"> Sa te caractères . pa vre .
(trg)="39"> Алар иероглифтер болгон .
(src)="46"> Ak sa li te genyen lang sa nou vrèman pas lire -
(src)="47"> - jiskaske nou te gen wòch Rosetta la .
(trg)="40"> Бул ушундай тил болгон , Розеттик таш пайда болгуча биз аны окуй алган эмеспиз .
(src)="48"> E nou te kapab wè nan ekri wòch Rosetta la , cartouches , ki te kenbe non chèf .
(trg)="41"> Ошентип биз Розеттик таштан жазма картуштарды көрө алчубуз , алар башкаруучулардын аттарынан турган .
(src)="49"> Cartouches se yon jan de oblong fòm ki gen non moun ki gen pouvwa .
(trg)="42"> Картуштар - бул узун форма түрүндө , башкаруучулардын аттарынан турат .
(src)="50"> Nan ka sa , sa ta kapab Ptolémée , senkyèm lan .
(trg)="43"> Мындай учурда Птолемей Бешинчи болмок .
(src)="51"> E pa reconnaissant non chèf sa , nan lang lòt twa sa yo , nou te jwenn yon fason pou te chita nan pou déverrouiller hieroglyphics .
(trg)="44"> Ошентип бул башкаруучунун атын ушул үч тилде айырмалагандан кийин , биз иероглифтерди чечмелегендин ачкычын таптык .
(src)="52"> Koulye a , sa ta pran dè dekad .
(trg)="45"> Бул ондогон жылдарды алды .
(src)="53"> Se te yon tâche très difisil .
(trg)="46"> Бул укмуштуудай оор маселе болгон .
(src)="54"> Et te nou poko menm pale encore osijè de kòman sa a yo te jwenn .
(src)="55"> Napoleon gen sòlda li nan peyi Lejip la .
(trg)="47"> Бул кантип табылганы тууралуу биз дагы эле айтып бүтө элекпиз .
(src)="56"> Et Napoleon la a avè l´ ti gout -
(trg)="49"> Египетке алып келген .
(trg)="50"> Менин ойумча
(src)="57"> Kisa mwen panse nou ta ka rele , asye de- kalite archéologue yo .
(src)="58"> Et , yonn nan moun ki te akonpaye Napoleon
(trg)="51"> Наполеондун алып келгендеринин бир нечесин археологдор деп атап койсок болот .
(src)="59"> - li te jwenn ou vin kontre- wòch Rosetta la .
(trg)="52"> Наполеонду коштоп жүргөндөрдүн бирөөсү
(src)="60"> Li te itilize tankou yon pati nan yon de fondasyon de yon fò , nan fait .
(trg)="53"> Розеттик ташты капысынан таап алган же көрүп калган .
(trg)="54"> Ал чындыгында фундаментин форту катары колдонулунган .
(src)="61"> Et de men wi , li ta initialement ont te érigée nan yon tanp , oubyen tou pre yon tanp ansyen moun peyi Lejip .
(trg)="55"> Албетте , башында храмда же байыркы египеттик храмга катар коюлган .
(src)="62"> E mwen kwè li enpòtan pou di sa sa se pati bounda bough @ branch de yon kantite plus stèle - ou kalite grenn wòch- ki ta ont été très haut .
(trg)="56"> Жана , мен ушуну айтыш керек деп ойлойм , бул түпкү жагы абдан эле чоңураак же өзүнчө эле абдан бийик таш плитасы .
(src)="63"> Se konsa , Napoleon pote l´ vin .
(trg)="57"> Ошентип Наполеон аны өзү менен ала келген ...
(src)="64"> Sauf , kenbe yon dezyèm - paske nou pa santi w nan Louvre a .
(src)="65"> Nou ap nan London , nan mize Britanik lan .
(trg)="58"> Мындан тышкары , секундка күтсөңүздөр , себеби биз Луврда эмеспиз биз Лондондо , Британдык музейдебиз .
(src)="66"> Se konsa , ki fè sa ki travay ?
(trg)="59"> Ошентип кантип ушундай болду ?
(src)="67"> Men , ke se Bwitich ki te defèt Napoleon ,
(src)="68"> Et a tounen wòch la .
(src)="69"> Ak yon ane ou de pita- m panse , 1801 ou 1802 -
(trg)="60"> Британдыктар Наполеонду талкалашып ташты алышкан жана бир же эки жылдан кийин 1801 же 1802 ж . ж .
(src)="70"> li te pote pou mize Britanik lan .
(src)="71"> E li te isit la tout tan tout tan depi .
(trg)="61"> Британия музейине алып келинген , ошондон бери ал ошол жерде турат .
(src)="72"> Men , toujou clairement extrêmement popilè .
(trg)="62"> Негизгиси ал ушул убакка чейин өтө эле белгилүү .
# ht/NcEHxEaB3o7c.xml.gz
# ky/NcEHxEaB3o7c.xml.gz
(src)="1"> Nan videyo sa a mwen vle familyarize tèt nou ak negatif anpil moun .
(trg)="1"> Бул роликте мен сиздерди терс сандар менен тааныштырам жана терс сандарды кантип кошуп , кемитүүнү карайбыз
(src)="2"> Et aprann tou yon ti kras sou kòmann yo fè nou ajoute Et retire yo .
(trg)="2"> Терс сандар менен биринчи иштегенде алар силерге жагымсыз жана табышмактуу көрүнөт
(src)="3"> Lè ou fèk kontre yo , yo sanble nan gwo basen byen fon Et mistik bagay sa a .
(trg)="3"> Биз санаганды үйрөнгөндө , оң сандарды гана санайбыз .
(trg)="4"> " Терс сан " - деген эмне ?
(src)="4"> Lè nou fèk konte bagay , nou ap konte moun pozitif .
(trg)="5"> Мүмкүн , күнумдүк турмушта терс сандар менен кездешкенсиңер
(src)="5"> Sa fè yon bann negatif menm mechan ?
(src)="6"> Men , lè nou panse osijè de sa , ou kapab byen ont rencontré numéros negatif nan lavi chak jou ou .
(trg)="6"> Бир нече мисалды карап көрөлү , келгиле башында сүйлөшүп алалык , терс сандар деп бардык нөлдөн кичине сандар айтылат .
(src)="7"> Et , kite m´ sèlman fè ou kèk egzanp .
(trg)="7"> Эгер бул таң калычтуу жана абстрактуу угулуп жатса , келгиле төмөнкүдөй мисалды карап көрөлү :
(src)="8"> Se konsa , anvan sa , m´ ap moutre a , jeneral lide an se anpil negatif se yon nimewo mwens ke zewo .
(trg)="8"> Мейли биз температураны өлчөйлү .
(src)="9"> Mwens ke zewo .
(trg)="9"> Кайсыл градусникте( Цельсия жана Фарангейт ) экендиги маанилүү эмес , мейли бизде цельсия болсун .
(src)="10"> Et si ki sanble lòt Et résumé pou nou la a , an n jis panse osijè de li nan yon koup diferan contextes .
(trg)="10"> Келгиле , мен температураны белгилеп көрсөтө турган шкаланы тартайын
(trg)="11"> Бул нөл градус .
(src)="11"> Si mwen gen ...
(src)="12"> Si nou ap mezire tanperati a ... ( e li kapab nan Celsius ou Farenheit ,
(trg)="12"> Бир градус , эки градус , үч градус ...
(src)="13"> Men , Ann èspere jis di nou ap mezire li nan Celsius ) ,
(src)="14"> Se konsa se pou m´ fè yon ti kal pou nou ka mezire tanperati a sou .
(trg)="14"> Мүмкүн кимдир бирөө эртеңки күндүн кандай болорун айта алса мисалы , эртен 4 градуска суук болот деп
(src)="15"> Se konsa nou di ke sa se 0° Celsius sa se 1° Celsius , 2° Celsius , 3° Celsius .
(trg)="16"> Биз бул суукту кантип көрсөтө алабыз ?
(src)="16"> Koulye a , an n di li se yon jou vrèman fè frèt
(src)="17"> Et , ki aktyèlman 3° Celsius .
(trg)="17"> Эгер бир градуска суук болсо , анда эки градус болот , ал эми дагы эки градуска суук болсо , анда бир градус болот , дагы үч градуска суук болсо - анда нөл градус болот
(src)="18"> Ak yon moun ki te pwedi a tan kap vini di ou ke li pwal gen 4° plus jou kap vini a .
(src)="19"> Se konsa jan frèt pral rive ?
(src)="20"> Ki jan ou kapab repwezante coldness sa ?
(trg)="18"> Бирок бизге үч градус жетишсиз , төрт градуска суук болот да башкача атканда бизге нөлдөн бир шкала ылдый жылууга туура келет .
(src)="21"> Men , si li apèn 1° plus li ta nan 2° ,
(trg)="19"> Ал эми нөлдөн ылдый турган бирдди минус бир деп атайбыз
(src)="22"> Men , nou konnen nou gen pou ale 4° plus .
(src)="23"> Si nou a 2° plus , nou ta gen nan 1° .
(src)="24"> Si nou a 3° plus , nou ta gen nan 0° .
(trg)="20"> Карап көрөлү , эгер биз жылсак сан огу боюнча оңду көздөй жылсак , сандын чоңойгонун коруп атабыз эгерде биз сан огу боюнча нөлдөн солду коздөй жылсак бизде анда минус бир болот андан кийин минус эки андан кийин минус үч башкача айтканда чоң терс сандар боло баштайт .
(src)="28"> Se konsa , ou kapab ti jan wè sa liy nimewo menm jan ou fè bò dwat la zewo yo ogmante nan valè pozitif , menm jan ou al sou bò gòch la zewo ou pwal gen- 1 , - 2 , - 3 .
(src)="29"> Et , ou pral fè en fonction sou kijan ou panse osijè de li - ou pral fè gen pi gwo nimewo negatif .
(src)="30"> Men , mwen vle fè sa trè klè : - 3 , ki se MWENS ke- 1 .
(trg)="21"> Бирок мен мындан да так маалымат бергим келип атат минус үч бул минус бирден кичине демек минус үч минус бирге караганда муздак десек болот бул жерде температура кичине . башкача айтканда , так айтсак , анда мындай болот : минус жүз минус бирге караганда бир топ кичине
(src)="32"> Li plus --- pa gen mwens tanperati .
(trg)="22"> Силер жүздү жана бирди карап көрсөңөр болот
(src)="33"> Se pou m´ sèlman fè li trè klè : - 100 pi piti anpil pase- 1 .
(trg)="23"> " кантип эле жүз бирден кичине болсун " , - деп айтсанар жарашат
(src)="34"> Ou ka chèche nan 100 Et ou te ka gade nan 1 Et reyaksyon wo sak trip ou peut être 100 pi gwo pase 1 .
(src)="35"> Men , lè ou panse osijè de sa ,
(src)="36"> - 100 vle di pa gen yon mank de yon bagay .
(trg)="24"> Бирок сандын алдындагы минус бизге бир нерсе жетишсиз болуп жаткандыгын түшүндүрөт минус жүз , эгерде бул температура болсо , бизде жүз градуска суук болуп жаткандыгын түшүндурөт , башкача айтканда , минус бирге караганда бир топ эле суук
(src)="37"> - 100 :
(src)="38"> Si se- 100 ° pa gen yon mank de solèy .
(trg)="25"> Келгиле , башка мисалды карап көрөлү .
(src)="39"> Se konsa pa gen pi rèd chalè isit la pase si nou te gen- 1 ° .
(src)="40"> Kite m ba ou yon lòt egzanp .
(trg)="26"> Мейли менин бактык эсебимде жүз доллар бар дейли келгиле башка өң менен жазалы
(src)="41"> An n di nan kont labank m´ jòdi a mwen gen $10 .
(trg)="27"> Бүгун менде он доллар бар
(src)="42"> Koulye a , an n di mwen ale la ( paske m santi m byen osijè de m $10 ) ,
(trg)="28"> Мен барып отуз долларымды коротуп келдим
(src)="43"> Et , an n di mwen ale , pase $30 .
(trg)="29"> Мейли менин банкым эң ыңгайлуу банк болсун мен өзүмдун эсебимдеги акчадан көп коротуп салдым десем
(src)="44"> Et , for the sake of chire pit an n di mwen gen yon bank anpil likid
(trg)="30"> Демек , мен отуз доллар короттум
(trg)="31"> Эми менин банктык эсебимде канча калды ?
(src)="45"> Lè sa a , yonn pou m ´ depanse plis lajan mwen gen ( Et sa yo aktyèlman ekziste ! ) .
(trg)="32"> Келгиле , мен сан огун сызайын
(src)="46"> Se konsa , mwen pase $30 .
(trg)="33"> Менин оюмча , силер таптыңар болушуңар керек менин банкка бир нече сумлганымдымадагы акча карыз болуп ка
(src)="47"> Se konsa m´ kont anbank sak sanble ?
(trg)="34"> Келгиле муну жазалы
(src)="48"> Se pou m´ trase yon liy nimewo isit la .
(src)="49"> Apre sa , nou ka deja gen yon repons intuitive :
(src)="50"> Mwen pral dwe bank la yon lajan .
(trg)="35"> Эртең менин банктык эсебимде ... карагыла , менде он доллар бар , ал эми мен отуз доллар короткум келип жатат
(src)="51"> Denmen , ki sa ki kont labank m ?
(trg)="36"> Силердин оюңар боюнча жыйырма доллар каяктан келет ?
(src)="52"> Nou te imedyatman di : " si m gen $10 Et mwen pase $30 , pa gen $20 sa yo te gen pou leve soti yon kote . "
(trg)="37"> Туура , банктан
(src)="53"> Et sa $20 ap soti nan bank lan .
(src)="54"> Se konsa mwen pral dwe $20 , bank lan .
(src)="55"> Poutèt sa , m´ kont anbank , nan pou montre konbyen m , mwen te kapab di $10 - $30- $20 .
(trg)="38"> Демек , мен банкка жыйырма доллар карыз экенмин менин банктык эсебимде ... менин канча акчам калганын эсептейли : он минус отуз ... бул - минус жыйырма доллар болот башкача айтканда , эртен менин банктык эсебимде минус жыйрма доллар болот
(src)="57"> Se konsa , si mwen di : mwen gen- $20 , sa vle di mwen dwe bank lan .
(trg)="39"> Эгерде менде минус жыйырма доллар болсо анда бул эмнени тушундүрөт ?
(src)="58"> --- Mwen pa bezwen sa .
(src)="59"> Se pa sa sèlman , èske mwen pa gen anyen , mwen pa dwe yon bagay .
(trg)="40"> Бул менде акча бар дегенди түшүндурбөйт , бул менде такыр эч нерсе жок калды дегенди да түшундурбөйт .