# am/102016202.xml.gz
# tog/102016202.xml.gz


(src)="1"> © 2016 Watch Tower Bible and Tract Society of Pennsylvania
(trg)="1"> © 2016 Watch Tower Bible and Tract Society of Pennsylvania

(src)="2"> ይህ ጽሑፍ የሚሸጥ አይደለም ።
(trg)="3"> Ndipu ndalama zo ŵanthu apereka mwakukhumba kwawu ndizu zitovya pa ntchitu iyi .

(src)="4"> መዋጮ ለማድረግ www.jw.org / amን ተመልከት ።
(trg)="4"> Asani mukhumba kupereka ndalama , wonani pa www.jw.org .

(src)="6"> ይህ መጽሔት የሚጠቀመው የአውሮፓውያንን አቆጣጠር ነው ።
(trg)="5"> Malemba ngo ngakoleka mazu ngatuliya mu New World Translation of the Holy Scriptures kupatuwaku asani talongo linyaki .

# am/102016203.xml.gz
# tog/102016203.xml.gz


(src)="1"> ከበሽታ ራስህን ጠብቅ
(trg)="1"> Jivikiriyeni ku Matenda

(src)="2"> 7 ንድፍ አውጪ አለው ?
(trg)="2"> 7 KUMBI VIKUCHITIKA VIJA ?

(src)="3"> የባሕር መስል ራሱን የሚያጣብቅበት መንገድ
(trg)="3"> Timauzu ta Nkhonu za M’nyanja

(src)="4"> 8 ለቤተሰብ
(trg)="4"> 8 FUNDU ZAKOVYA MABANJA

(src)="5"> አክብሮት ማሳየት የሚቻለው እንዴት ነው ?
(trg)="5"> Kumbi Mungalongo Wuli Kuti Mutumbikana ?

(src)="6"> 10 የታሪክ መስኮት
(trg)="6"> 10 VITHUZI VAKALI

(src)="7"> ዴሲዴርዩስ ኢራስመስ
(trg)="7"> Desiderius Erasmus

(src)="8"> 12 አስደናቂው ክላውን ፊሽ
(trg)="8"> 12 Somba Zakuziziswa Ukongwa

(src)="9"> 14 መጽሐፍ ቅዱስ ምን ይላል ?
(trg)="9"> 14 VO BAYIBOLU LIKAMBA

(src)="10"> ሰዓት ማክበር
(trg)="10"> Kusunga Nyengu

(src)="11"> 16 የ2016 ንቁ !
(src)="12"> ርዕስ ማውጫ
(trg)="11"> 16 Nkhani zo ze mu Magazini nga 2016 nga Jani Masu !

# am/102016204.xml.gz
# tog/102016204.xml.gz


(src)="1"> የሽፋኑ ርዕሰ ጉዳይ
(trg)="1"> NKHANI YA PAPEJI LAKWAMBA

(src)="2"> ሰውነትህ በዓይን ከማይታዩና ድምፅ ከሌላቸው ሆኖም ሞት ሊያስከትሉ ከሚችሉ ጠላቶች ጋር በየዕለቱ ይዋጋል ።
(trg)="2"> Zuŵa lelosi liŵavu linu lilimbana ndi arwani akofya wo angakubayani .

(src)="3"> እንደ ባክቴሪያ ፣ ቫይረስና ጥገኛ ተውሳኮች ያሉ ወራሪዎች ጤንነትህን አደጋ ላይ ይጥሉታል ።
(trg)="3"> Arwani ŵenaŵa asazgapu mabakiteliya , mavayilasi ndi tividononu tinyaki to titambisa matenda .

(src)="4"> * ይሁንና ሰውነትህ እንዲህ ያለ ውጊያ እያደረገ እንዳለ እንኳ ላይታወቅህ ይችላል ፤ ምክንያቱም የሰውነትህ በሽታ ተከላካይ ሕዋሳት አብዛኞቹን ወራሪዎች የበሽታ ምልክቶች መታየት ከመጀመራቸው በፊት ያባርሯቸዋል ወይም ያጠፏቸዋል ።
(trg)="4"> * Arwani yaŵa mungaŵawona cha kweniso mwaŵeni mungaziŵa cha kuti alimbana ndi liŵavu linu .
(trg)="5"> Ivi ve viyo chifukwa chakuti liŵavu linu lilimbana pamwenga kubaya tividononu teniti mwechendalongo kuti mutamengi .

(src)="5"> አንዳንድ ጊዜ ግን እነዚህ ጎጂ ጀርሞች ድል ሊያደርጉ ይችላሉ ።
(trg)="6"> Kweni nyengu zinyaki , tividononu to titambisa matenda tingakutamisani .

(src)="6"> በመሆኑም በዚህ ወቅት የሰውነትህን መከላከያ ለማጠናከር መድኃኒት መውሰድ አሊያም ሕክምና ማግኘት ሊያስፈልግህ ይችላል ።
(trg)="7"> Asani ndi viyo , mungakhumbika kumwa munkhwala pamwenga kulonde chovyu chinyaki kuti muje umampha .

(src)="7"> በሺዎች ለሚቆጠሩ ዓመታት ፣ ሰዎች ረቂቅ ተሕዋስያንና ሌሎች ጎጂ ፍጥረታት ስለሚያስከትሉት ጉዳት የሚያውቁት ነገር አልነበረም ።
(trg)="8"> Kwa vyaka vinandi , ŵanthu aziŵanga cha kofya kwa tividononu tambula kuwoneka ndipuso takuwoneka to titambisa matenda .

(src)="8"> በ19ኛው መቶ ዘመን ግን የሳይንስ ሊቃውንት ጀርሞች በሽታ ሊያስከትሉ እንደሚችሉ አረጋገጡ ፤ ይህ ደግሞ በተሻለ መልኩ በሽታን መከላከል እንድንችል አስታጥቆናል ።
(trg)="9"> Kweni mu vyaka va m’ma 1800 , asayansi ŵati aziŵa kuti pe tividononu tinyaki to titambisa matenda , angusaniya nthowa zo zingawovya kuti ŵanthu alekengi kutamatama .

(src)="9"> ከዚያን ጊዜ ወዲህ የሕክምና ተመራማሪዎች ፣ እንደ ፈንጣጣና ፖሊዮ ያሉ አንዳንድ በሽታዎች የሚያስከትሉትን ጉዳት በእጅጉ መቀነስ ወይም ከናካቴው ማጥፋት ችለዋል ።
(trg)="10"> Kwambiya pa nyengu yeniyi , madokotala ngayesesa kusisa chiŵerengeru pamwenga kumalisa vo vingayambisa matenda nganyaki ngakuyambuziyana nge nthomba ndi poliyo .

(src)="10"> ሆኖም ከጥቂት ጊዜ ወዲህ እንደ ቢጫ ወባና ዴንጊ ያሉት በሽታዎች በድጋሚ እያንሰራሩ ነው ።
(trg)="11"> Kweni pambula kuswera , kungubuka matenda nganyaki nge yelofiva ndi dengi .

(src)="11"> ለምን ?
(trg)="12"> Chifukwa wuli ?

(src)="12"> የሚከተሉትን ነጥቦች ተመልከት ፦
(trg)="13"> Tiyeni tiwoni vifukwa vaki :

(src)="13"> በየዓመቱ በሚሊዮን የሚቆጠሩ ሰዎች ወደተለያዩ የዓለም ክፍሎች ጉዞ ያደርጋሉ ፤ ከእነዚህ መካከል በሽታ አምጪ ጀርሞችን የተሸከሙ በርካታ ሰዎች ይኖራሉ ።
(trg)="14"> Chaka chechosi , ŵanthu mamiliyoni atuwa m’charu chinyaki kuluta ku charu chinyaki .
(trg)="15"> Ivi vichitisa kuti awandisengi tividononu to titambisa matenda .

(src)="14"> ክሊኒካል ኢንፌክሽየስ ዲዚዝስ በተባለው መጽሔት ላይ የወጣ አንድ ርዕስ እንደገለጸው “ ቀሳፊ የሆኑ ተላላፊ በሽታዎች በሙሉ ” ከአገር አገር በሚጓዙ መንገደኞች አማካኝነት ሊዛመቱ ይችላሉ ።
(trg)="16"> Mwakukoliyana ndi magazini yinyaki ya vachipatala , munthu yo watuwa m’charu chinyaki kuluta ku charu chinyaki , “ wangayambuziya anyaki matenda kwambula kuziŵa . ” – Clinical Infectious Diseases .

(src)="15"> አንዳንድ ባክቴሪያዎች አንቲባዮቲኮችን ( ፀረ ባክቴሪያ መድኃኒቶችን ) መቋቋም ጀምረዋል ።
(trg)="17"> Timabakiteliya tinyaki titufwa cha chinanga munthu wangamwa munkhwala wakubaya mabakiteliya .

(src)="16"> የዓለም የጤና ድርጅት እንዲህ ብሏል ፦ “ ዓለማችን ወደ ድህረ አንቲባዮቲክ ዘመን እያመራች ሲሆን ይህ ደግሞ በርካታ ተራ በሽታዎች መድኃኒት እንዲያጡ እንዲሁም የብዙዎች ሕይወት እንዲቀጠፍ ያደርጋል ። ”
(trg)="18"> Wupu Wakuwona za Umoyu Pacharu Chosi ungukamba kuti : “ Viwoneka kuti kunthazi munkhwala wakubaya mabakiteliya ugwirengi ntchitu cha , chifukwa matenda nganandi ngakuyambuziyana . . . ngachizgika cha . ”

(src)="17"> አብዛኛውን ጊዜ ሕዝባዊ ዓመፅና ድህነት ፣ መንግሥታት በሽታዎችን ለመቆጣጠር የሚያደርጉትን ጥረት ያከሽፋል ።
(trg)="19"> Viwoneseru kweniso ukavu vitimbanyizga vo boma lichita kuti limalisi kuwanda kwa matenda .

(src)="18"> ብዙ ሰዎች በሽታን ለመከላከል ምን እርምጃ መውሰድ እንዳለባቸው አያውቁም ።
(trg)="20"> Ŵanthu anandi aziŵa cha vo angachita kuti alekengi kutamatama .

(src)="19"> እንዲህ ያሉ አሳሳቢ ችግሮች ቢኖሩም ራስህንና ቤተሰብህን ከበሽታ ለመጠበቅ ብዙ ነገር ማድረግ ትችላለህ ።
(trg)="21"> Chinanga kuti ve viyo , pe vinthu vinandi vo mungachita kuti imwi ndi banja linu mulekengi kutamatama .

(src)="20"> ቀጣዩ ርዕስ ፣ በታዳጊ አገሮች ውስጥም እንኳ ሊሠራባቸው የሚችሉ ቀላልና ውጤታማ የሆኑ የበሽታ መከላከያ ዘዴዎች እንዳሉ ይገልጻል ።
(trg)="22"> Nkhani yo ye papeji 4 yikonkhosa nthowa zakovya ndipuso zambula kusuzga zo mungalondo kuti mulekengi kutamatama , chinanga kuti muja mucharu chikavu .

(src)="21"> አብዛኞቹ ረቂቅ ተሕዋስያን በሽታ አያመጡም ።
(trg)="23"> Tividononu tinandi tambula kuwoneka titambisa matenda cha .

(src)="22"> እነዚህ ተከታታይ ርዕሶች ትኩረት የሚያደርጉት ፣ ጤንነትን አደጋ ላይ በሚጥሉ ረቂቅ ተሕዋስያንና በሽታ አምጪ በሆኑ ሌሎች ሕዋሳት ላይ ነው ።
(trg)="24"> Nkhani zo ze mu magazini iyi zikonkhosa ukongwa za tividononu tambula kuwoneka kweniso tividononu tinyaki to titambisa matenda .

# am/102016205.xml.gz
# tog/102016205.xml.gz


(src)="1"> የሽፋኑ ርዕሰ ጉዳይ | በሽታን መከላከል የሚቻለው እንዴት ነው ?
(trg)="1"> NKHANI YA PAPEJI LAKWAMBA | KUMBI MUNGACHITA WULI KUTI MULEKENGI KUTAMATAMA ?

(src)="2"> በርካታ ጥንታዊ ከተሞች በትላልቅ ግንቦች የታጠሩ ነበሩ ።
(trg)="2"> MISUMBA yinandi yakali yavikilirikanga ndi mipanda yikuluyikulu .

(src)="3"> ጠላት የተወሰነውን የግንቡን ክፍል እንኳ ማፍረስ ከቻለ መላው ከተማ አደጋ ላይ ይወድቃል ።
(trg)="3"> Asani arwani agumuwa kachigaŵa kamanavi waka ka mpanda , ŵanthu wosi ajanga pangozi .

(src)="4"> ሰውነትህም በግንብ እንደታጠረ ከተማ ነው ።
(trg)="4"> Mwakuyanana waka , liŵavu linu le nge msumba wakuvikilirika ndi mpanda .

(src)="5"> በመሆኑም ጤንነትህ የተመካው ለመከላከያህ በምታደርገው እንክብካቤ ላይ ነው ።
(trg)="5"> Vo muchita pa umoyu winu vingapangisa kuti mulekengi kutamatama pamwenga cha .

(src)="6"> ለበሽታ ሊያጋልጡህ የሚችሉ አምስት ነገሮችንና ከሁሉ በተሻለ መንገድ በሽታን መከላከል የምትችልባቸውን መንገዶች እስቲ እንመልከት ።
(trg)="6"> Tiyeni tikambisani vinthu 5 vo vingachitisa kuti mutami kweniso vo mungachita kuti mulekengi kutamatama .

(src)="7"> አደጋው ፦ ጎጂ ሕዋሳት በተበከለ ውኃ አማካኝነት ሰውነትህን “ ሊወርሩ ” ይችላሉ ።
(trg)="7"> VO VINGAKUTAMISANI : Tividononu to titambisa matenda “ tingasere ” muliŵavu linu asani mwamwa maji ngaheni .

(src)="8"> መከላከያው ፦ ከሁሉ የተሻለው መከላከያ የምትጠቀምበት ውኃ እንዳይበከል ማድረግ ነው ።
(trg)="8"> VO MUNGACHITA : Chinthu chakovya ukongwa cho mungachita nkhuphwere po mutunga maji kuti maji ngaleki kunangika .

(src)="9"> የምትጠቀምበት ውኃ የተበከለ እንደሆነ ካወቅክ ወይም ከተጠራጠርክ ውኃውን ቤትህ ውስጥ በማጣራት ከብክለት የጸዳ እንዲሆን ማድረግ ትችላለህ ።
(trg)="9"> Asani mwaziŵa kuti po mutunga maji panangika pamwenga patikukayikisani , maji ngo mwatunga mutenere kuchingaphwere kunyumba .

(src)="10"> * የመጠጥ ውኃን ከድነህ አስቀምጥ ፤ እንዲሁም ውኃውን ለማውጣት ንጹሕ መቅጃ ተጠቀም ፤ አሊያም ለውኃ ማጠራቀሚያህ ቧንቧ ግጠምለት ።
(trg)="10"> * Mubenekeriyengi maji ngakumwa ndipu mutoliyengi kapu yakutowa kweniso yachikoleru chitali .

(src)="11"> ንጹሕ ውኃ የተቀመጠበት ዕቃ ውስጥ በፍጹም እጅህን አታስገባ ።
(trg)="11"> Mungabizangamu manja cha m’maji ngakutowa .

(src)="13"> አደጋው ፦ በሽታ አምጪ ተሕዋስያን ፣ ምግብህ ውስጥ ወይም ምግብህ ላይ ሊገኙ ይችላሉ ።
(trg)="12"> Asani mungafiska , mutenere cha kuja kuchigaŵa ko ŵanthu apatuka bweka , chifukwa vigaŵa va viyo maji ngatuŵa ngamampha cha .

(src)="14"> መከላከያው ፦ የተበከለ ምግብ ከላይ ሲታይ ንጹሕና ገንቢ ሊመስል ይችላል ።
(trg)="13"> VO VINGAKUTAMISANI : Tividononu to titambisa matenda tingasanirika ku chakurya chinu .

(src)="15"> ስለሆነም ፍራፍሬዎችንና አትክልቶችን በደንብ የማጠብ ልማድ አዳብር ።
(trg)="14"> VO MUNGACHITA : Mungaziŵa cha kuti chakurya che ndi tividononu to titambisa matenda chifukwa chingawoneka chamampha ndipuso chakunowa .

(src)="16"> ምግብ ስታዘጋጅ ወይም ስታቀርብ ምግብ ለማብሰል የምትጠቀምባቸው ዕቃዎች ፣ ጠረጴዛው እንዲሁም እጆችህ ንጹሕ መሆናቸውን አረጋግጥ ።
(trg)="15"> Mwaviyo , nyengu zosi musukengi vipasu ndi mphangwi .
(trg)="16"> Muwonesesengi kuti viyaŵi , kukhichini ndipuso manja nginu , vakutowa asani mubika pamwenga mugaŵa chakurya .

(src)="17"> አንዳንድ ምግቦች በውስጣቸው የሚገኙ አደገኛ ተሕዋስያንን ለማስወገድ በተወሰነ የሙቀት መጠን ሊበስሉ ይገባል ።
(trg)="17"> Vakurya vinyaki vikhumbika kuvibika ukongwa kuti tividononu to titambisa matenda tifwi .

(src)="18"> አንድ ምግብ ቀለሙን መቀየሩ አሊያም ደስ የማይል ሽታ ወይም ጣዕም ማምጣቱ በሽታ አምጪ ተሕዋስያን አድፍጠው እየጠበቁህ መሆኑን ሊያሳይ የሚችል ምልክት ስለሆነ ጥንቃቄ አድርግ ።
(trg)="18"> Mukhumbika kuphwere ndi chakurya cho chasintha mtundu , che ndi fungu liheni pamwenga chiŵaŵa , chifukwa ivi vilongo kuti chakurya cho che ndi tividononu to titambisa matenda .

(src)="19"> የተረፈህን ምግብ ወዲያውኑ ማቀዝቀዣ ውስጥ አስገባ ።
(trg)="19"> Muŵikengi mufuliji mwaliŵi chakurya cho muleka kuchigwirisiya ntchitu .

(src)="20"> በታመምክበት ወቅት ለሌሎች ምግብ አታዘጋጅ ።
(trg)="20"> Mutenere cha kubikiya anyinu chakurya asani mwatama .

(src)="21"> *
(trg)="21"> *

(src)="22"> አደጋው ፦ አንዳንድ ነፍሳት በውስጣቸው የሚኖሩ ጎጂ ተሕዋስያንን ሊያስተላልፉብህ ይችላሉ ።
(trg)="22"> VO VINGAKUTAMISANI : Vidononu vinyaki vija ndi tividononu to titambisa matenda .
(trg)="23"> Tividononu teniti tingasere muliŵavu linu .

(src)="23"> መከላከያው ፦ በሽታ ተሸካሚ ነፍሳት በሚበዙበት ወቅት ቤት ውስጥ በመሆን አሊያም ደግሞ ሱሪና ረጅም እጅጌ ያላቸው ልብሶችን በመልበስ ከእነዚህ ነፍሳት ራስህን መከላከል ትችላለህ ።
(trg)="24"> VO MUNGACHITA : Mungakwaskanga vidononu vo vingakuyambuziyani matenda cha .
(trg)="25"> Mungachita ivi mwakuja munyumba nyengu yo vidononu venivi vitendatenda kweniso kuvwala vakuvwala vo vingakuvikiriyani nge malaya nga manja ngatali ndi mabuluku ngatalingatali .

(src)="24"> ስትተኛ አጎበር አድርግ ፤ እንዲሁም የነፍሳት መከላከያ ተጠቀም ።
(trg)="26"> Mugonengi mu usikiti pamwenga kuti usingiti wakuchapa mumunkhwala kweniso mugwirisiyengi ntchitu munkhwala wakudikisa vidononu kuti vilekengi kukulumani .

(src)="25"> የወባ ትንኞች የሚራቡት ውኃ በሚያቁሩ ቦታዎች ላይ ስለሆነ እንዲህ ያሉ ቦታዎችን አጽዳ ።
(trg)="27"> Mutenere kutaya viyaŵi vakumala vo ve ndi maji ngaheni chifukwa ndimu uzuzu ubaliyana .

(src)="26"> *
(trg)="28"> *

(src)="27"> አደጋው ፦ በእንስሳት ውስጥ ሲኖሩ ምንም ጉዳት የማያስከትሉ አንዳንድ ተሕዋስያን በሰዎች ላይ በሽታ ሊያመጡ ይችላሉ ።
(trg)="29"> VO VINGAKUTAMISANI : Tividononu to titambisa matenda to tija muliŵavu la nyama tingakutamisani .

(src)="28"> የቤት እንስሳን ጨምሮ ማንኛውም እንስሳ ከነከሰህ ወይም ከቧጨረህ አሊያም ዓይነ ምድሩን ከነካህ ለበሽታ ልትጋለጥ ትችላለህ ።
(trg)="30"> Asani nyama zakuŵeta pamwenga nyama zinyaki zakulumani , kukukwaluwani pamwenga mwakwaska mavi ngaki , mungaja pangozi .

(src)="29"> መከላከያው ፦ አንዳንድ ሰዎች ከእንስሳት ጋር የሚኖራቸውን ንክኪ ለመቀነስ ሲሉ እንስሳቱ ከቤት ውጭ እንዲኖሩ ያደርጋሉ ።
(trg)="31"> VO MUNGACHITA : Ŵanthu anyaki asankha kugoneka viŵetu vawu kubwalu kwa nyumba kuti angavikwaskanga cha .

(src)="30"> አንድ የቤት እንስሳ ከነካህ በኋላ እጅህን በሳሙና ታጠብ ፤ የዱር እንስሳትን ደግሞ ጨርሶ አትንካ ።
(trg)="32"> Musambengi m’manja asani mwako viŵetu ndipuso mukhumbika cha kukwaska nyama yeyosi ya mudondu .

(src)="31"> በአንድ እንስሳ ከተነከስክ ወይም ከተቧጨርክ ቁስሉን በሚገባ ማጠብ እንዲሁም ሐኪም ማማከር አለብህ ።
(trg)="33"> Asani nyama yeyosi yakulumani pamwenga kukukwaluwani , mutenere kusukapu ukongwa pachilonda ndi kuluta kuchipatala .

(src)="32"> *
(trg)="34"> *

(src)="33"> አደጋው ፦ አንዳንድ ጀርሞች አንድ ሰው ሲያስል ወይም ሲያስነጥስ በሚወጡ ጥቃቅን ጠብታዎች አማካኝነት ወደ ሰውነትህ ሊገቡ ይችላሉ ።
(trg)="35"> VO VINGAKUTAMISANI : Tividononu tinyaki to titambisa matenda tingasere muliŵavu linu asani munthu munyaki wakhosomo pamwenga wayethyemuwa .
(trg)="36"> Tingasere so muliŵavu linu asani mwakwaskana ndi munthu nge kumuvumbatiya pamwenga kukolana nayu m’manja .

(src)="34"> በመተቃቀፍ ፣ በመጨባበጥ ወይም በሌላ ዓይነት የቆዳ ንክኪም ጀርሞች ሊተላለፉ ይችላሉ ።
(trg)="37"> Tividononu teniti tingasanirika ku chikoleru cha chisasa , visulu vo ŵanthu ako kuti aleki kuwa , mafoni , limoti , monita pamwenga kibodi ya kompyuta .

(src)="35"> በተጨማሪም ረቂቅ ተሕዋስያን በበር መዝጊያ ፣ በደረጃ እጀታ ፣ በስልክ ፣ በሪሞት ኮንትሮል ወይም በኮምፒውተር ስክሪንና ኪቦርድ ላይ ተጣብቀው ሊቆዩ ይችላሉ ።
(trg)="38"> VO MUNGACHITA : Mutenere cha kubwerekana vinthu nge malezara , muswaju pamwenga mathawulu ngakusambiya ndi kupuputiya .

(src)="36"> መከላከያው ፦ እንደ ጺም መላጫ ፣ የጥርስ ብሩሽ ወይም ፎጣ ያሉ የግል ዕቃዎችህን ለሌሎች ሰዎች አታውስ ።
(trg)="39"> Mutenere so cha kukwaska ndopa pamwenga maji nga muliŵavu la nyama pamwenga ŵanthu .

(src)="37"> የእንስሳትን ወይም የሰዎችን ደም ወይም ደም ያለባቸውን የሰውነት ፈሳሾች እንዳትነካ ተጠንቀቅ ።
(trg)="40"> Mutenere kuwona kuti kusamba m’manja nyengu zosi nkhwakukhumbika ukongwa .
(trg)="41"> Venivi vingawovya kuti muleki kuŵayambuziya matenda anyinu .

(src)="38"> እንዲሁም እጅን አዘውትሮ በሚገባ መታጠብ ያለውን ጥቅም አቅልለህ አትመልከት ።
(trg)="42"> Asani vingachitika , mutenere kuja panyumba asani mwatama .

(src)="39"> እንዲያውም በሽታ እንዳይዛመት ለማድረግ ከሁሉ የተሻለው ዘዴ ይህ ሳይሆን አይቀርም ።
(trg)="43"> Wupu unyaki uzomereza fundu yakuti munthu wangakhosomole kweniso kuyethyemuliya mukasalu pamwenga m’malaya kweni m’manja cha . – The U.S .

(src)="40"> የምትችል ከሆነ ስትታመም ከቤት አትውጣ ።
(trg)="44"> Centers for Disease Control and Prevention .

(src)="42"> አንድ ጥንታዊ ጥቅስ “ ብልህ ሰው አደጋ ሲያይ ይሸሸጋል ” ይላል ።
(trg)="45"> Nthanthi yinyaki yakali yikamba kuti : “ Munthu wakuchenje asani wawona soka wabisama . ”

(src)="43"> በእርግጥም ይህ ምክር አደገኛ በሽታዎች በተስፋፉበት በዛሬው ጊዜ በጣም ጠቃሚ ነው !
(trg)="46"> ( Nthanthi 22 : 3 ) Mazu yanga ngakukhumbika ukongwa mazuŵa nganu chifukwa tija m’charu cho matenda ngakofya ngakuwanda ukongwa .

(src)="44"> ስለሆነም በአካባቢህ ወደሚገኙ የጤና ተቋማት በመሄድ እውቀት ለመቅሰም ሞክር ፤ እንዲሁም ለንጽሕና ትኩረት በመስጠት ራስህን ከአደጋ ጠብቅ ።
(trg)="47"> Mwaviyo , mutenere kujivikiriya ku matenda mwakuja achanda kweniso kuluta kuchipatala asani mwatama .

(src)="45"> መከላከያህን በማጠናከር በበሽታ የምትያዝበትን አጋጣሚ መቀነስ ትችላለህ !
(trg)="48"> Yesesani kuchita vinthu vo vingakuwovyani kuti mulekengi kutamatama !

(src)="46"> የዓለም የጤና ድርጅት በቤት ውስጥ ውኃን ማጣራት የሚቻልባቸውን የተለያዩ መንገዶች ጠቁሟል ፤ ከእነዚህ መካከል ክሎሪን መጠቀም ፣ በፀሐይ ብርሃን ተጠቅሞ ውኃን ማጣራት ፣ ማፍላት እንዲሁም የውኃ ማጣሪያ መጠቀም ይገኙበታል ።
(trg)="49"> Wupu Wakuwona za Umoyu Pacharu Chosi uzomereza nthowa zinandi zo mungachita kuti muphwere maji nge kudamu kulorini , kungaŵika pa lumwi , kungasefa ndipuso kungabika .

(src)="47"> ከምግብ ንጽሕና ጋር በተያያዘ ተጨማሪ መረጃ ለማግኘት የሰኔ 2012 ንቁ !
(trg)="50"> Kuti muziŵi vinandi vo mungachita kuti muphwere chakurya , wonani magazini ya Jani Masu !

(src)="48"> ከገጽ 3 - 9⁠ን ተመልከት ።
(trg)="51"> ya Chichewa ya June 2012 , peji 3 mpaka 9 .

(src)="49"> ወባን መከላከል ስለሚቻልባቸው ዘዴዎች ዝርዝር መረጃ ለማግኘት የሐምሌ 2015 ንቁ !
(trg)="52"> Kuti muziŵi vo mungachita kuti mulekengi kutamatama maleriya , wonani magazini ya Jani Masu !

(src)="50"> ገጽ 14 - 15⁠ን ተመልከት ።
(trg)="53"> ya Chichewa ya July 2015 , peji 14 mpaka 15 .

(src)="51"> መርዝ ባላቸው እንስሳት ከተነደፍክ አብዛኛውን ጊዜ አፋጣኝ የሕክምና እርዳታ ማግኘት ያስፈልግሃል ።
(trg)="54"> Asani nyama yo ye ndi poyizoni yakulumani , mutenere kuluta kuchipatala mwaliŵi .

(src)="52"> በ2014 በምዕራብ አፍሪካ የኢቦላ ቫይረስ በፍጥነት ተሰራጭቶ የነበረ ሲሆን ይህም በዓለም ዙሪያ ትልቅ ዜና ሆኖ ነበር ።
(trg)="55"> Mu 2014 , nthenda ya Ebola yinguwanda ukongwa ku West Africa .
(trg)="56"> Ndipu nkhani iyi yenga peposi pacharu chapasi .

(src)="53"> በአካባቢው የሚገኙ የይሖዋ ምሥክሮች ቅርንጫፍ ቢሮዎች ስለ በሽታው መረጃ ለመስጠት ዘመቻ አካሂደው ነበር ፤ በርካታ ሰዎች ከዚህ ዘመቻ ጥቅም አግኝተዋል ።
(trg)="57"> Maofesi nga Akaboni aku Yehova nga muvyaru venivi , ngangwamba kuziŵisa ŵanthu vo angachita kuti aleki kutama matenda nga Ebola .
(trg)="58"> Venivi vinguwovya ŵanthu anandi kuti aleki kutama matenda ngenanga .

(src)="54"> የይሖዋ ምሥክሮችን ተወካዮች ፣ በወረርሽኙ ወቅት ምን እንዳደረጉ ጠይቀናቸው ነበር ፦
(trg)="59"> Wo angumiya Akaboni aku Yehova angukonkhosa vo anguchita matenda ngenanga ngati ngabuka .

(src)="55"> ሰዎች የወረርሽኙን አደገኝነት እንዲገነዘቡ ለመርዳት ምን አደረጋችሁ ?
(trg)="60"> Kumbi munguŵawovya wuli ŵanthu kuziŵa kuti matenda ngenanga ngakofya ?

(src)="56"> ሕዝብ በሚሰበሰብባቸው ቦታዎች ትምህርት በመስጠት ሰዎች የሚሰማቸውን ፍርሃትና ግራ መጋባት ለማስወገድ ሞክረናል ፤ እንዲሁም ቫይረሱ የሚሰራጨውና በሽታውን መከላከል የሚቻለው እንዴት እንደሆነ ማብራሪያ ሰጥተናል ።
(trg)="61"> Tinguyesesa kuŵawovya kuti aleki kuchita mantha ndipuso kutimbanyizika .
(trg)="62"> Talutanga m’malu ngo musanirika ŵanthu anandi ndipu taŵakonkhosiyanga mo matenda nga Ebola ngatambiya kweniso vo vingachitisa kuti atami matenda ngenanga .

(src)="57"> የይሖዋ ምሥክሮች ምን እርምጃ ወስደዋል ?
(trg)="63"> Kumbi Akaboni aku Yehova anguchitanjipu ?

(src)="58"> ወደምንሰበሰብባቸው ቦታዎች የሚመጡትን ሰዎች የሙቀት መጠን ለመለካት የኢንፍራሬድ ሙቀት መለኪያዎችን እንጠቀም ነበር ።
(trg)="64"> Tapimanga munthu weyosi yo waza pa malu ngidu ngakusopiyapu kuti tiziŵi mo liŵavu laki lafundiya .
(trg)="65"> Ndipu tagwirisiyanga ntchitu kachipangizu ko kapima kwambula kukwaska munthu .

(src)="59"> ሁሉም ሰዎች እንደ መጨባበጥና መተቃቀፍ ያሉ አላስፈላጊ ንክኪዎችን ላለማድረግ ይጠነቀቁ እንዲሁም በቀን ውስጥ ብዙ ጊዜ እጃቸውን ይታጠቡ ነበር ።
(trg)="66"> Weyosi wayesesanga kuti waleki kukwaskana ndi munyaki nge kupasana moni wa m’manja , kuvumbatiyana kweniso weyosi wasambanga m’manja pafupipafupi .

(src)="60"> በአካባቢው በሚገኙ ማዕከላዊ ቦታዎች ላይ በውኃ የተበረዘ በረኪና የሚገኝባቸው የእጅ መታጠቢያ ቦታዎች ተዘጋጅተው ነበር ።
(trg)="67"> M’malu nganandi , tinguŵikamu maji ndi sopu kuti ŵanthu asambengi m’manja .