# bhw/2017122.xml.gz
# nv/2017122.xml.gz


(src)="1"> © 2017 Watch Tower Bible and Tract Society of Pennsylvania
(trg)="1"> © 2017 Watch Tower Bible and Tract Society of Pennsylvania

(src)="2"> Syap ine nefarḇaḇyan ḇa , ma inema ḇar ro fararur farkarkor Refo ḇero supswan ḇesiper sisaramperna kuker farsarser ro sne ḇemarisen .
(trg)="2"> Díí naaltsoos doo nahaniih da .
(trg)="3"> Nahasdzáán tʼáá siʼą́ą́ ńtʼééʼ Diyin ­ Bizaad bíhooʼaah biniyé chooʼı̨́ .

(src)="3"> Wamarisen buk farsarser ido , mam ro www.jw.org / id .
(trg)="4"> Béeso bee ináʼáwoʼgo yee yilwoł .

(src)="4"> Mnuk ḇeḇeyun ro syap Ibrani sefararwei wosna ro Kitab Suci Terjemahan Dunia Baru .
(trg)="5"> Béeso bee adeeshwoł nínízingo éí www.jw.org websitegi dínííłʼįįł .

(src)="5"> Ma mnuk ḇeknam ḇese sapna kada , oroḇa ido mnuk ḇeḇeyun ro syap Yunani sunna ro ḆAḆEASAS BABO Wos Ḇyak ro Rasras .
(trg)="6"> Saad hadasdzooígíí éí Diyin God Bizaad ( Navajo Revised ) biiʼdóó hadasdzoh .

(src)="6"> MAJALAH INE , Baryas , kyanowuser Manḇepoik farsyos ḇeba ine , Allah Yahwe I .
(trg)="7"> BEE HAʼÍDÉESʼĮ́ĮʼII éí tʼáá ałtsoní bee Bóhólníihii Diyin Jiihóvah yaa haniih .

(src)="7"> Majalah ine ḇyuk sneprei faro snonkaku sya kuker abar ḇepyum snar Karajan Allah ḇero nanki nari myunpres roi ḇeḇarḇor nakam ma fyadwer supswan ine ḇe firdaus .
(trg)="8"> Hadaʼííníilníi doo biniyé , yáʼąąshiidę́ę́ʼ God biNahatʼaʼ éí doo yáʼádaashxóonii niidoołtʼih áádóó nahasdzáán bikááʼ hózhónígo íidoolíiłgo yaa halneʼ .

(src)="8"> Majalah ine ifnoḇek snonkaku sya fa sikyar ḇe Yesus Kristus , ḇemar kwar insama kosmai kankenem fyoro ma ro kirine ḇyepoik ḇe Raja ro Allah Karajan Ḇyedi .
(trg)="9"> Áádóó Jesus Christ woodlą́ą dooleełgo áyoolííł , éí dajiztsą́ áko iiná doo ninítʼiʼii nihaa doolyééł , éí kʼad hojooʼáałgo God biNahatʼaʼ biNaatʼáanii jílı̨́ .

(src)="9"> Majalah ine isyae pdef ro 1879 ma nya fasfes kuker polotik yaḇa .
(trg)="10"> Díí naaltsoos 1879dóó wóshdę́ę́ʼ álʼı̨́įgo hoolzhish , bílaʼashdlaʼii binahatʼaʼ bił nidaaztʼiʼii doo yił ahídéétʼiʼ da .

(src)="10"> Majalah ine ḇyeknam ro Refo .
(trg)="11"> Diyin Bizaad ánínígíí íiyisíí bikʼehgo álʼı̨́ .

# bhw/2017123.xml.gz
# nv/2017123.xml.gz


(src)="1"> Sasyos Sarser
(trg)="1"> Ałkééʼ Nínilígíí

(src)="2"> 3 Fakfuken Ḇefrur fa Kokmome
(trg)="2"> 3 Iinaásh Nááhódlǫ́ ?

(src)="3"> 4 Rosai Refo Ikofen Kuker Kankenem ma Marmarya
(trg)="3"> 4 Haʼátʼíísh Diyin Bizaad Yee Naʼnitin ?

(src)="4"> 8 ROFYOR SNONKAKU WASWAR OSO IDUF MARḆAK KAKU
(trg)="4"> 8 IINÁ NIIDOOŁTʼIHII AYÓÓʼÍÍNÍIʼNÍINII BEE BĄĄ DAHOOʼAʼGO

(src)="5"> 11 ELIAS HUTTER MA REFO WOS IBRANI ḆEPYUM KAKU ḆYEDI
(trg)="5"> 11 ELIAS HUTTER DÓÓ NIZHÓNÍGO HÍÍBREWJÍ DIYIN BIZAAD ÁDAYIILAAÍGÍÍ

(src)="6"> 13 HURUF IBRANI ḆEKASUN SYADI ḆEḆUK KAKYAR ḆEBA
(trg)="6"> 13 HÍÍBREWJÍ SAAD BEE NAADZOOÍGÍÍ TSʼÍDÁ ÁŁTSʼÍÍSÍ NDI , BIDZIIL

(src)="7"> 14 FIRDAUS RO SUPSWAN — MAFAFU KE ROI ḆEKAKU NAIRI ?
(trg)="7"> 14 NAHASDZÁÁN AYÓÓ ÁHONÓOLIN — TʼÁÁSH AANÍÍ ÁDOONÍÍŁ ?

(src)="8"> 16 ROSAI REFO IKOFEN NA ?
(trg)="8"> 16 DIYIN BIZAAD HAʼÁTʼÍÍ NÍ ?

# bhw/2017124.xml.gz
# nv/2017124.xml.gz


(src)="1"> Marmar ima Allah marisen Ḇyena faro ko ke ?
(trg)="1"> God yinahaʼáhígíí éísh anoonééł bił ahídéétʼiʼ ?

(src)="2"> Refoya doḇe , ” Nari [ Allah ] ipyos mkarui nakambur mka sena , snar marmarya isyaḇa kwar . ” ​ — Fasasna Faro Yohanes ( Wahyu ) 21 : 4 .
(trg)="2"> Diyin Bizaad ání : “ [ Bóhólníihii éí ] dabinákʼeeshtoʼ tʼáá ałtso yá yidootʼoł , aniné ádin doo . ” — Revelation 21 : 4 .

(src)="3"> Majalah Baryas ine dawosḇair rosai Refo ikofen kuker kankenem ma marmarya .
(trg)="3"> Díí naaltsoos Bee Haʼídéesʼı̨́įʼii éí iiná dóó anoonééł Diyin Bizaad yee naʼnitinígíí nihił ííshjání ííłʼı̨́ .

# bhw/2017125.xml.gz
# nv/2017125.xml.gz


(src)="1"> Snonkaku ḇebor ḇero agama nakam sikyar snonkaku oso nya jiwa ḇekenem pdef
(trg)="1"> Oodląʼ ałʼąą ádaatʼéii yikééʼ naazínígíí éí hwiiʼ sizíinii náásgóó dahiináago dayoodlą́

(src)="2"> AWAWOS ḆEPON YA | ROSAI REFO IKOFEN KUKER KANKENEM MA MARMARYA ?
(trg)="2"> ÍIYISÍÍ BAA HODOONIHII | IINÁ DÓÓ ANOONÉÉŁ HAITʼÉEGO DIYIN BIZAAD YAA HALNEʼ ?

(src)="3"> SNONKAKU ḇebor sna kakara ḇesisye kuker kankenem ma marmarya .
(trg)="3"> TʼÓÓ ahayóí ałʼąą átʼéego iiná dóó anoonééł yaa nitsídaakees .

(src)="4"> Sino skara rofyor simar kwar nari sikenem pdef , imbude sikenem ḇe malaikat ro nanki oroḇaido moḇ ḇese .
(trg)="4"> Diné ádin yileehgo éí hádí shı̨́ı̨́ nááhojídlǫ́ǫ danízingo , łaʼ yaa nitsídaakees .

(src)="5"> Ḇesesya sikyar snar nari sḇeḇeaḇen kaḇer kuker baken ḇese .
(trg)="5"> Łaʼ éí nááhoʼdichíihgo , iiná tʼáá náás yitʼihgo dayoodlą́ .

(src)="6"> Ḇesesya wer sikofen bo soḇe marmar ima pupes ro roi nakam .
(trg)="6"> Łaʼ éí anoonééł tʼáá áajįʼ ninítʼiʼgo yaa nitsídaakees .

(src)="7"> Ro moḇ rwama ya , agama Bedi ḇaido budaya Bena na nafrur fa nwa kakakyar oso ḇese faro roi anine .
(trg)="7"> Diné ájídingo haash yiitʼįįhgi , ni shı̨́ı̨́ łahgo átʼéego baa nitsíníkees .

(src)="8"> Snonkaku sya sna kakara ḇesisye kuker roi ine .
(trg)="8"> Iiná ninítʼiʼjįʼ bikéédóó haash dooníiłgi , diné éí ałʼąą átʼéego yaa nitsídaakees .

(src)="9"> Inja , rodiso na kosmai kankarem ḇekaku faro fakfuken ḇefrur fa kokmom ine ?
(trg)="9"> Ndi tʼááłáhíjígoósh tʼáá aaníinii átʼé ?

(src)="10"> Ro swaf abad ḇe abad kwar , manfarkin agama sya sḇuk farkarkor bo soḇe rofyor snonkaku oso imar ido , jiwa ḇyedi ikenem pdef .
(trg)="10"> Tʼáá níléídę́ę́ʼ , dahalneʼii éí hwiiʼ sizíinii náásgóó dahiináago yee nidaʼnitin .

(src)="11"> Iso ḇefrur fa snonkaku ḇebor ro agama Kristen , Hindu , Yahudi , Islam , ma ḇesesya , sikyar snar jiwa ro snonkaku ḇemar kwar ani ikenem pdef ro moḇ oso ḇese .
(trg)="11"> Tʼóó ahayóí diné daʼoodlání danilíinii — Christians , Hindus , Jews , dóó Muslims — éí hwiiʼ sizíinii náásgóó dahiinánígíí dayoodlą́ .

(src)="12"> Ḇape , ḇero agama Buddha sya sikyar snar rofyor snonkaku oso ḇyeḇeaḇen kaḇer pdef ido , nari ḇarpurya imkei ro kandera ḇyena , ma ismai marasrisen ro moḇ ḇenir ḇe Nirwana .
(trg)="12"> Éí yádiłhił biiʼ nááhojídlǫ́ǫ doo daaní .
(trg)="13"> Buddhists éí force doodaiiʼ mental energy deiłnínígíí dayoodlą́ągo átʼé , éí bił dahodéezyéel ( éí Nirvana dayózhí ) .

(src)="13"> Farkarkor ḇeradine naiso ḇefrur fa snonkaku ḇebor ḇero supswan ine sikyar kaku snar marmarya dun si ḇe kankenem ḇepyum ro moḇ ḇese .
(trg)="14"> Tʼóó ahayóí éí diné ádin yileehgo náánáłahdi iiná nááhódlǫ́ǫgo dayoodlą́ .

(src)="14"> Inja , snonkaku ḇebor smam marmarya ḇe nyan ḇepyum ro marandan kankenem sena ma sikyar inema Allah marisen Ḇyena faro si .
(trg)="15"> Ájídingo éí iiná tʼóó ahééhíítʼée nahalingo yaa nitsídaakees .
(trg)="16"> Ádin jileehgo éí God íinízinii biniinaa ákótʼįįh .

(src)="15"> Ḇape , rosai Refo ikofen kaku kuker roi nane ?
(trg)="17"> Ndi Diyin Bizaad éí haitʼéego naʼnitin ?

(src)="16"> Rwama wawasya artikel ḇeuser nane fa wakfawi kankarem ḇyena .
(trg)="18"> Tʼáá náás ííníłtaʼgo éí binahjįʼ bikʼídíníítááł .

# bhw/2017126.xml.gz
# nv/2017126.xml.gz


(src)="1"> AWAWOS ḆEPON YA | ROSAI REFO IKOFEN KUKER KANKENEM MA MARMARYA ?
(trg)="1"> ÍIYISÍÍ BAA HODOONIHII | IINÁ DÓÓ ANOONÉÉŁ HAITʼÉEGO DIYIN BIZAAD YAA HALNEʼ ?

(src)="2"> Kowasya ro syap Kejadian kada , Allah ifrur snonkaku ḇerandak Adam ma dawos ḇe i bo doḇe , ” Bon ro aiknam ḇero yaf ine wanna kam isof wapok .
(trg)="2"> Diyin Bizaad biiʼ naaltsoos Genesis deiyíníiltaʼgo bídahwiilʼą́ą́ʼ , God éí áłtsé hastiin Ádam yił hoolneʼ : “ Tsin naazkaadígíí bineestʼąʼ tʼáá ałtso tʼáá ni nínízingo niyą́ą doo , nidi tsin bineestʼąʼ bitsʼą́ą́dóó yáʼátʼééhjí índa doo yáʼátʼééhjí bééhózin dooleełii tsʼídá doo dííyı̨́įł da , háálá bąąhdóó ííníyą́ą́ʼ bijı̨́įdi tʼáá aaníí dadíítsaał . ”

(src)="3"> Ḇape faro aiknam fawawi kuker roi ḇeḇye ma ḇeḇyeḇa , pok fa wan awer i , snaro ro ras wan ya ido na wamar ḇeri . ”
(trg)="3"> God bibee hazʼáanii bikʼeh hojíłʼı̨́įgo éí Ádam doo dazhdootsaał da ńtʼééʼ .

(src)="4"> ( Kejadian 2 : 16 , 17 ) Wos ḇesnaibos nane nfasnaiḇair snar rofyor Adam isouser faro Allah parenta Ḇyena kada , nari imar ḇa boi ikenem pdef ro yaf Eden ya .
(trg)="4"> Hoolʼáágóó dáʼákʼeh Íídendi hijiináa doo ńtʼééʼ .

(src)="5"> Mboi faḇye , Adam imewer kyinfir fa ikenem fyoro , boi kyinfir fa pyampum Allah parenta Ḇyena .
(trg)="5"> Ádam éí God yikʼeh hóółʼįįdgóó hoolʼáágóó hijiináa doo ńtʼééʼ .

(src)="6"> Ma rofyor swari Eva ḇyuk bon ḇeḇedwarek ani ḇe i , Adam danna .
(trg)="6"> Ndi God bibee hazʼáanii doo jíistsʼą́ąʼgo tsin bineestʼąʼ baa hóchįʼ yę́ę jííyą́ą́ʼ .

(src)="7"> ( Kejadian 3 : 1 - 6 ) Bon ro soasuser ḇa suḇena ine , kosmaina kako isof ro fafisu ine .
(trg)="7"> Ádam doo akʼeh hojííłʼįįd yę́ę , biniinaa nihichʼįʼ nidahwiiʼná .

(src)="8"> Manwawan Paulus fyasnaiḇair roi ine radine , ” Sasarya ssyunḇe supswan ine snar snonkaku oser , ma snar sasar ani , ifnai marmarya .
(trg)="8"> Yilʼaadii Paul díí átʼéego yaa hoolneʼ : “ Diné tʼááłazhdiltʼéhígíí hwee nahasdzáán bikáaʼgi ádił niʼiidzííh hazlı̨́ı̨́ʼ .

(src)="9"> Eḇedari marmarya iduḇ faro snonkakusyakam , snar snonkakusyakam sifrur sasar kwar . ”
(trg)="9"> Áko bąąhági átʼéii bee aniné hazlı̨́įʼgo nihokááʼ dineʼé tʼáá ałtso daniné silı̨́ı̨́ʼ , háálá tʼáá ádzíłtso ádił nidaʼdziisdzííʼ . ”

(src)="10"> ( Roma 5 : 12 ) Kakuḇae , ” snonkaku oser ” ḇeḇeyap ro mnuk ine iso , Adam i .
(trg)="10"> “ Diné tʼááłazhdiltʼéhígíí ” éí Ádam átʼı̨́ .

(src)="11"> Ḇape sasar indo rosairirya , ma rariso ifnai marmarya rai ?
(trg)="11"> Ndi haʼátʼíísh ádił niʼiidzííh , dóó haʼátʼíí biniinaa anoonééł bitsʼą́ą́dóó hazlı̨́ı̨́ʼ ?

(src)="12"> Adam ifrur sasar snar ifawi kwar boi pyampum Allah sasoser Ḇyena .
(trg)="12"> Ádam áátʼįįdígíí — God bibee hazʼáanii tʼáá bí íinízingo doo akʼeh hóółʼįįd yę́ę — éí ádił niʼiidzííh átʼé .

(src)="13"> ( 1 Yohanes 3 : 4 ) Ma raris rosai Allah ikofen ḇepon kwar ḇe Adam i , samamyai ro sasarya iso marmar .
(trg)="13"> Áádóó tʼáá God éí Ádam ííłní , niʼiidzíihgi éí aniné bikʼeh niʼnílá .

(src)="14"> Adam ma kpu up ḇyesi kako sisouser pdef faro Allah parenta Ḇyena kada , nari sismai sasarya ḇa ma sipok simar ḇaḇeri .
(trg)="14"> Ádam — dóó náásgóó daʼahílchíihii — éí God bibee hazʼáanii bikʼeh dahojííłʼįįdgo ádił niʼiidzííh dóó anoonééł ádin doo ńtʼééʼ .

(src)="15"> Allah ifrur snonkaku sya fa simar ḇa , mboi insama sikenem fyoro - fyoro .
(trg)="15"> God éí bílaʼashdlaʼii hoolʼáágóó iiná bee yilyaa .

(src)="16"> Raris rosai Refo ikofen na , marmarya ” iduḇ faro snonkakusyakam ” .
(trg)="16"> Diné “ tʼáá ałtso daniné silı̨́ı̨́ʼ , ” éí Diyin Bizaad nihił ííshjání áyiilaa .

(src)="17"> Ḇape rofyor komar kwar , nari ḇar oso ro baken koḇedi ikenem pdef ke ?
(trg)="17"> Ndi , daniiʼnéego tʼáásh haʼátʼíhída nihiyiʼdi tʼahdii hiná ?

(src)="18"> Snonkaku ḇebor sya skara rarirya .
(src)="19"> Soḇe rofyor komar kwar , na rur ḇaido jiwa koḇedi ikenem pdef .
(trg)="18"> Tʼóó ahayóí éí aooʼ ádaaní , haʼátʼíhída nihiyiʼdi — hwiiʼ sizíinii deiłnínígíí — ​ doo dadootsaał da .

(src)="20"> Ḇape , ima imnis ra koḇe Allah dankar Adam i .
(src)="21"> Rosai ḇefnai fa kokofen radiri ?
(trg)="19"> Ákoósh God éí Ádam yichʼįʼ yoochʼííd áyiilaa ?

(src)="22"> Kofawi Allah ikofen kwar snar samamyai ro sasar iso marmarya .
(trg)="20"> Ndagaʼ , biniinaaígíí daniiʼnéego haʼátʼíhída nihiyiʼdi tʼahdii hiná ládą́ą́ʼ , anoonééł éí ádił niʼiidzííh doo yikʼeh niʼdooléeł da .

(src)="23"> Mboi jiwa koḇedi ikenem pdef ro moḇ ḇese rofyor komar kwar ido , ima imnis raris komar ḇaim .
(trg)="21"> Éí God doo ákótʼéego áhyiłníi da ńtʼééʼ .

(src)="24"> Refoya doḇe , ” Allah isrer ḇa ” .
(trg)="22"> Diyin Bizaad ání : “ Diyin God doo biyoochʼííd wóleʼ átʼée da . ”

(src)="25"> ( Ibrani 6 : 18 ) Ḇekaku ya , Setan iso ḇeankar Eva i bo doḇe , ” Kaku ḇeri na mumar ḇa . ” ​ — Kejadian 3 : 4 .
(trg)="23"> Ákondi , Séítan éí Íiv yichʼįʼ yoochʼíidgo ání : “ Doo tʼáá aaníí dínóohnéeł da . ” — Genesis 3 : 4 .

(src)="26"> Ine nafnai fakfuken ḇeko .
(src)="27"> Farkarkor kuker jiwa ḇepok ḇemar ḇa ḇyeknam ro ankarkar ido , rosai na ḇeḇejadi kaku rofyor snonkaku oso imar ?
(trg)="24"> Kʼad díí éí naʼídídíilkił : Hwiiʼ sizíinii doo dadootsaał daígíí éí yoochʼííd bitsʼą́ą́dę́ę́ʼ yitʼihgo , ákoshąʼ dajitsaahgo haa jiitʼįįh ?

(src)="28"> Refoya doḇe , ” Allah Yahwe ifrur snonkaku ro saprop ma iwuf randum ro snonikor ḇyeja knaref kankenemya , ma snonkaku ani ḇye jiwa ḇekenem oso . ”
(trg)="25"> Diyin Bizaad biiʼdę́ę́ʼ naaltsoos Genesis ání : Jiihóvah “ God éí niʼ bitsʼą́ą́dóó łeezh yee diné áyiilaa áádóó biyol yee hánííʼ góneʼ bee iináanii yee ííyolgo diné hwiiʼ sizíinii hinááh silı̨́ı̨́ʼ . ”

(src)="29"> Wos jiwa ḇekenem ro wos Ibrani nefes , * knam kaku ya iso ” braur ḇeknunef ” . ​ — Kejadian 2 : 7 .
(trg)="26"> Díí saad “ diné hwiiʼ sizíinii hinááh silı̨́ı̨́ʼ , ” Hebrew kʼehjígo neʼphesh * deiłnínígíí bitsʼą́ą́dę́ę́ʼ , éí “ dahináanii nídídzihii ” áhyiłní . — Genesis 2 : 7 .

(src)="30"> Inja , Refo ikofenḇairbos snar snonkaku sḇeḇefrur ḇa ḇe mankun ḇena jiwa ḇepok ḇemar ḇa .
(trg)="27"> Bílaʼashdlaʼii éí hwiiʼ sizíinii doo dadootsaał daígíí doo biiʼ dahólǫ́ǫgo ádaalyaa .

(src)="31"> Ḇape snonkaku oser - oser iso ” jiwa ḇekenem ” irya kwar .
(trg)="28"> Ndi Diyin Bizaad ání , bílaʼashdlaʼii éí “ diné dahiinánígíí ” óolyé .

(src)="32"> Iso ḇefnai fa , swewar ker ro Refo kada nari wasrow mnuk osoḇaḇeri ḇeḇuk wos ” jiwa ḇepok ḇemar ḇa ” ine .
(trg)="29"> Éí biniinaa saad “ hwiiʼ sizíinii doo dadootsaał daígíí ” Diyin Bizaad biiʼ , doo bikʼídíníitáał da .

(src)="33"> Refo ikofenḇair ḇa snar snonkaku oso nya jiwa ḇekenem pdef .
(trg)="30"> Bílaʼashdlaʼii éí hwiiʼ sizíinii doo dadootsaał daígíí éí Diyin Bizaad doo yee naʼnitin da .

(src)="34"> Mboi rosai ḇefnai fa agama ḇebor sḇuk farkarkor ḇesisye kuker rosai Refo ikofen na ?
(trg)="31"> Ákoshąʼ haʼátʼíí biniinaa oodląʼ ałʼąą ádaatʼéii éí hwiiʼ sizíinii doo dadootsaał daígíí yee nidaʼnitin ?

(src)="35"> Ine ndramuma ro Masir ro fyor iwara .
(trg)="32"> Díí naʼídíkidígíí éí ałkʼidą́ą́ʼ Ííjipdi nidaʼnitin yę́ę kʼad baa nídadíitʼįįł .

(src)="36"> Manḇefawi sejarah ḇeramaker Yunani ro abad ḇeḇe rim SM , Herodotus i , ikofen bo doḇe snonkaku Masir siso ” snonkaku ḇerandak ḇekyar farkarkor jiwa ḇepok ḇemar ḇa . ”
(trg)="33"> Fifth century B.C.E . góneʼ Gríik dineʼé Herodotus áníigo , “ hwiiʼ sizíinii doo dadootsaał da nidaʼnitinígíí éí Ííjip dineʼé áłtsé yikééʼ dayiizįʼ . ”

(src)="37"> Snonkaku Babilon sya kako saksowarpu fa sifrur farkarkor ine .
(trg)="34"> Bábilan dineʼé éí hwiiʼ sizíinii doo dadootsaał daígíí ałdóʼ dayoodlą́ą́ ńtʼééʼ .

(src)="38"> Rofyor Aleksander Agung kyafyo Timur Tengah ro 332 SM ya , filsuf Yunani sya sfasnaiḇair farkarkor ine , ma fasaw ḇeri farkarkor ine neryewen ḇe Karajan Yunani ḇesiper .
(trg)="35"> Alexander the Great 332 B.C.E .
(trg)="36"> Middle Eastjígo yikʼeh dadeesdlı̨́ı̨́ʼ yę́ędą́ą́ʼ , Gríik philosophers éí Gríik bikéyah biyiʼgóó tʼáá átʼéé ńtʼééʼ naʼnitin dadideezdláád .

(src)="39"> Nari wasrow mnuk osoḇaḇeri ḇeḇuk wos ” jiwa ḇepok ḇemar ḇa ”
(trg)="37"> Saad “ hwiiʼ sizíinii doo dadootsaał daígíí ” Diyin Bizaad biiʼ , doo bikʼídíníitáał da .

(src)="40"> Ro abad randak Masehi , sekte Yahudi risuru isoine Eseni ma Farisi , sḇuk farkarkor snar rofyor snonkaku oso imar kwar jiwa ḇyedi ikenem pdef .
(trg)="38"> First century C.E . góneʼ , Jew dabidineʼé naakigo dah yiikahígíí , Essenes dóó Férisii dineʼé éí diné ájídingo hwiiʼ sizíinii tʼahdii hiná yee nidaʼnitin ńtʼééʼ .

(src)="41"> The Jewish Encyclopedia doḇe , ” Kakakyar faro jiwa ḇepok ḇemar ḇa syun ḇe kawasa Yahudi roro wis sena kuker nyan kakara snonkaku Yunani sya ma ḇepon syadiya iso ro Plato farkarkor ḇyena . ”
(trg)="39"> The Jewish Encyclopedia ání : “ Gríik bitsʼą́ą́dóó nitsáhákeesígíí dóó Plato philosophy éí hwiiʼ sizíinii doo dadootsaał da naʼnitinígíí éí Jew dineʼé dayoosdląąd . ”

(src)="42"> Manḇefawi sejarah ḇeramaker Yahudi ro abad randak , Yosefus i , doḇe farkarkor ani ḇyeknam ro Refo ḇa , ḇape ro ” kakakyar ro snonkaku Yunani sya ” , iso syap myam na ḇe raryur ro fawar sinan ro ahli mitologi sena .
(trg)="40"> First - century Jew dineʼé Josephus áníigo , díí naʼnitinígíí éí Diyin Bizaad doo bitsʼą́ą́dę́ęʼ da .

(src)="43"> Snar budaya Yunani neryewen pdef ḇe moḇ nakam , snonkaku ḇeyap si ḇe Kristen sya sun farkarkor ine kako .
(trg)="41"> Ákondi “ Gríik dineʼé dabiyeʼ dayoodlánígíí ” bitsʼą́ą́dę́ę́ʼ , éí shı̨́ı̨́ doo tʼáá aaníí dahaneʼígíí ádaatʼé .

(src)="44"> Manḇefawi sejarah Jona Lendering ikofen , ” snar Plato doḇe jiwa koḇedi randakya ryoro moḇ ḇepyum syadi ḇape kirine isapi ro dunya ḇeḇyeḇa ine , iso ḇefnai fa Plato farkarkor ḇyena ma farkarkor Kristen napyan fa ndrandum nḇe oser ” .
(trg)="43"> Jona Lendering ání : “ Plato áníigo éí nihiiʼ sizíinii yáʼátʼééh hazʼą́ą́dę́ę́ʼ silı̨́ı̨́ʼ , áádóó kʼad éí háadishı̨́ı̨́ yíchxǫʼgi dahiniiʼná , éí binahjįʼ philosophy dóó Christianity binaʼnitinígíí ałhąąh nideeʼnil . ”

(src)="45"> Barpurya , farkarkor kafir kuker jiwa ḇepok ḇemar ḇa syun ro gereja ” Kristen ” ma ḇyeknam ro kakakyar sena .
(trg)="44"> Éí biniinaa díí yee naʼnitinígíí éí church dóó yah nídaajahígíí ałdóʼ dayoodlą́ .

(src)="46"> Ro abad randak ya , manwawan Paulus ḇyuk swarapepen ine , ” Rurya ikofenbos mboi rofafisu ḇarpurya , nari snonkaku ono nari sfamyunepen Allah raimnai siso rodur ḇeḇeninyan ma farkarkor ro Ibiris ” .
(trg)="45"> First century yę́ędą́ą́ʼ , yilʼaadii Paul tʼáá íídą́ą́ʼ átséedi ádííniid : “ Tʼáadoo bahatʼaadí níłchʼi diyinii kóníigo yaa halneʼ : Átʼah náás hoolzhishgóó łaʼ níłchʼi bindaʼadloʼii índa níłchʼi bidaʼiiníziinii bindaʼnitin dayíistsʼą́ąʼgo Christ dayoodláanii yitsʼáhidookah . ”

(src)="47"> ( 1 Timotius 4 : 1 ) Wos nane nkaku ndarirya !
(trg)="46"> Díí tʼáá aaníí bidahoolyaa !

(src)="48"> Farkarkor jiwa ḇepok ḇemar ḇa naiso oser ro ” farkarkor ro Ibiris ” ine .
(trg)="47"> Hwiiʼ sizíinii doo dadootsaał da yee naʼnitinígíí éí łaʼ “ níłchʼi bidaʼiiníziinii bindaʼnitin ” átʼé .

(src)="49"> Farkarkor ine ḇyeknam ro Refoya ḇa , ḇape ryamuma ro agama kafir ma kakara snonkaku ḇero fyor iwara .
(trg)="48"> Éí doo Diyin Bizaad biiʼ naʼnitin átʼée da , ndi doo tʼáá aaníinii daʼoodlánígíí dóó philosophies bitsʼą́ą́dę́ę́ʼ yitʼih .

(src)="50"> Mboi komarisen snar Yesus doḇe , ” Nari mkofawi napnapesya ma napnapesya nari ḇyuk ḇaḇemkei faro mko . ”
(trg)="49"> Jesus ádííniid yę́ę éí haneʼ yáʼátʼéehii átʼé : “ Tʼáá aaníinii nihił béédahodoozįįł , índa tʼáá aaníinii nihéédeididoochił . ”

(src)="51"> ( Yohanes 8 : 32 ) Kuker kona fawawi ḇekaku ro Refo , nari komkeibur ro farkarkor ḇesyowi Allah I ḇa ma fararur - fararur ḇero agama ḇebor ḇero dunya ine roi sfarkor na .
(trg)="50"> Diyin Bizaad bídahwiilʼą́ą́ʼígíí éí oodląʼ ałʼąą ádaatʼéii dabiyoochʼíídígíí bitsʼą́ą́dę́ę́ʼ nihéédidoochił .

(src)="52"> Osower ido , komkei ro adat sinan ḇepon siwara ma farfyar ḇekakuḇa kuker marmarya . ​ — Mam kotak ” Snonkaku Ḇemar Sya Moḇsai Sroyo ? ”
(trg)="51"> Áádóó , Diyin Bizaad biiʼdę́ę́ʼ tʼáá aaníinii éí anoonéełgi bił ádaʼoolʼįįłii dóó álílee íʼoołʼįįłgo naʼadloʼ bee nahadlá ádaatʼéii bitsʼą́ą́dę́ę́ʼ nihéédidoochił . — “ Daneeznánígíí Háájí Yileeh ? ”
(trg)="52"> níníłʼı̨́ .

(src)="53"> Allah imewer snonkaku sya sikenem ro swaf pasi barek ri 70 ḇaido 80 monda ro supswan ramnai sikren ḇe moḇ ḇese fa sikenem fyoro rodiwa .
(trg)="53"> Bílaʼashdlaʼii 70 doodaiiʼ 80 nááhaijįʼ dahijiináa doo , áádóó háadishı̨́ı̨́ hoolʼáágóó nááhojídlǫ́ǫ doo , éí Ánihiilaii doo nihá yinízin da ńtʼééʼ .

(src)="54"> Ḇekaku ya , Allah marisen Ḇyedi ro randakya iso insama snonkaku sya sikenem fyoro ro supswan ḇe romawa ḇesouser faro I .
(trg)="54"> Jiihóvah éí bílaʼashdlaʼii akʼeh dahojíłʼı̨́įgo nahasdzáán bikááʼ hoolʼáágóó kéédahatʼı̨́į doo , yinízingo áyiilaa .
(trg)="55"> Díí tʼahdii yinízin .

(src)="55"> Roi ine fyasnaiḇair iswar faro snonkaku sya , ma marisen Ḇyedine osoḇaḇeri ḇepok fa ḇedwarek I .
(trg)="56"> Díí binahjįʼ God éí diné ayóóʼáyóʼníigo ííshjání áyiilaa , dóó doo niʼ ádoolníił da .

(src)="56"> ( Maleakhi 3 : 6 ) Kuker kakyar , manḇefas mazmur ikofen bo doḇe , ” Snonkaku ḇenapes siso nari ḇena supswan , ma sikenem fyoro - fyoro ro dia . ” ​ — Mazmur 37 : 29 .
(trg)="57"> Psalm yikʼeʼashchínígíí áníigo éí bee haʼííníilníi doo : “ Tʼáá ákogi ádaaníiłii hoolʼáágóó kéyah bííʼ dadooleeł , áádóó ákwii hoolʼáágóó kéédahatʼı̨́į doo . ” — Psalm 37 : 29 .

(src)="57"> Infa wafawi naborwer kuker rosai Refo ikofen kuker kankenem ma marmarya , mam fasal ḇe 6 ro syap Rosai Refo Fyarkor Ḇeko ?
(trg)="58"> Iiná dóó anoonééł , Diyin Bizaad haʼátʼíí ałdóʼ yee naʼnitin shił bééhodoozįįł nínízingo , naaltsoos Diyin Bizaad Nanihinitingo Átʼé wolyéhígíí , bíhooʼaah 6 níníłʼı̨́ .

(src)="58"> ḇeḇefrurya iso Saksi - Saksi Yahwe .
(trg)="59"> Díí naaltsoos Jiihóvah Yá Dahalneʼé ádayiilaa .

(src)="59"> Ine nasya kako ro www.jw.org / bhw , ḇaido bisa ḇe - scan kode ine .
(trg)="60"> Áádóó www.jw.org websitegi ałdóʼ hólǫ́ , doodaiiʼ scan code choidííłʼįįł .

(src)="60"> Terjemahan Refo ḇeḇeso fyarwe wos nefes ḇe ” roi ḇekenem ” ( Terjemahan Baru ) , ” roi ḇekenem ḇeknunef ” ( Kitab Suci Komunitas Kristiani ) , ḇaido ” snonkaku ani ikenem ” ( Bahasa Indonesia Masa Kini ) .
(src)="61"> Pasi barek ḇeḇeso aniwara , manḇesewar fawawi sya sikofenḇair snar sisrow rokaker ḇesur ro soren yadori .
(trg)="61"> Łaʼ Diyin Bizaad King James Version dóó Catholic Douay Version éí neʼphesh “ hwiiʼ sizíinii hinááh ” chodayoołʼı̨́ , áádóó náánáłaʼ Diyin Bizaadígíí éí “ dahináanii nídídzihii ” chodayoołʼı̨́ , The New English Bible ; “ dahináanii , ” New International Version dóó The Jerusalem Bible ; doodaiiʼ “ hiná sílı̨́ı̨́ʼ , ” Today’s English Version .

(src)="62"> Sikyar rokaker ine ikenem ro swaf pasi barek risyaran kwar .
(src)="63"> Imbude ikenem kawan syadi ro roi ḇekenem nakam ḇero supswan ine .
(trg)="62"> Díkwíí nááhai yę́ędą́ą́ʼ , diné éí chʼil táłtłʼáahdi damííl doo baʼaan nááhai hináago yikʼídaneeztą́ą́ʼ — éí nihookáaʼgi tsʼídá aláahgo nízaadgóó iinánígíí átʼé daatsʼí .

(src)="64"> Ine iso rokaker Posidonia oceanica , ine imnis kuker andoi ḇero Soren ro Fadu rofandu Spanyol ma Siprus .
(trg)="63"> Díí chʼil éí Posidonia oceanica átʼé , éí Mediterranean Sea bitłʼáahdi ( Spain dóó Cyprus bitaʼgi ) tʼáadoo bee honíłtéelgo bee bikʼéstiʼ .

(src)="65"> Rokaker ine monda ikenem kawan kaku ḇesyaḇo , rariso kuker snonkaku koine ?
(trg)="64"> Chʼil nízaadgóó hiná ládą́ą́ʼ , bílaʼashdlaʼiishąʼ ?

(src)="66"> Manḇesewar fawawi ḇeḇeso ḇefarkor rariso snonkaku sya sḇesinan raya , sikyar snar bisa fa snonkaku sya sikenem kawan syadi wer .
(trg)="65"> Łaʼ diné binááhaígíí nideiłkaah , dóó nízaadgóó dahijiináa doo laanaa dazhnízin .

(src)="67"> Imnis ra , syap oso isya ikofenḇair ” sasewar ḇebor kwar ro fawawi dunya ḇero baboine ” sifrur faro roi ine .
(trg)="66"> Łaʼ naaltsoos éí są́ nideiłkaahii náás iináago ádoolníiłgo yaa halneʼ .